wereldbeeld & geschiedenis [ 7 ]

een kaart is niet het gebied “Schilderijen van landschappen zijn niets anders dan bedrieglijke beelden waarbij men de eigen ogen met eigen toestemming en hulp als het ware voor de gek houdt met een complot dat men zelf heeft gesmeed.” Als deze uitspraak van Edward Norgate geldig is voor landschapsschilderijen dan is ze dat zeker […]

wereldbeeld & geschiedenis [ 6 ]

de zeventiende eeuw – een geschilderde plattegrond van Amsterdam (1660) als vroege voorloper van de satelliet weergave in Google Maps Met een kaart plaatsen we ons tegenover de ruimte zodat we de illusie hebben dat we niet meer afhankelijk zijn van de ruimte. Dus hebben we nu ook een navigatiesysteem in onze auto. We hoeven […]

wereldbeeld & geschiedenis [ 5 ]

de vijftiende eeuw – de verzoening tussen nabijheid en verte (2) Pietro Perugino portret van Francesco delle Opere, 1494 en Quentin Massys portret van een kanunnik, ca. 1510-1520 Van alle Artefacten is het landschap ( … ) bevoorrecht, omdat het de vorm van een cultuur onmiddellijker ervaarbaar maakt dan welk ander kunstwerk: een landschap is […]

wereldbeeld & geschiedenis [ 4 ]

de vijftiende eeuw – de verzoening tussen nabijheid en verte (1) In de geschiedenis van de landschapsschilderkunst zien we de ruimte door de tijd heen tevoorschijn komen. In de vijftiende eeuw gaan schilders hun werk signeren, ontstaan de eerste portretten met individuele kenmerken en ook de eerste landschappen. Dat alles komt voort uit een nieuw […]

wereldbeeld & geschiedenis [ 3 ]

de veertiende eeuw – de ontluiking van een nieuw zelfbewustzijn van introspectie naar extraspectie Vijfentwintig jaar geleden las ik voor het eerst Filosofie van het Landschap (1970) van Ton Lemaire. Het boek was een openbaring voor mij. Toen we in de zomer van 1984 in de Provence waren, moest en zou ik dan ook naar […]

wereldbeeld & geschiedenis [ 2 ]

de vijftiende eeuw – de geboorte van de globalisering van de mythische imago mundi naar de wetenschappelijke cartografie De verovering van de wereld begon in de vijftiende eeuw en de ontdekking van de Nieuwe Wereld aan het einde daarvan, was het resultaat van een verschuiving van een mythisch naar een wetenschappelijk wereldbeeld. De Middeleeuwse mens […]