zaterdag 30 april 2005
bestsellerauteur

Nadat bekend werd dat kardinaal Ratzinger gekozen was tot paus Benedictus XVI, veranderde de bestsellerslijst van het Duitse Amazon ingrijpend. Zelfs de nieuwe Harry Potter die in juli verschijnt, werd van de eerste plaats verdreven.

Top drie bij Amazon.de
klik op de afbeelding hierboven
voor de Amazon.de Hot 100 van vandaag

Inmiddels staat Harry Potter weer bovenaan, maar daarna volgen twee boeken van Joseph Ratzinger: Werte in Zeiten des Umbruchs en Salz der Erde. Verder staan in de Duitse bestsellerslijst ook nog titels van de onvermijdelijke Dan Brown. Overigens heeft kardinaal Ratzinger terecht heftige kritiek geuit op The Da Vinci Code.

The Kardinaal Ratzinger Fan Club

Op de website van The Kardinaal Ratzinger Fan Club staan onder de noemer De-Bunking The Da Vinci Code: Articles and Resources een aantal verwijzingen naar websites waarin de neo-gnostische The Da Vinci Code tegen het licht van het Evangelie gehouden wordt.

meer boeken van Ratzinger bij Amazon.de

Pasen 2005 | Stille Zaterdag
Op Paaszaterdag half twaalf ’s avonds vangt de Paasnachtdienst in alle rust aan met het zachtjes zingen van de canon van Stille Zaterdag, waarvan de laatste negende ode luidt: “Ween niet over Mij o Moeder, nu gij in het graf ziet Uw Zoon Die gij in uw schoot, zonder smet ontvangen hebt. Want ik sta op, en verheerlijk Mij, om als God zonder einde allen in heerlijkheid te verhogen, die u met geloof en liefde steeds verheerlijken”. Na het zingen van deze negende ode wordt in stilte en zonder enig ceremonieel de platsjenitsa uit het midden van de kerk naar het altaar gebracht, waarop het de hele paastijd zal liggen en waarop dan ook de Liturgie wordt gevierd. De platsjenitsa is een grote liggende icoon van de graflegging, vaak prachtig versierd met geborduurde doeken rondom. Deze platsjenitsa heeft vanaf Goede Vrijdag midden in de kerk gelegen als het graf van Christus. Alle diensten zijn ook rond de platsjenitsa gevierd. En alle gelovigen leggen er gedurende deze dagen bloemen op zoals bij het graf van een geliefde. Met deze bloemen wordt dan met Pasen de kerk versierd.

Bron: www.ruskerk.nl

Troparion - Tone 2
 
When You did descend to death, O Life Immortal,
You did slay hell with the splendor of Your Godhead,
And when from the depths You did raise the dead,
All the Powers of Heaven cried out,
O Giver of Life, Christ our God, glory to You!
 
Kontakion - Tone 6
 
He who shut in the depths is beheld dead,
Wrapped in fine linen and spices.
The Immortal One is laid in a tomb as a mortal man.
The women have come to anoint Him with myrrh,
Weeping bitterly and crying:
“This is the most blessed Sabbath
On which Christ has fallen asleep to rise on the third day!”

Stille Zaterdag

vrijdag 29 april 2005
Pasen 2005 | Grote Vrijdag
Troparion - Tone 2
 
The Noble Joseph,
When he had taken down
Your most pure Body from the tree,
Wrapped it in fine linen,
And anointed it with spices,
And placed it in a new tomb.
Goede Vrijdag
Troparion - Tone 2
 
The angel came to the myrrh-bearing
women at the tomb and said:
Myrrh is fitting for the dead,
But Christ has shown Himself
a stranger to corruption.
 
Kontakion - Tone 8
 
Come, let us all sing the praises
of Him who was crucified for us,
For Mary said when she beheld Him upon the tree:
Though You do endure the cross,
You are my Son and my God!

Holy Friday [ oca.org ] | Holy Friday [ goarch.org ]

donderdag 28 april 2005
Pasen 2005 | Grote Donderdag
Troparion - Tone 6
 
Of Your Mystical Supper, O Son of God,
Accept me today as a communicant.
For I will not speak of Your mysteries
to Your enemies,
Neither like Judas will I give You a kiss,
But like the thief will I confess You.
Remember me, O Lord, in Your Kingdom!
Het Laatste Avondmaal
Troparion - Tone 4
 
By Your precious blood,
You have redeemed us from the curse of the law.
By being nailed to the cross and pierced by a spear,
You have poured forth immortality for man.
O our Savior, glory to You!
 
Kontakion - Tone 8
 
Come, let us all sing the praises of Him
who was crucified for us,
For Mary said when she beheld Him upon the tree:
Though You do endure the cross,
You are my Son and my God!

Grote Donderdag

woensdag 27 april 2005
Pasen 2005 | Grote Woensdag
Troparion - Tone 8
 
When the glorious disciples were enlightened
At the washing of their feet before the supper,
Then the impious Judas was darkened,
ailing with avarice
And to the lawless judges he betrays You,
the righteous Judge.
Behold, O lover of money, this man who because of money hanged himself.
Flee from the greedy soul which dared such things against the Master.
O Lord, who is good towards all men, glory to You!
voetwassing
Kontakion - Tone 2
 
With his hands the betrayer receives the Bread.
With his hands he secretly receives the silver,
The price of Him who fashioned man with His hands;
So the servant and deceiver Judas remains depraved.
dinsdag 26 april 2005
Pasen 2005 | Grote Dinsdag
Troparion - Tone 8
 
Behold the Bridegroom comes at midnight,
And blessed is the servant whom
He shall find watching,
And again unworthy is the servant whom
He shall find heedless.
Beware, therefore, O my soul,
do not be weighed down with sleep,
Lest you be given up to death and lest you
be shut out of the Kingdom.
But rouse yourself crying: Holy, Holy, Holy,
are You, O our God!
Through the Theotokos have mercy on us!
 
Kontakion - Tone 2
 
You know that this is the last hour, O wretched soul,
And fear the cutting of the fig tree.
Work diligently therefore at the talent given to you
Keep watch and pray:
Let us not remain outside
the bridal chamber of Christ.

Grote Dinsdag

maandag 25 april 2005
Pasen 2005 | Grote Maandag
Troparion - Tone 8
 
Behold the Bridegroom comes at midnight,
And blessed is the servant whom
He shall find watching,
And again unworthy is the servant whom
He shall find heedless.
Beware, therefore, O my soul,
do not be weighed down with sleep,
Lest you be given up to death and lest you
be shut out of the Kingdom.
But rouse yourself crying: Holy, Holy, Holy,
are You, O our God!
Through the Theotokos have mercy on us!
 
Kontakion - Tone 8
 
Jacob lamented the loss of Joseph,
But his noble son was seated on a chariot
And honored as a king.
For when he refused to be enslaved
By the pleasures of the Egyptian woman,
He was glorified by the Lord
who beholds the hearts of men,
And bestows upon them an incorruptible crown.

Grote Maandag

zondag 24 april 2005
Pasen 2005 | Palmzondag
Troparion - Tone 1
 
By raising Lazarus from the dead before Your passion,
You did confirm the universal Resurrection,
O Christ God!
Like the children with the palms of victory,
We cry out to You, O Vanquisher of death;
Hosanna in the Highest!
Blessed is He that comes in the Name of the Lord!
Palmzondag
Troparion - Tone 4
 
When we were buried with You in Baptism,
O Christ God,
We were made worthy of eternal life
by Your Resurrection!
Now we praise You and sing:
Hosanna in the highest!
Blessed is He that comes in the Name of the Lord!
 
Kontakion - Tone 6
 
Sitting on Your throne in heaven,
Carried on a foal on earth, O Christ God!
Accept the praise of angels
and the songs of children who sing:
Blessed is He that comes to recall Adam!

Palmzondag

zaterdag 23 april 2005
Pasen 2005 | Lazaros Zaterdag
Troparion - Tone 1
 
By raising Lazarus from the dead before Your passion,
You did confirm the universal Resurrection,
O Christ God!
Like the children with the palms of victory,
We cry out to You, O Vanquisher of death;
Hosanna in the Highest!
Blessed is He that comes in the Name of the Lord!
Lazaros Zaterdag
Kontakion - Tone 2
 
Christ the Joy, the Truth and the Light of all,
The Life of the World and the Resurrection
Has appeared in His goodness, to those on earth.
He has become the Image of our Resurrection,
Granting divine forgiveness to all!

Lazaros Zaterdag

vrijdag 22 april 2005
painter
donderdag 21 april 2005
het ideaal van de ‘oude Kerk’
interview met H.Häring, hoogleraar te Nijmegen
die in de jaren 60 colleges volgde bij Joseph Ratzinger
Wat was zijn ideaal?
“Hij heeft eigenlijk altijd hetzelfde uitgangspunt gehad: de kerk van de kerkvaders, de eerste acht eeuwen, nog één geheel met de oosters-orthodoxe kerk. De kerk ook van de grote concilies, waarin antwoorden werden geformuleerd op vragen over de natuur van Christus. Hij promoveerde op Augustinus en Bonaventura. Die kerk stond hem voor ogen en dat is nog steeds zo.”
 
Wat bedoelt hij (Benedictus XVI) dan als hij zegt dat hij het pausdom in het teken van de oecumene wil stellen?
“Daarmee doelt hij weer op dat (…) ideaal van de ‘oude kerk’. Daarin schuilt de inspiratie van al zijn ideëen. De kerk als een in wezen sacramenteel gebeuren. De enige kerk waarmee de rk kerk dat echt gemeen heeft, is de oosters-orthodoxe. In die richting zal hij toenadering zoeken. Dat betekent voor de overige christelijke kerken alleen maar een verdere achteruitgang. De protestanten zullen er de komende jaren echt bijbungelen.”

Bron: Echt progressief is Ratzinger eigenlijk nooit geweest

woensdag 20 april 2005
nederland en de nieuwe paus

‘Nederland en de nieuwe paus hebben elkaar al opgegeven’, zo hoorde ik gisteren een commentator op televisie zeggen. ‘Sinds het pausbezoek van 1985 zal het wel nooit meer goed komen tussen Rome en Nederland’ was een andere reactie. In het NOS Journaal en NOVA vielen typeringen als “dogmatisch", “aartsconservatief", “rechtlijnig” en “autoritair". Etiketten die in dezelfde hoek van de kast liggen als het brandmerk “fundamentalist". Door een van deze etiketten te gebruiken kun je in Nederland al vaak iemand intimideren.

poll op de website van de Volkskrant op 20 april

Ik ben vanmorgen de Nederlandse berichtgeving op Internet eens nagegaan. Maar eerst eens het redactioneel commentaar van Trouw. Opmerkelijk vind ik de volgende regels:

In zijn preek maandag hekelde hij (Ratzinger) de kwalen en de ideologieën van de huidige tijd en hij noemde onder meer het relativisme. Velen zullen blij zijn dat in deze tijden van duister en twijfel, de sleutels van Petrus opnieuw in rotsvaste handen zijn. Maar voor dezelfde tijden zou je een meester kunnen wensen in ruimte, in vrijheid, in humor en grootmoedigheid. Die meester lijkt met Benedictus XVI niet gegeven.

Hier wordt de suggestie gewekt dat de uitgesproken visie van Ratzinger de volgende kwaliteiten uitsluit: ruimte, vrijheid, humor en grootmoedigheid. De tegenstellingen eng vs.ruim, dwang vs. vrijheid, dodelijke ernst vs. humor en bekrompen vs. grootmoedig worden hier impliciet naar voren geschoven. Ik had zoveel onderhuids venijn van Trouw niet verwacht. Toch, als je bedenkt dat Trouw van oorsprong antipaaps is maar zich tegenwoordig als levensbeschouwelijke, verdiepende krant moet profileren op de postchristelijke markt is het misschien helemaal niet verwonderlijk.

Trouw online

Op de antichristelijke nieuwsgroep nl.religie kun je lezen hoe puberaal, hatelijk en scherp de reacties in Nederland vaak zijn, juist van mensen die beweren dat ze in religie zijn geinteresseerd. Dat Joseph Ratzinger als jongetje ooit bij de Hitlerjugend heeft gezeten, is koren op hun molen. Ze trappen tegen alles wat in hun ogen ‘dogmatisch’, ‘geinstitutionaliseerd’,'autoritair’,’ ‘rechts’en ‘homo- en vrouwonvriendelijk’ is.

Habemus Papam? Habemus Imman!
Veel geluk met deze oud-Nazi, anti-homo, en anti-vrouwpaus.
De Islam of de Kerk? De pest of de cholera?

Natuurlijk beschouwen zij zichzelf als ruimdenkende, goede (linkse) humanisten. Opvallend is dat er ook altijd kritiekloos de kant van de rebellen en dissidenten wordt gekozen:

Ratzinger heeft mensen als Kung en Schillebeeckx weggepest uit het Vaticaan toen de kerkvernieuwing hem (voor zijn carriere) niet goed meer uitkwam. Benedictus XVI is een heel eng mannetje.

nieuwsgroep nl.religie

Tenslotte de voorspelbare reactie van Henk Krol, de hoofdredacteur van de Gay krant:

‘De witte rook was voor veel homo’s zwart. Het was Ratzinger die in 2003 schreef dat het huwelijk heilig was en dat homo’s zich gedragen tegen de natuurlijke en morele wetten in. Dank je wel, zeg.’
dinsdag 19 april 2005
benedictus XVI

De virtuele encyclopedie Wikipedia is een wonderlijke medium. Wanneer je de naam Joseph Ratzinger intypt dan word je, nog geen twee uur na zijn installering als nieuwe paus, direct doorgelinkt naar paus Benedictus XVI. Het nieuws is al keurig netjes opgeborgen in de geschiedenis.

Kardinaal RatzingerGisterenmorgen, in zijn laatste preek als kardinaal Ratzinger, hekelde hij het relativisme van deze tijd. Hij durft krachtige uitspraken te doen die in deze wereld op veel weerstand kunnen rekenen.

Met de naam Benedictus verwijst hij niet alleen naar Benedictus XV die tijdens de Eerste Wereldoorlog paus was, maar natuurlijk ook naar de stichter van het monnikendom in het Westen: Benedictus van Nursia. Deze werd bij het formuleren van zijn Regel rechtstreeks beïnvloed door het Oosterse monasticisme, in het bijzonder door Evagrios en Cassianos die leefden in de vierde en vijfde eeuw. Ik ben erg benieuwd hoe de relatie tussen de katholieke kerk en het oosterse christendom zich onder zijn leiding gaat ontwikkelen. Kardinaal Ratzinger heeft er nooit een geheim van gemaakt dat hij de kerk van Rome als de Kerk van Christus beschouwt.

Voor wie net zoals ik van lijstjes houdt:
Benedictus I (575-579)
Benedictus II (684-685)
Benedictus III (855-858)
Benedictus IV (900-903)
Benedictus V (964)
Benedictus VI (973-974)
Benedictus VII (974-983)
Benedictus VIII (1012-1024)
Benedictus IX (1032-1045)
Benedictus IX (1045)
Benedictus IX (1047-1048)
Benedictus XI (1303-1304)
Benedictus XII (1334-1342)
Benedictus XIII (1724-1730)
Benedictus XIV (1740-1758)
Benedictus XV (1914-1922)
Benedictus XVI (2005-

korte biografie [ katholieknederland.nl ]
Berichtenoverzicht [ katholieknederland.nl ]

generatieconflict

Vorige week zondag vestigde ik hier de aandacht op een debat tijdens de Nacht van de Filosofie tussen de socioloog Dick Pels en de filosoof Ad Verbrugge. Vandaag staat in Trouw een reactie van de politicoloog Theo Brand. Terecht wijst deze erop dat de polemiek tussen Pels en Verbrugge niet berust op de politieke tegenstelling links-rechts, maar op een generatieconflict:

Pels geboren in 1948, belichaamt de generatie die zich heeft losgemaakt van een regenteske samenleving, terwijl Verbrugge (1967) het onbehagen vertolkt van latere generaties. Deze jongere generaties ervaren (of ervoeren) ook de minder vrolijke kanten van een wereld die een grote individuele vrijheid kent. Nieuwe generaties in Nederland hoeven zich vaak niet meer los te maken uit gesloten gemeenschappen, maar ze hunkeren naar identificatie en binding. (…)
 
Pels lijkt blind te zijn voor de morele grenzen van individuele vrijheid. Dit is jammer omdat moderne vormen van gemeenschapsdenken vragen om een nieuwe doordenking door links van de positieve maatschappelijke krachten die uitgaan van datgene wat mensen bindt en inspireert.

Tijd van Onbehagen

maandag 18 april 2005
Kardinaal Ratzinger (s)preekt
Preek van Joseph Ratzinger
tijdens de mis voor de opening van het conclaaf

Kardinaal RatzingerVanmorgen werd in Rome de laatste mis gehouden voor de opening van het conclaaf. Kardinaal Ratzinger ging voor en hield een preek o.a. over de lezing uit de Brief aan de Efezieërs ( 4 : 11 - 16 ) waarbij hij het onverzettelijke karakter van de Kerk benadrukte.
 
“Wie een uitgesproken standpunt inneemt, zoals dat door de Kerk verkondigd wordt, krijgt in de heersende relativistische kultuur het etiket “fundamentalist” op zich geplakt", zo sprak hij.

Passiamo alla seconda lettura, alla lettera agli Efesini. Qui si tratta in sostanza di tre cose: in primo luogo, dei ministeri e dei carismi nella Chiesa, come doni del Signore risorto ed asceso al cielo; quindi, della maturazione della fede e della conoscenza del Figlio di Dio, come condizione e contenuto dell’unità nel corpo di Cristo; ed, infine, della comune partecipazione alla crescita del corpo di Cristo, cioè della trasformazione del mondo nella comunione col Signore.
 
Soffermiamoci solo su due punti. Il primo è il cammino verso “la maturità di Cristo”; così dice, un po’ semplificando, il testo italiano. Più precisamente dovremmo, secondo il testo greco, parlare della “misura della pienezza di Cristo”, cui siamo chiamati ad arrivare per essere realmente adulti nella fede. Non dovremmo rimanere fanciulli nella fede, in stato di minorità. E in che cosa consiste l’essere fanciulli nella fede? Risponde San Paolo: significa essere “sballottati dalle onde e portati qua e là da qualsiasi vento di dottrina…” (Ef 4, 14). Una descrizione molto attuale!
 
Quanti venti di dottrina abbiamo conosciuto in questi ultimi decenni, quante correnti ideologiche, quante mode del pensiero… La piccola barca del pensiero di molti cristiani è stata non di rado agitata da queste onde - gettata da un estremo all’altro: dal marxismo al liberalismo, fino al libertinismo; dal collettivismo all’individualismo radicale; dall’ateismo ad un vago misticismo religioso; dall’agnosticismo al sincretismo e così via. Ogni giorno nascono nuove sette e si realizza quanto dice San Paolo sull’inganno degli uomini, sull’astuzia che tende a trarre nell’errore (cf Ef 4, 14). Avere una fede chiara, secondo il Credo della Chiesa, viene spesso etichettato come fondamentalismo. Mentre il relativismo, cioè il lasciarsi portare “qua e là da qualsiasi vento di dottrina”, appare come l’unico atteggiamento all’altezza dei tempi odierni. Si va costituendo una dittatura del relativismo che non riconosce nulla come definitivo e che lascia come ultima misura solo il proprio io e le sue voglie.
 
Noi, invece, abbiamo un’altra misura: il Figlio di Dio, il vero uomo. É lui la misura del vero umanesimo. “Adulta” non è una fede che segue le onde della moda e l’ultima novità; adulta e matura è una fede profondamente radicata nell’amicizia con Cristo. É quest’amicizia che ci apre a tutto ciò che è buono e ci dona il criterio per discernere tra vero e falso, tra inganno e verità.
 
Questa fede adulta dobbiamo maturare, a questa fede dobbiamo guidare il gregge di Cristo. Ed è questa fede - solo la fede - che crea unità e si realizza nella carità. San Paolo ci offre a questo proposito – in contrasto con le continue peripezie di coloro che sono come fanciulli sballottati dalle onde – una bella parola: fare la verità nella carità, come formula fondamentale dell’esistenza cristiana. In Cristo, coincidono verità e carità. Nella misura in cui ci avviciniamo a Cristo, anche nella nostra vita, verità e carità si fondono. La carità senza verità sarebbe cieca; la verità senza carità sarebbe come “un cembalo che tintinna” (1 Cor 13, 1).
 
Bron: vatican.va [ PDF ]
in conclaaf
Vandaag begint in Rome het conclaaf
De dag na het overlijden begon de negendaagse periode van rouw. Vrijdag wordt de paus bijgezet met een grote mis in de Sint Pieter, wat de weg vrijmaakt voor het conclaaf van de kardinalen. Dat begint tussen 17 en 22 april en duurt net zo lang tot er een nieuwe paus is. 
Tot nog toe sliepen kardinalen tijdens zo’n conclaaf in sobere cellen. Ze mochten geen kranten lezen, geen televisie kijken of naar de radio luisteren, niet telefoneren en geen brieven schrijven. De regels zeggen niets over internet, maar aangenomen mag worden dat dat ook niet is toegestaan. 
Het strenge regime is iets versoepeld: in plaats van de oncomfortabele cellen slapen de kardinalen nu in een soort hotel in het Vaticaan.
De stemprocedure is ook iets veranderd door Johannes Paulus II, die een 13.000 woorden tellend document heeft nagelaten waarin staat hoe de kerk in de weken na zijn overlijden bestuurd moet worden. Na een votieve mis die het conclaaf inluidt zweren de de kardinalen (van de 183 zijn 117 onder de 80 jaar en dus stemgerechtigd) geheimhouding en kunnen meteen hun eerste stem uitbrengen. Dat doen ze met briefjes waarop staat: “Eligio in summum ponticem", ofwel “Ik kies als paus".
 
Eén voor één leggen de kardinalen hun briefjes in een miskelk, afgedekt met een schaal. Drie stemopnemers lezen de briefjes afzonderlijk en de laatste leest de naam hardop voor en rijgt het briefje aan een draad. Als alle briefjes zijn geregistreerd is duidelijk of tweederde van de kardinalen met dezelfde naam is gekomen, zo niet, dan moet opnieuw worden gestemd. De oude stembriefjes worden verbrand en er worden chemicaliën toegevoegd waardoor er zwarte rook opstijgt uit de befaamde schoorsteen waar tientallen camera’s hun lenzen op gericht zullen houden.
Er kan op die manier vier keer per dag worden gestemd, twee keer ’s ochtends en twee keer ’s middags. Als er na dertig stemmingen nog steeds geen tweederde meerderheid is voor één kandidaat, veranderen de regels volgens de clausule die Johannes Paulus II heeft toegevoegd. Dan volstaat een gewone meerderheid van vijftig procent van de stemmen. Met die verandering wordt voorkomen het conclaaf in een impasse terecht komt.
 
Vroeg of laat zullen de kardinalen aldus een nieuwe kerkvorst uit hun midden kiezen, en als dat gebeurt, stijgt eindelijk de witte rook op. Binnen een uur komt dan de oudste kardinaal die deelneemt aan het conclaaf het balkon van de Sint Pietersbasiliek op. Hij zal de verlossende woorden “Habemus Papam", “We hebben een paus” spreken en de naam bekendmaken. Ook de pauselijke naam, die de gekozen kardinaal zelf kiest, wordt dan bekendgemaakt. 
Bron: nosjournaal
zondag 17 april 2005
overleven in de hel
gezien: the pianist (2002 )
van Roman Polanski, Ned 3 22.35 - 01.05
Op 23 september 1939 speelt de jonge pianist Wladyslaw Szpilman voor de radio ‘Nocturne in d-mineur’ van Frédéric Chopin. Door het lawaai van de bombardementen kan hij zichzelf nauwelijks horen. Een halfuur na afloop van dit optreden wordt de zaal van de Poolse omroep geraakt en is de radio definitief uit de lucht. De gevolgen van de bezetting voor Warschau zijn afschuwelijk: het getto, de joodse opstand, de deportaties. Maar terwijl zijn volledige familie en vele vrienden worden uitgemoord, tracht Szpilman te overleven in de gehavende stad. Hij krijgt daarbij hulp van Poolse verzetsstrijders.
Bron: moviemeter.nl
the pianist

thepianist.nl

zaterdag 16 april 2005
het sussende relativisme voorbij
Loopt er een lijn van Mohammed A. naar Mohammed B.?
door Sam Janse in Letter & Geest

Islam en geweld zijn sinds 11 september 2001 voor de hele wereld met elkaar verbonden. Tegelijkertijd probeert bijna iedereen reflexmatig dit verband te ontkrachten. Een conflict tussen de moderniteit en de islam, tussen relativisme en religieus fundamentalisme, tussen de open globalisering en de gesloten levensovertuiging van meer dan een miljard moslims betekent immers een wereldbrand.

Dus hebben “we” besloten dat er geen conflict is met de islam, maar met het islamitisch fundamentalisme. We kunnen weer even gerust ademhalen. Wanneer iemand toch de islam zelf als een dreiging ziet, wordt hij als spelbreker en onheilsprofeet bestempeld als “islamofoob” en al te gemakkelijk met Geert Wilders op één hoop gegooid. En zo ontstaat er toch de gevreesde polariteit: Enerzijds de relativisten die de islam niet als dreiging ervaren, maar eerder geneigd zijn religie in het algemeen als dreiging te ervaren; anderzijds de “moslimhaters” die zich terecht de vraag blijven stellen of de islam vanuit zichzelf gewelddadigheid is.

In de zaterdagbijlage Letter & Geest van dagblad Trouw verschijnen regelmatig artikelen die het sussende relativisme bekritiseren. Dit weekend schrijft Sam Janse in Loopt er een lijn van Mohammed A. naar Mohammed B. o.a. het volgende:

Gebruik van geweld ter verwezenlijking van religieuze doelen is diep in de bodem van de islam verankerd. Islamitische theologen zullen dit geen leuke conclusie vinden. De meeste christelijke theologen in ons land trouwens ook niet. Maar ik ben bang dat de laatsten veelal gevangen zitten in een tunnelvisie waardoor ze de historische en actuele werkelijkheid niet meer onder ogen kunnen zien. Veel christenen scheppen zich in de dialoog een islam naar hun eigen religieuze beeld en gelijkenis: vriendelijk, pretentieloos, ongevaarlijk, relativistisch, en voeren met deze islam een plezierig gesprek.

Zich ervan bewust dat hij met deze conclusie als islamofoob gezien wordt, besluit hij met een geruststelling. Wanneer je het gewelddadige karakter van de islam erkent, hoef je nog niet bang te worden voor de moslim. Uiteindelijk blijft deze een medemens die enkel van ons verschilt door denkbeelden die in de 7e eeuw zijn geformuleerd. Deze denkbeelden staan vaak niet alleen haaks op deze tijd maar helaas ook op vreedzaam samenleven met andersdenkenden.

Wie bang is dat ik hiermee op oorlogspad ga, kan ik geruststellen: ik heb herhaaldelijk gepleit voor ruimte voor moslims in ons dorp Driebergen om hun eigen moskee te kunnen bouwen (in feite zijn het er twee geworden). Per slot van rekening is het hier geen Saoedi-Arabië. Ik wil in mijn pastorale praktijk ook nog wel eens het advies van bisschop Muskens doorgeven: nodig je islamitische buurman/buurvrouw een keer op de koffie. We moeten in dit land wel verder met elkaar. Eerlijkheid en duidelijkheid kunnen daartoe misschien ook bijdragen.
gedroomd leven
gezien: la vie rêvée des anges ( 1998 )
van Eric Zonca, Ned 3 23.50 - 01.45

Sombere naturalistische film over twee eenzame jonge vrouwen die samen een flat bewonen in het naargeestige Lille. Wat deze film de moeite waard maakt, is het acteerwerk van Elodie Bouchez en Natacha Regnier die hiervoor terecht bekroond werden in Cannes met de gedeelde prijs voor de beste actrice.

la vie rêvée des anges
Natacha Regnier en Elodie Bouchez in
la vie rêvée des anges

De film eindigt ontroerend met breekbaar engelachtig gezang in de grauwe werkelijkheid van een productielijn. La vie rêvée was een inbraak in het schijnbaar uitzichtsloze bestaan van de schijnbaar naamloze fabrieksarbeidsters.

la vie rêvée des anges [ moviemeter.nl ]

vrijdag 15 april 2005
malsgroen

Het uitzicht wordt nu iedere dag groener. Over twee weken zullen de overburen verborgen zijn achter een malsgroene haag van bomen.

Lente
donderdag 14 april 2005
Ondergang
Vandaag 93 jaar geleden:
De ondergang van de Titanic, 14 april 1912
In Belfast, waar de Titanic gebouwd werd, staan voor het stadhuis van de stad twee monumenten broederlijk naast elkaar. Ze herinneren aan ingrijpende gebeurtenissen uit het begin van deze eeuw. Beide monumenten herdenken om het leven gekomen stadsgenoten. Het ene herdenkt de vele slachtoffers van de eerste wereldoorlog, het andere die van de Titanic ramp van 1912. Op het monument voor de Titanic staan de namen van de slachtoffers in volgorde van rang en stand op het monument voor de eerste wereldoorlog staan de gevallenen in alfabetische volgorde. In zes jaar tijd was de wereld ingrijpend veranderd. Mensen die die periode hebben meegemaakt, beschouwden de Titanic ramp dan ook vaak als het begin van die verandering en het einde van een tijdperk.
Titanic
Tonnage: 46.328, Lengte: 269,68 meter, Breedte: 28 meter
Die periode ligt nu ver achter ons, toch blijft de Titanic ons boeien en, vragen we ons af, waarom? Is het omdat ze op haar eerste reis verging? Dat is wel vaker met een schip gebeurd. Of omdat ze zo groot en luxueus was? In dezelfde periode werden al grotere en meer luxueuze passagiersschepen gebouwd. Of omdat er zoveel mensen bij de ramp omkwamen? De periode tussen de eeuwwisseling en de eerste wereldoorlog is vol met scheepsrampen die duizend of meer slachtoffers eisten. Dat de Titanic nog steeds mensen boeit, ligt waarschijnlijk aan het sterk tot de verbeelding sprekende beeld dat opgeroepen wordt door dit grote schip dat zonk in de nacht. Men kan op zo veel manieren geïnteresseerd zijn in de Titanic, er is voor elke smaak wel iets: het drama dat zich langzaam ontvouwt op het zinkende schip, het menselijk gedrag in bijzondere situaties, de microcosmos van de Engels - Amerikaanse samenleving uit die tijd of eenvoudigweg, terecht of niet, iets willen herbeleven van “die goede oude tijd". In elk geval is de belangstelling voor de Titanic onzinkbaarder dan haar bouwers, eigenaren en opvarenden ooit hebben kunnen vermoeden. Want als er iets duidelijk is, dan is het wel dat de Titanic mensen in hoge mate zal blijven boeien.
 
Bron: De ramp met de ‘Titanic’
woensdag 13 april 2005
operatsaar
vandaag 400 jaar geleden gestorven:
Tsaar Boris Godoenov, 13 april 1605
Boris Godoenov (ca. 1551 - 13 april 1605) was de machtigste man van Rusland aan het eind van de 16e eeuw en tsaar van 1598 tot 1605. Toen Ivan de Verschrikkelijke in 1584 stierf, werd zijn zoon Fjodor tsaar. Fjodor was echter geen sterke monarch, en diverse edelen streden om de macht. Boris Godoenov, zwager van de tsaar, kwam als overwinnaar uit de strijd, en werd de facto heerser over Rusland.
 
BorisGodoenovs regering was succesvol. Vrede en rust keerden terug, en de economie bloeide. Diverse bouwprojekten kwamen tot stand:De stadsmuren van Moskou en Smolensk, uitbreiding van de haven van Archangelsk en een groot aantal kerken. Ook breidde hij de Russische macht uit in het zuiden (Oekraïne) en oosten (Siberië), en heroverde gebieden die verloren waren gegaan aan Zweden.
 
In 1598 stierf Fjodor kinderloos, en Godoenov werd op 1 september tot tsaar gekroond. Om de trek van de boeren van kleinere, vaak militair belangrijke, naar grotere commerciële boerderijen tegen te gaan, werden ze aan de grond gebonden, waarmee de al sterk in zijn rechten beperkte Russische boer volledig tot lijfeigene werd.
 
Godoenov kreeg nu met grote problemen te maken. Sommige boeren, uitgeknepen door hun landeigenaren, vormden roversbenden. Bovendien leidden opeenvolgende misoogsten in 1601-1603 tot een grote hongersnood. Godoenov liet weliswaar graan uitdelen, maar dat werd meest achtergehouden door handelaren en grootgrondbezitters. Ook waren er geruchten dat Godoenov leden van de oude tsarenfamilie had vermoord.
 
Een volksopstand van boeren, bandieten en gevluchte slaven werd in 1603 door het leger neergeslagen, maar het volgende jaar trok een man op naar Moskou die beweerde de (in werkelijkheid bij een aanslag omgekomen) zoon van Ivan de Verschrikkelijke, Dimitri te zijn. Deze ‘valse Dimitri’ bleek een charismatisch leider, en Godoenov had niet de macht zich tegen hem teweer te stellen.
Bron: wikipedia.org
dinsdag 12 april 2005
sovjetheilige
vandaag 44 jaar geleden:
Joeri Gagarin eerste mens in de ruimte, 12 april 1961
Gagarin werd geboren in Gzjatsk, Smolensk Oblast, Rusland. Hij was piloot in de Russische luchtmacht en werd in 1960 samen met 19 collega’s geselecteerd voor de eerste groep die de training en opleiding tot ruimtevaarder gingen volgen. In eerste instantie werd Gherman Titov geselecteerd voor de eerste bemande ruimtevlucht. Maar omdat de Russische autoriteiten vonden dat zijn naam (Gherman) te Duits klonk werd Gagarin geselecteerd voor de lancering in de Vostok 1 op 12 april 1961. Door deze roemruchte vlucht werd Gagarin de eerste mens in de ruimte. Vanaf 1962 diende hij als representant in de Opperste sovjet.
Joeri Gagarin
communistische icoon:
Joeri de Grote, de eerste mens in de ruimte
Gagarin werd opgeleid als reservebemanning voor de Sojoez 1, de vlucht die op 24 april 1967 rampzalig eindigde met de dood van het enige bemanningslid, Vladimir Komarov. Gagarin werd ook geselecteerd voor de training voor een missie naar de maan. Die missie hebben de Russen uiteindelijk afgelast.
Er bestaan hardnekkige complottheoriëen dat vóór Gagarin minstens twee andere russen in de ruimte zijn geweest, maar dat die zwaar gewond zouden zijn geraakt of het zelfs niet hebben overleefd. Bewijzen die hiervoor zijn aangevoerd blijken allemaal gefingeerd te zijn.
Gagarin kwam op 27 maart 1968 op 34-jarige leeftijd om het leven bij een ongeluk met een MiG-15 straaljager tijdens een routine-trainingsvlucht nabij Moskou. Gagarin was gehuwd en had 2 kinderen.
Bron: wikipedia.org

eerste viervoeter in de ruimte

zondag 10 april 2005
nacht van onbehagen
Afgelopen nacht debateerden
Ad Verbrugge en Dick Pels in de nacht van de Filosofie

In de bijlage Letter & Geest publiceert Trouw dit weekend een polemiek tussen de filosoof Ad Verbrugge en de socioloog Dick Pels.

De socioloog Dick Pels vindt het alom bejubelde boek ‘Tijd van onbehagen’ van de jonge filosoof Ad Verbrugge ‘een stuk gevaarlijker dan tot nu toe werd gesignaleerd’. Ad Verbrugge reageert fel: ‘Ik word gedegradeerd tot een vijand, die niet weerlegd maar ontmaskerd moet worden als een gevaarlijk kwaad - een manier van doen waar mensen met goede smaak zich toch eigenlijk verre van moesten houden.’
Ad VerbruggeAd Verbrugge (1967) is universitair hoofddocent sociaal-culturele wijsbegeerte aan de Vrije Universiteit van Amsterdam. Zijn dissertatie, De verwaarlozing van het zijnde: een ethologische kritiek van Heideggers Sein und Zeit verscheen in 2001.
In 2004 verscheen zijn tweede boek, Tijd van onbehagen. Filosofische essays over een cultuur op drift. Het boek verwoordt een gevoel van onbehagen zoals dat in de huidige samenleving bestaat. In een zevental essays behandelt Verbrugge uiteenlopende actuele thema’s als de oorlog in Irak, zinloos geweld en de vereniging van Europa. Door deze essays heen loopt de gedachte dat de hedendaagse westerse cultuur ‘op drift’ is geraakt en de waarde van het individu en autonomie worden overschat. Het individualisme als hoogste waarde heeft geleid tot onverschilligheid, solipsisme en calculerend consumentisme. Een probleem als zinloos geweld blijkt dan niet een nare bijkomstigheid, maar juist een logisch onderdeel van deze samenleving.
Het alternatief zoekt Verbrugge in het herontdekken van culturele en historische waarden. De remedie tegen het hedendaagse onbehagen ligt volgens hem in het zoeken naar de waarden die een gemeenschap verbinden. Hij pleit ervoor de zinloosheid van de samenleving te bestrijden met behulp van een bezieling die boven het individu uitstijgt. Dit kan bijvoorbeeld inhouden dat we onze gemeenschappelijke christelijke achtergrond opnieuw moeten opzoeken.
Auteur van De verwaarlozing van het zijnde (2001), Tijd van onbehagen. Filosofische essays over een cultuur op drift (2004)
Dick PelsDick Pels (1948) is socioloog en publicist. Hij werkte aan de faculteit van Filosofie te Groningen en was professor in sociologie aan de Brunel Universiteit in Londen. Pels heeft onder andere de biografie van Pim Fortuyn geschreven: De geest van Pim, waar hij in 2004 de Socrateswisselbeker mee won. Daarvoor schreef hij Het democratische verschil (1993) en Jacques de Kadt en de nieuwe elite (1993) . De laatste tijd is hij veel in het nieuws geweest naar aanleiding van de oprichting van de linkse denktank Stichting Waterland. Daarvoor schreef hij het Progressief Manifest (2004) Volgens Pels moet links zichzelf opnieuw uitvinden, omdat oude linkse antwoorden vandaag niet meer voldoen als antwoord op onze problemen. Het ideaal is dat linkse waarden zoals solidariteit, vrijzinnigheid en democratie worden verwezenlijkt, terwijl de vrijheid van het individu gewaarborgd blijft. Hij pleit daarom voor sociaal-individualisme. Iedereen moet vrij zijn om zichzelf te ontplooien in zelf gekozen gemeenschappen, zolang anderen daar niet mee worden geschaad.
Auteur van o.a. Jacques de Kadt en de nieuwe elite (1993), Het democratische verschil (1993), De geest van Pim (2004)

Bron: Maand van de Filosofie

zaterdag 9 april 2005
Heilige Tychon

Vandaag zal het parochiefeest van de Russische parochie van de heilige Tychon in Nijmegen worden gevierd. De website van deze parochie is sinds kort in de lucht. Op de website staat een kalender voor alle diensten.

de heilige Tychon van Moskou
Troparion - Tone 1
 
Let us praise Tikhon, the patriarch of all Russia,
And enlightener of North America
An ardent follower of the Apostolic traditions,
And good pastor of the Church of Christ.
Who was elected by divine providence,
And laid down his life for his sheep.
Let us sing to him with faith and hope,
And ask for his hierarchical intercessions:
Keep the church in Russia in tranquility,
And the church in North America in peace.
Gather her scattered children into one flock,
Bring to repentance those who have renounced the True Faith,
Preserve our lands from civil strife,
And entreat God’s peace for all people!

Bron: oca.org

vrijdag 8 april 2005
Met drie ogen
Met drie ogen - symposium 8 april 2005
Intercultureel doordenken van de kruisbestuiving
tussen westerse filosofie en oosterse spiritualiteit
Oosterse ideeën zijn al vele decennia gezeteld in de bovenkamers van westerse individuen, terwijl oosterse levenspraktijken al in vele huiskamers worden beoefend. In menig interieur prijkt een Boeddhabeeldje, terwijl termen als karma, reïncarnatie en verlichting inmiddels tot het spiritueel vocabulaire behoren. Er zijn al bibliotheken vol geschreven over de tao van fysica en de zen van wat-dan-ook. Martiale kunsten en yoga zijn slechts de meest gangbare praktische omgangsvormen met de diversiteit van oosterse denkwijzen. Sommigen menen dat deze gestalten van culturele andersheid inmiddels ‘eigen’ zijn aan de westerse cultuur, anderen menen dat ze iets vreemds blijven behouden. Willen we dat echt begrijpen, dan zal het westerse zelfbeeld moeten veranderen.
 
Voor denkers en doeners is het nog interessanter na te gaan hoe de spanningsvelden tussen verschillende culturen en levensbeschouwingen in het westerse gedachtegoed doorwerken. Wat heeft de kruisbestuiving tussen westerse filosofie en oosterse spiritualiteit aan nieuwe ideeën en nieuwe levenspraktijken opgeleverd? Op het snijvlak van het universitaire en het buiten-universitaire, van de theoretiserende distantie en de praktiserende betrokkenheid dient zich een interculturele ervaring aan. Deze ervaring door-denken vergt een heroriëntatie op monodisciplinaire en monoculturele benaderingen en alledaagse evidenties.
 
Op dit symposium staat de benadering centraal van dr. Douwe Tiemersma, filosoof aan de Faculteit der Wijsbegeerte en tevens yoga- en meditatieleraar. Na meer dan dertig jaar beide sporen te hebben gevolgd, neemt hij afscheid van zijn academische loopbaan. Met ‘drie ogen’ kijkt hij naar het interculturele: een filosofisch, een praktisch en een spiritueel oog. Het is vanuit deze gelaagde blik dat gerenommeerde interculturele denkers met elkaar en met Douwe Tiemersma in gesprek gaan.
 
Het gesprek tussen prof. dr. Wim van Binsbergen, prof. dr. Otto Duintjer, prof. dr. Heinz Kimmerle, prof. dr. Jos de Mul, drs. Awee Prins, prof. dr. Jan Sperna Weiland, dr. Douwe Tiemersma, Nico Tydeman en dr. Han de Wit wordt gemodereerd door dr. Henk Oosterling.

Bron: filosofie-oostwest.nl

donderdag 7 april 2005
patriarchen van rome

Morgen is de begrafenis van paus Johannes Paulus II en ik ben benieuwd wat de verslaggever ons voor informatie en pauselijke varia gaat voorschotelen. Vanaf de paus.pagina.nl heeft deze de duik in de informatiestroom waarschijnlijk allang genomen.

Ongetwijfeld een van de meest geraadpleegde documenten is de lijst van kardinalen, waaruit straks de nieuwe paus gekozen gaat worden. En natuurlijk is er voor al degenen die van lijsten houden een volledig overzicht van alle 265 pausen van Petrus tot en met Johannes Paulus II.

Pausen van de twintigste eeuw
1903-1914 : Pius X (1835-1914)
1914-1922 : Benedictus XV (1854-1922)
1922-1939 : Pius XI (1857-1939)
1939-1958 : Pius XII (1876-1958)
1958-1963 : Johannes XXIII (1881-1963)
1963 1978 : Paulus VI (1897-1978)
1978 : Johannes Paulus I (1912-1978)
1978-2005 : Johannes Paulus II (1920-2005)

woensdag 6 april 2005
14-18

Vorige zomer bezocht ik in Berlijn een indrukwekkende tentoonstelling over de Eerste Wereldoorlog. Deze staat de laatste jaren weer meer in de belangstelling. Zelf kom ik regelmatig op websites over dit onderwerp en doe elke surfsessie weer nieuwe ontdekkingen. Ongetwijfeld de meest informatieve en omvangrijke website over de grote Oorlog in het Nederlands taalgebied is van Menno Wielinga.

Maar wat vind zijn vrouw eigenlijk van zijn passie? Menno: Tineke is de ideale echtgenote, ze geeft mij alle vrijheid om deze passie uit te leven. Ze regisseert mij trouwens wel, want als we ergens op bezoek gaan, krijg ik duidelijke instructies, ‘je mag tien minuten praten over die rotoorlog en daarna moet je ophouden te zeuren’.

www.wereldoorlog1418.nl

dinsdag 5 april 2005
Alexander Nevski
vandaag 763 jaar geleden:
Slag bij het Chudskoye meer, 5 april 1242

Alexander NevskiAlexander Nevski (geb. 30.5.1120 - gest. 14.11.1263) was grootvorst en zoon van vorst Jaroslav van Novgorod. Novgorod was een van de belangrijkste steden van het toenmalige Rusland en de belangrijkste handelsstad vanwege haar verbinding met de Hanze. In 1240 versloeg Alexander het Zweedse leger aan de Neva-rivier, vandaar zijn bijnaam “Nevski". In 1242 versloeg hij het leger van de Duitse Orde in een slag op de dichtgevroren Peipuszee ( Chudskoye meer ) en stopte zo het verdere doordringen van de Duitse Orde naar het Oosten. Binnen de Russische Kerk geldt hij als heilige.

Alexander NevskiSergei Eisenstein maakte in 1938 een film over zijn leven, die door Stalin vooral als propagandafilm werd ingezet tegen het dreigende Neo-Teutoonse gevaar : het nationaal-socialisme. Drie jaar later zou Duitsland met operatie Barbarossa opnieuw Rusland binnenvallen…
 
 
 
 

Aleksandr Nevsky [ film.u-net.com ]

maandag 4 april 2005
patriarch van Rome

Op de website van het Griekse aartsbisdom van Amerika staat een verklaring bij de dood van paus Johannes Paulus II. Hierin wordt benadrukt hoeveel deze paus betekend heeft voor de toenadering tussen het Oosterse en het Westerse Christendom, de Orthodoxe en de Rooms-katholieke Kerk.

During the tenure of Pope John Paul II, the relationship between the Roman Catholic Church and the Orthodox Church has improved significantly. In a most recent relevant event last November, Archbishop Demetrios, spiritual leader of 1.5 million Greek Orthodox Christians in America, had the opportunity to visit and be with the Pope in a special occasion at The Vatican. This was a ceremony during which the Pope, responding to the request of Ecumenical Patriarch Bartholomew, returned the Holy Relics of Saint John Chrysostom and Saint Gregory the Theologian, two of the most prominent Fathers of the undivided Church. The Holy Relics now rest at the Ecumenical Patriarchate in Constantinople.

Statement of the Greek Orthodox Archdiocese of America on the Death of Pope John Paul II

de weg van de paus

Volg het pontificaat van paus Johannes Paulus II, op deze website voorgesteld als weg naar Gogoltha én Opstanding.

http://www.vatican.va

de weg van de paus

zondag 3 april 2005
de ethiek van de ander
Alain Finkielkraut is de zoon van Poolse joden die de holocaust overleefden. Hij werd geboren in Parijs en wordt algemeen erkend als een van de meest gezaghebbende hedendaagse filosofen. Op zijn naam staan indrukwekkende boeken als De ondergang van het denken, De imaginaire jood, Zinloze herinnering. Over de misdrijven tegen de menselijkheid, De verloren beschaving, Ondankbaarheid, De stem van de overkant en Het onvoltooide heden.
 
Vooral in zijn beginperiode zette hij zich af tegen de manier waarop heel wat joden hun joods zijn probeerden te verdringen. Centraal in zijn oeuvre is de vraag hoe in de twintigste eeuw de Endlösung heeft kunnen plaatsvinden in het Europa dat zich de motor van de Verlichting en de vooruitgang waande. Hij stelt zich dan ook voortdurend kritisch op tegen de idealen van de Verlichting en tegen die van de Romantiek. Beide hebben immers geleid tot de meest dramatische ontsporingen.
Bron: liberales.be
Alain Finkielkraut
In De wijsheid van de liefde overdenkt Alain Finkielkraut de relatie tot de medemens in navolging van zijn leermeester Emmanuel Levinas (1906-1995). Deze relatie wordt niet bepaald door strijd, zoals de existentialisten meenden; evenmin door idyllische roes, zoals de romantici dachten, maar door zorg voor de Ander, aldus Levinas. Onttrekken we ons aan die zorg, dan verzinkt ons bestaan in leugenachtigheid. Finkielkraut past deze stellingname toe op het heden.
 
Diverse vormen van totalitarisme hebben de ethiek van de Ander vrijwel onmogelijk gemaakt. Ideologieën van links zowel als rechts hebben zich ontpopt als de ergste vijanden van de ethiek, omdat zij de zorg voor de Ander hebben gebruikt als denkmantel voor brute vormen van onderdrukking en machtsmisbruik. Zowel fascisme als communisme onderdrukten de bevolking in naam van het volk en maken zich dus schuldig aan verraad van het eerste gebod dat de mens is meegegeven. Finkielkrauts boek is een oproep om het cynisme van de moderne tijd te doorbreken: het is hoog tijd om ouderwetse begrippen als liefde, bekommernis en naaste in ere te herstellen.

Alain Finkielkraut in De Groene [ 1998 ]
Alain Finkielkraut in Trouw [ 2003 ]

zaterdag 2 april 2005
onveranderlijke morele orde

De Leidse rechtsfilosoof en mede-oprichter van de Burke Stichting Andreas Kinneging heeft een dik boek geschreven: de geografie van goed en kwaad. In Filosofie Magazine van april staat een interview met deze conservatieve denker.

Andreas KinnegingIn zijn boek heeft Kinneging het over de ‘onveranderlijke morele orde’. De morele waarden maken deel uit van de wereld, ze vormen een continent dat ontdekt moet worden. Vandaar de titel de geografie van goed en kwaad. De kennis van dat continent moet van generatie op generatie worden overgedragen, zodat ze niet vergeten wordt. Moraalrelativisten zal het waarschijnlijk wat vreemd in de oren klinken, geeft Kinneging toe.
“Verlichting en Romantiek hebben dat relativisme in de wereld gebracht. Sindsdien moet de normativiteit uit de subjectiviteit voortkomen; goed en kwaad zijn menselijke constructies geworden. Het echte Verlichtingsdenken is causalistisch, mechanistisch en utilistisch. Wie de natuurwetten kent, is niet langer overgeleverd aan de natuur, maar kan haar voor zijn wagen spannen. Deze denkwijze werd niet alleen van toepassing geacht op het terrein van de natuurwetenschappen, maar ook op mens en maatschappij. Natuurverschijnselen zijn causaal gedetermineerd en de mens is dat ook. Zijn streven staat geheel in het teken van het verlangen naar pleasure en het vermijden van pain. De traditionele vraag of dat wat wordt gewenst moreel wel in de haak is, verliest door dit uitgangspunt iedere betekenis. Berouw en spijt benoemen niet een schuldgevoel, maar een gevoel van verdriet dat voortkomt uit een besef niet de meest optimale keuze te hebben gemaakt in termen van nuttigheid. In het algemeen kan worden gesteld dat in een dergelijke, naturalistische benadering geen ruimte is voor de ethiek, althans in de strikte zin van het woord, als Selbstzwang.
“Ik verdedig in mijn boek tegenover deze gedachten een platoons-christelijk perspectief, waarbinnen de morele ideeën als iets goddelijks beschouwd worden. Inderdaad, als een continent dat ontdekt moet worden. De ideeën zijn voorgegeven grootheden, zoals het idee van de cirkel. Ze maken deel uit van het Zijn.”

Geografie van goed en kwaad [ Uitgeverij Het Spectrum ]
Wat wil de Burke Stichting? [ De Groene ]
Christendom en conservatisme [ Reformatorisch Dagblad ]

vrijdag 1 april 2005
sloterdijk’s grote verhaal
vandaag begint de Maand van de Filosofie

Dit jaar wordt voor de vierde achtereenvolgende keer de Maand van de Filosofie georganiseerd. Het hoogtepunt is traditioneel de Nacht van Filosofie op zaterdag 9 april in Felix Meritis, Amsterdam. Een van de sprekers tijdens de Nacht van Filosofie is Peter Sloterdijk. Ongetwijfeld zal hij daar zijn Grote Verhaal promoten, de 2500 pagina’s tellende Sferen-Trilogie.

Peter Sloterdijk denkt na
De filosofische vraag waar Sloterdijks Sferen om draait, is: “Wáár is de mens?” In deel 1, Bellen, geeft hij een antwoord op microniveau: aanvankelijk is de mens in een ander mens, namelijk de moeder. Onze eerste ervaringen spelen zich in een omsloten beschermende ruimte af, de baarmoeder, waar we stoffen uitwisselen met het meest nabije, de placenta. Zodra we daar uit zijn, zoeken we nieuwe ‘microsferen’ om ons te beschermen. Deze nieuwe ‘bellen’ zijn die van de twee-eenheden van geliefden, van een magnetiseur en zijn patiënt, of die van een kind met zijn pop. Sloterdijk benadrukt we altijd sterke betrekkingen (relaties) zoeken met anderen, en bezielde binnenwerelden proberen te creëren. Moderne ideeën over individualisme en autonomie mogen politiek gezien waardevolle concepten zijn, menselijk gezien zijn het afgeleiden van een primaire verbondenheid: “Dat de band met het soortgelijke niet achteraf of als iets extra’s tussen monadische substanties of eenzame individuen wordt gesmeed, maar voor veel wezens hun zijnswijze zelf uitmaakt: dit is een gedachte die er bij de filosofisch vooringenomen intelligenties niet van meet af aan in wilde.”
Bron: recensie over Sferen in Trouw

interview met Peter Sloterdijk over Sferen

johannes@mimesis.nl

HTML Hit Counters
eXTReMe Tracker

het numineuze www.griffioen-beelden.nl

www.gerdrenshof.com

www.vanleestantiek.com

nl.orthodoxlogos.com

comics grafische vormgeving en webdesign muziek tekeningen en illustraties wetenschap taal & poëzie Rusland religie geschiedenis filosofie film boeken orthodoxie schilderkunst architectuur fotografie