Categorie archief: schilderkunst

meesterlijk tekenaar & graveur

gekocht: museumcatalogus over Hendrick Goltzius
Tekeningen, prenten en schilderijen

museumcatalogus Hendrick GoltziusAl eerder schreef ik iets over een methode om dure kunstboeken te verzamelen tegen een derde van de prijs: geduld. Na ongeveer vijf jaar verramsjt Uitgeverij Waanders, dé uitgever van museumcatalogi in Nederland, een deel van haar slechtlopende boeken. Daar zitten vaak juwelen tussen, want wat het grote publiek niet koopt, is zeker niet altijd oninteressant. In september kocht ik bijvoorbeeld de catalogus bij de tentoonstelling over Venetiaanse prenten (2003). Woensdag kreeg ik de catalogus over Hendrick Goltzius in huis die in datzelfde jaar verscheen bij een tentoonstelling van zijn oeuvre in het Rijksmuseum en het Metropolitan Museum. Het is een schitterend boek dat normaal € 58,90 kost en nu verramsjt wordt voor € 19,90.

Hendrick Goltzius verdient veel meer aandacht in ons land. Net als Frans Hals was hij een van de vele immigranten die zich tegen het einde van de zestiende eeuw in Haarlem hadden gevestigd. Hals kwam uit Antwerpen en bracht zijn zuidelijke zwier mee naar de Spaarnestad, Goltzius kwam uit Mülbracht en bracht uit Duitsland een virtuoze precisie mee die aan Albrecht Dürer herinnert. Als Hals, Rembrandt en Vermeer ‘de grote drie’ uit de zeventiende eeuw zijn, dan behoort Hendrick Goltzius wat mij betreft met Jeroen Bosch en Pieter Breughel tot ‘de grote drie’ van de zestiende eeuw. In 1600 toen hij al 42 was, begon hij pas te schilderen, maar evenaarde in zijn schilderijen tot aan zijn dood in 1617 niet het niveau van zijn tekeningen en gravures uit de zestiende eeuw. Daarom zal hij vooral als graficus bekend blijven. Het is een gemiste kans dat er dit jaar geen postzegel is verschenen ter gelegenheid van zijn 450e geboortedag. Hopelijk komt deze er over negen jaar alsnog bij zijn 400e sterfdag.

Hendrick Goltzius was in zijn tijd een internationale beroemdheid. Het meest bekend is hij als maker van maniëristische prenten met gedurfde composities en naakte figuren in elegante houdingen, uitgevoerd in een nieuwe graveertechniek. Behalve als een van de belangrijkste prentmakers geldt Goltzius ook als een van Nederlands beste en meest veelzijdige tekenaars. Pas op latere leeftijd begon hij met schilderen en ook deze werken getuigen van zijn grote talent. Dit is de eerste monografie die zowel werken op papier als schilderijen van Goltzius belicht.
 
Bron: ramsjkrant.nl

Hendrick Goltzius (1558 – 1617) werd geboren in het Duitse Mülbracht (tegenwoordig Bracht) bij Venlo. In 1577 volgde hij de humanistische duizendpoot Dirck Volkertsz. Coornhert, bij wie hij in de leer was, naar Haarlem. In zijn eerste jaren als kunstenaar was hij vooral graveur, eerst naar werken van anderen en daarna in zijn eigen maniëristische stijl, beïnvloed door Bartholomeus Spranger. Samen met Cornelis van Haarlem en Carel van Mander vormde hij een soort Haarlems driemanschap van het maniërisme. Na een reis naar Italiëging hij in een soberder trant graveren. Als graveur muntte hij uit in technische vaardigheid. Omstreeks 1600 begon hij te schilderen. Hij was vooral goed in portretten hoewel hij ook grotere figuurstukken heeft geschilderd.

Bron: nl.wikipedia.org

meester van de lijn | Goltzius [ wga.hu ]

gevaarlijke betovering [ 1 ]

Verwacht: J.W. Waterhouse – Betoverd door vrouwen
Groninger Museum, 14 december 2008 – 3 mei 2009

Over zes weken begint in het Groninger Museum een grote overzichtstentoontstelling van John William Waterhouse (1849-1917). Waterhouse schilderde tot in de twintigste eeuw Victoriaanse nimfen en past wat zijn onderwerpen betreft nog helemaal in het fin de siècle van de negentiende eeuw. Hij leek zo betoverd door de femme fatale dat hij zijn geliefde onderwerp het liefst nog vermenigvuldigde, zoals in het onderstaande schilderij van koning Hylas en de waternimfen.

Hylas and the Nymphs
Hylas and the Nymphs 1896
olie op doek, 98 x 163 cm
Manchester City Art Galleries
Often in Waterhouse
we see a bitter-sweet tension
between earthly beauty
and impending doom

Hylas and the Nymphs originates from Greek myth. As the legend goes King Hylas was on an expedition when he decided to go ashore to get some water. When he reached into a spring to retrieve it he was carried off by water nymphs, never to be seen again. (encyclopedia.org) Waterhouse portrays King Hylas surrounded by seven nymphs. Enraptured with their beauty he is unaware of the fate about to befall him. This painting has a similar theme to La Belle Dam Sans Mercie. Both paintings depict the Femme Fatale, a common theme in Victorian literature and paintings, where the beauty of a woman causes a man to be off his guard, leading ultimately to his death. Beauty and the sense of immediate danger in both these pieces have grabbed viewers for the last century. Many of Waterhouse’s most famous images share the same tie of impending doom. Images including The Lady of Shallot, La Belle Dam Sans Mercie, Ophelia, Mariamne Leaving the Judgment Seat of Herod, Saint Cecilia and Hylas and the Nymphs. “Often in Waterhouse we see a bitter-sweet tension between earthly beauty and impending doom.“

Bron: artrenewal.org

Waterhouse
gather ye rosebuds while ye may (detail) 1909, olie op doek
Toen het kubisme de kunst definitief over de drempel van de twintigste eeuw had getild, bleef Waterhouse de negentiende eeuw trouw.
De internationale, reizende tentoonstelling J.W. Waterhouse (1849-1917) Betoverd door vrouwen is de eerste grootschalige monografische expositie van het werk van Waterhouse sinds 1978. Het is bovendien de eerste tentoonstelling ooit, die de gehele carrière van Waterhouse zal onderzoeken en werken uit publieke en private collecties van over de hele wereld samen zal brengen.
 
De tentoonstelling toont het engagement van Waterhouse met hedendaagse onderwerpen, variërend van thema’s uit de Klassieke Oudheid en de Middeleeuwen tot spiritualiteit. Klassieke mythes, zoals geïnterpreteerd door Homerus en Ovidius, en een romantische fascinatie voor intense vrouwelijke passies, zoals die worden beschreven in de gedichten van John Keats, Alfred Tennyson en het werk van William Shakespeare, spelen een belangrijke rol binnen zijn oeuvre. Voorbeelden hiervan zijn de Lady of Shalott, Lamia, Saint Cecilia, Miranda- The Tempest en Circe Invidiosa.
 
Hoewel de werken van J.W. Waterhouse door miljoenen mensen wereldwijd bewonderd worden, weet het publiek relatief weinig over de man zelf en zijn artistieke productie. De tentoonstelling in het Groninger Museum zal de meest beroemde werken van Waterhouse dan ook in de context van zijn gehele carrière plaatsen om aan te tonen waarom Waterhouse tot één van de meest belangrijke vertalers van klassieke en romantische tradities gerekend kan worden.
 
Tegenwoordig wordt Waterhouse vaak een Moderne-Prerafaëliet genoemd, maar hij was ook een vertegenwoordiger van de nieuwe tijd en was zich volledig bewust van de spannende artistieke vernieuwingen in Parijs in de tweede helft van de negentiende eeuw. Hij voelde zich thuis in de betoverende wereld van mythen en sagen, maar heeft zich ook laten inspireren door poëzie en muziek en de lossere toon van het Frans impressionisme. De passie van Waterhouse voor schoonheid leeft onmiskenbaar voort in de prachtige schilderijen en tekeningen die hij naliet en waarvan vele te zien zullen zijn in het Groninger Museum.
 
Bron: groningermuseum.nl

Waterhouse [ artrenewl.org ] | Waterhouse [ en.wikipedia.org ]