Ik kan alleen gissen naar het moment waarop Rembrandt op dat krachtige silhouet van ruiter en paard is gekomen. Hij is, denk ik, begonnen met de figuur van Stefanus en de stenengooiers vlak achter de martelaar: dat is de meest traditionele groepering van de figuren, het meest Lastman. Dat was ook precies zijn probleem. Als het schilderij zo verder ging, wist hij, zou het een kundige maar tamme bedoening worden, terwijl hij juist bezig was met een onderwerp dat hem zo veel gelegenheid bood tot drama. Maar wat voor drama dan? Bij Lastman, had hij vastgesteld, moest je de dramatiek er eigenlijk bij denken als je naar de zorgvuldig en gedegen geschilderde vertelling keek. In het schilderen zelf, in opzet en uitvoering, gebeurde niets explosiefs. Lastman had hem verteld van Caravaggio in Rome. Er spookte van alles in zijn hoofd – de prenten van Rafaël en Michelangelo – en toen kwam het idee van het grote donkere silhouet van een ruiter tevoorschijn. Door die figuur zo dwars en radicaal, bijna buiten proportie, tegen de rest aan te zetten, kwam het schilderij toch nog dramatisch tot leven.
 
Het was de beslissende wending. Dat markante moment was nog niet aanwezig, denk ik, in Rembrandt eerste ontwerp; hij vond het onderweg, toen zijn schilderij vast begon te lopen en hij moest iets verzinnen; toen hij het gevonden had, leek het of het al die tijd voor de hand had gelegen. Alles viel op zijn plaats. Ongeveer zo moet het zijn gegaan. De Steniging van Stefanus vond zijn uiteindelijke vorm in een vrijwel onontwarbare samenloop van ingevingen en toevalligheden. Het optreden van de donkere ruiter, zo nadrukkelijk op de voorgrond, maakte van de eigenlijke steniging een tweede tafereel, terwijl het tegelijkertijd dat drastische contrast in belichting introduceerde. Die noodgrepen hadden zeker een effect, maar ik denk dat Rembrandt zich ook moet hebben gerealiseerd dat de Steninging vooral maatwerk was.
 
Bron: Rudi Fuchs in Rembrandt spreekt blz. 89 en 90