Categorie archief: architectuur

Brighton 1808

Designs for the Royal Pavilion at Brighton (1808) van Humphry Repton

Het koninklijk paviljoen in de Engelse kuststad Brighton werd aan het begin van de negentiende eeuw gebouwd door John Nash. De zogenaamde Indo-Saracenic stijl maakt een exotische en sprookjesachtige indruk. Op de website brightonmuseums.org.uk is een fraai boek te zien met ontwerpen van Humphry Repton voor het Royal Pavilion in Brighton.

Brighton
titelblad

In the early 1800s, George, then Prince of Wales, decided to remodel his Marine Pavilion. In 1805 Repton was commissioned to produce a series of illustrations showing the palace redeveloped in an ‘oriental’ style.In spite of his initial interest, George eventually commissioned John Nash to remodel the Pavilion into the form that we can see today. But Repton’s vision survived in the form of a beautifully illustrated book.
 
Bron: brightonmuseums.org.uk

Brighton
gravure uit Designs for the Royal Pavilion at Brighton (1808)

Repton’s 1806 designs for the Royal Pavilion [ brightonmuseums.org.uk ]
Humphry Repton’s ‘Transformer’ book about the Royal Pavilion

Alma-Tadema in Leeuwarden

zondag gezien in het Fries Museum in Leeuwarden:
Alma-Tadema, klassieke verleiding 1.10.2016 tot 07.02.2017

Zondag bezochten we de grote overzichtstentoonstelling van Sir Lawrence Alma-Tadema en voor het eerst ook het Fries Museum in Leeuwarden. De nieuwbouw van het Fries Museum, ontworpen door Hubert-Jan Henket, opende drie jaar geleden zijn deuren. Net als de Openbare Bibliotheek Amsterdam van Joe Coenen is het Fries Museum een transparante monoliet. Doordat er heel veel glas is toegepast, maakt het gebouw beslist geen massieve indruk, maar een kolos is het wel. Ook het ver uitstekende dak heeft het Fries Museum gemeen met de Openbare Bibliotheek Amsterdam.

Fries museum
entree van het Fries Museum tijdens de tentoonstelling Alma-Tadema, klassieke verleiding

Rond elf uur was het al behoorlijk druk en in het museumrestaurant was nog net een vrije plek te vinden. Alma-Tadema, klassieke verleiding is de eerste echte blockbuster van het Fries Museum. Na jarenlange voorbereidingen in samenwerking met het Belvedere in Wenen en het Leighton House Museum in Londen kon deze tentoonstelling in Leeuwarden georganiseerd worden. Het is tegelijkertijd een opmaat naar 2018 wanneer Leeuwarden samen met Valletta (Malta) de culturele hoofdstad van Europa is.

Fries museum
entree van het Fries Museum tijdens de tentoonstelling Alma-Tadema, klassieke verleiding

Vergeleken met het retrospectief in 1996/1997 in het Van Gogh Museum in Amsterdam is deze tentoonstelling veel uitgebreider. Ook toont het de relatie tussen het werk van Alma-Tadema en de historische film. Al direct bij de entree van de tentoonstelling worden fragmenten uit films van honderd jaar oud getoond die duidelijk verwijzen naar zijn schilderijen. In de laatste twee zalen worden de schilderijen gecombineerd met filmbeelden, die traag worden afgespeeld zodat je goed kunt zien dat film eigenlijk een reeks (vergeelde) foto’s is.

Fries museum
entree van het Fries Museum tijdens de tentoonstelling Alma-Tadema, klassieke verleiding

Het eerste dat ik in de museumcatalogus gelezen heb, is het hoofdstuk Het tweede leven van Alma-Tadema’s schilderijen van Ivo Blom (universitair docent vergelijkende kunst en mediastudie aan de Vrije Universiteit, Amsterdam) waarin hij o.a. de Italiaanse films Agrippina (1910), Le fils de Locuste (1911), Quo Vadis (1912), Marcantonio e Cleopatra (1913) en Cajus Juluis Caesar (1914) en Cabiria (1914) naast een aantal schilderijen van Alma-Tadema legt. De schilder stierf in 1911 en zou het tijdperk van de historische spektakelfilm die begon met Giovanni Pastrone en D.W.Griffith net niet meer meemaken. Als hij een paar decennia later geboren was, was hij misschien wel art director of set decorator geworden.

Sir Lawrence Alma-Tadema – klassieke verleiding [ friesmuseum.nl ]

Le Antichità Romane, 1757

Le Antichità Romane (1757) van Giovanni Battista Piranesi
in de digitale bibliotheek van de universiteit van Heidelberg

PiranesiEen van de mooiste publicaties van de Italiaanse graficus Giovanni Battista Piranesi (1720-1778) vind ik Le Antichità Romane die vanaf 1757 in vier delen werd uitgegeven door Angelo Rotili in Rome. Uitgeverij Taschen bracht alle etsen van Piranesi onder in twee delen (31 cm x 24cm). Maar natuurlijk gaat er niets boven het origineel of tenminste een facsimile. De universiteitsbibliotheek is in het bezit van een origineel ( 55 cm x 43,6 cm) van Le Antichità Romane van een tweede druk uit 1784 en deze is digitaal toegankelijk gemaakt. De etsen van Piranesi komen nu allemaal in het juiste verband te staan, als illustraties bij een verhaal over de oudheden in Rome. Ook de gravures van de kapitalen, die in de Taschen-uitgaven helemaal achterin in het tweede deel zijn opgenomen, staan nu op de plaats waar ze bedoeld zijn.

In Le Antichità Romane zie ik twee geesten convergeren, die van het rococo en die van de Verlichting. De zogenaamde vedute zijn gemaakt in de geest van het rococo. Piranesi werkt hier in de traditie van Giovanni Paolo Pannini (1694-1765), die halverwege de achttiende eeuw de bekendste vedutaschilder van Italië was. Pannini toverde de ruïnes in de Eeuwige Stad om in een soort snoepgoed dat gretig aftrek vond. Piranesi beschikt als etser dan niet over en palet van kleuren en toch weet hij het honingzoete en dromerige van het rococo in zwart wit over te brengen. Zijn vedute ademen atmosfeer.

Piranesi
eerste regels van het voorwoord

Maar ook de geest van de Verlichting is aanwezig. Deze komt vooral tot uitdrukking in platen met plattegronden, voorwerpen en toelichting bij bouwtechniek. Dergelijke etsen treffen we ook aan in de Encyclopédie die in dezelfde jaren gepubliceerd werd. Het dromerige van de vedute is hier verdwenen en in plaats daarvan is een helder en afstandelijk licht gekomen.

Piranesi
De beroemde ets Idea delle antiche Via Appia e Ardeatina is een uitgesponnen fantasie die zo eigen is aan het rococo.

Le Antichità Romane [ digi.ub.uni-heidelberg.de ]

romaanse kerken in de Elzas [ 2 ]

Op 10 juli bezochten we de Sainte-Foy in Selestat

De Elzas was tijdens de regeerperiode (1138-1254) van de Hohenstaufen een van de kerngebieden van het rijk. We vinden er relatief veel romaanse kerken uit de twaalfde eeuw.

Selestat
Sainte-Foy: dubbele torenfaçade en vieringtoren.
Selestat
het koor van de Sainte-Foy
Selestat
timpaan boven de ingang in de westelijke dubbele torenfaçade.
Selestat
Noordportaal

Alle foto’s zijn genomen op 10 juli 2016.

Von dem Vorgängerbau aus dem 11. Jahrhundert, eine Gründung der Gräfin Hildegard von Egisheim, ist nur eine quadratische, im Jahr 1892 freigelegte Krypta erhalten. Das gegenwärtig sichtbare Kirchengebäude wurde 1170 bis 1180 mit von Friedrich Barbarossa gestifteten Geldern errichtet und zeichnet sich durch seine stilistische Einheitlichkeit und ausgewogenen Proportionen aus. Die Kirche diente zunächst als benediktinische Prioratskirche. Später wurde sie eine Zeit lang Teil eines Jesuitenkollegiums und unter dem Einfluss dieser Bewegung stilistisch weitgehend umgewandelt. Ende des 19. Jahrhunderts restaurierte der Architekt Charles Winkler das Gebäude in seinen ursprünglichen Zustand zurück.
 
Bron: de.wikipedia.org

romaanse kerken in de Elzas [ 1 ]

Op 7 juli bezochten we de Sint Peter en Paul in Rosheim

De Elzas was tijdens de regeerperiode (1138-1254) van de Hohenstaufen een van de kerngebieden van het rijk. We vinden er relatief veel romaanse kerken uit de twaalfde eeuw.

Rosheim
De Sint Peter en Paul vanuit het zuiden gezien. De achthoekige vieringtoren werd tijdens de gotiek vervangen.
Rosheim
Het interieur wordt gekenmerkt door een zware gesloten muuropstand. Het middenschip is overspannen door een kruisribgewelf.
Rosheim
Zuidportaal
Rosheim
Beeld op de zuidelijke hoek van de westfaçade: de leeuw symboliseert het kwaad dat de mens in zijn greep houdt.
Rosheim
Op de dakzwikken aan de voet van de vieringtoren bevinden zich menselijke figuren

Alle foto’s zijn genomen op 7 juli 2016.

Das Gebäude aus gelbem und rosa Sandstein wurde ab circa 1150 errichtet, als man mit dem Bau eines Chorturms begann, der heute eine Seitenkapelle des südlichen Querhauses ist. Der Vierungs- und Glockenturm wurde ab 1286 im gotischen Stil erhöht. Die Baustelle wurde mit der Apsis begonnen, und dieser Gebäudeteil weist auch heute noch den reichsten plastischen Schmuck auf. Während der Französischen Revolution wurden einige der Skulpturen abgeschlagen oder beschädigt. Das Innere der Kirche ist klein und schlicht und wirkt vor allen Dingen durch den wohl proportionierten Raumeindruck und den gut durchdachten Kontrast von breiten Quadern und schmalen Steinen im Wandgemäuer. Hauptinnenverzierung sind die kunstfertig gehauenen Säulenkapitelle.
 
Bron: de.wikipedia.org

wandelen door NYC 1870-1970

op stap in het historische New York met OldNYC.org
Old NYC
landingspagina van OldNYC.org
There may not have been Street View between 1870 and 1970, but people did take a lot of pictures — especially in New York City. Thanks to the New York Public Library, these have now been scanned and archived.
 
Bron: thenextweb.com
Old NYC
Brooklyn Bridge tijdens de bouw ca.1880

De oude foto’s van de Brooklyn Bridge in aanbouw laten mooi zien dat de twee pijlers van deze brug destijds het hoogste punt van New York waren. Manhattan bestond rond 1880 grotendeels nog uit laagbouw.

Old NYC
Brooklyn Bridge tijdens de bouw ca.1880

Tot 1903 had Brooklyn Bridge met 486 meter de langste overspanning ter wereld. Tegenwoordig staat het in de lijst van hangbruggen (qua overspanning) op een 64e plaats.

Old NYC
Brooklyn Bridge tijdens de bouw ca.1880
Old NYC
Het bekende doorkijkje onder de pijlers door vanuit Brooklyn in 1936. Downtown Manhattan is inmiddels flink de lucht ingegaan.

OldNYC is like time travel for Google Street View in New York

historisme in Metz [ 4 ]

Het postkantoor van Metz (1905-1911)

Schuin tegenover het station van Metz ligt het postkantoor. Het werd ongeveer in dezelfde tijd gebouwd en in 1911 voltooid. Beide gebouwen zijn bijzonder monumentaal en maken een zware indruk. Het postkantoor is een goed voorbeeld van de zogenaamde rundbogenstil. Deze werd in 1828 door Heinrich Hübsch geïntroduceerd in zijn pamflet In welchem Style sollen wir bauen? Hij paste deze stijl, soms ook neoromaans of neobyzantijns genoemd, voor het eerst toe in de Kunsthalle (1837-1846) in Karlsruhe. De stijl verbond zich met het Duitse nationalisme als alternatief voor het (Franse!) neoclassicisme.

Metz la poste
De hoofdingang aan de Rue Gambetta
Metz la poste
Het postkantoor is minder rijk geornamenteerd dan het station. De hoofdingang bestaat uit drie neo-Byzantijnse portalen met versierde bogen.
Metz la poste
Neo-Byzantijns kapiteel
Metz la poste
informatiebord naast het postkantoor.

Hotel des Postes de Metz [ fr.wikipedia.org ]