Het schilderij doet verschillende dingen. Het zet je als toeschouwer aan de rand van het bestaan, nog even een klein stukje land rest er als een vluchtheuvel en dan is er de slokkende zee. Tegelijk toont het de weidsheid van het bestaan, de eindeloosheid ook, wie zou daar geen deel van uitmaken? Een existentieel moment vol paradoxen. het schilderij is er zowel voor de gelovige die in de natuur vol ontzag God’s schepping ervaart, als voor de atheïst, die er het niets de existentiële leegte in bevestigd ziet. Beide beleven een gouden moment omdat hun bewustzijn zich verhevigt. Een moment dat hun bestaan wordt onderstreept.
 
Bron: trouw.nl

Sentiments upon Viewing Friedrich’s Seascape. Caspar David Friedrich’s painting “Monk by the Sea”, viewed by Clemens Brentano, Achim von Arnim and Heinrich von Kleist
 
With this exhibition, one of the most important paintings of Romanticism, Caspar David Friedrich’s “Monk by the Sea”, is put into the context of contemporary literature and art theory. “Sentiments upon Viewing Friedrich’s Seascape” was the title of an article that appeared on 13 October 1810 in the “Berliner Abendblätter”, a newspaper of which Heinrich von Kleist was the editor. The painting under discussion by Friedrich had first been presented to the public at the Berlin Academy exhibition in September 1810, only a few weeks prior to the article’s publication. Today, the “Monk by the Sea” belongs to the highlights of the National Gallery’s collection. Heinrich von Kleist, having asked Clemens Brentano and Achim von Armin to write a review of the picture, had received four handwritten manuscript pages, two by each author. Kleist reworked and extended this text, giving it a new direction of thought. Both Kleist’s and Brentano’s comments belong to the most memorable and profound reflections on the Romantic idea of landscape, the most modern of its time. The studio exhibition in the Caspar-David-Friedrich-Room of the Old National Gallery is a cooperation with the Kleistmuseum in Frankfurt/Oder and the Freier Deutscher Hochstift in Frankfurt/Main. This show is the first to bring together Friedrich’s painting, the precious autographs on loan from the Frankfurt Goethe Museum, and the printed versions (differing from the handwritten text), supplemented by additional exhibits relevant to the subject.
 
Bron: smb.spk-berlin.de

Het naakt neemt in de kunst van de 19e eeuw een vanzelfsprekende plaats in. Gemodelleerd naar het klassieke schoonheidsideaal en omgeven door het decorum van mythologie, historiestuk of allegorie vormde dat geen enkel probleem. Pas als de realisten, onder leiding van Gustave Courbet, het naakt ontdoen van het verhaal en van de ideale proporties, ontstaan de schandalen. De tentoonstelling De Naakte Waarheid laat zien hoe het naakt in de 19e eeuw ontwikkelt van een geïdealiseerd naakt naar een realistische afbeelding van de menselijke figuur.
 
In de 19e eeuw is het tekenen van de naakte menselijke figuur het centrale onderwerp aan de academies, met het Franse kunstonderwijs als voorbeeld voor de rest van Europa. Leerlingen beginnen met het kopiëren van beelden uit de klassieke oudheid, want daaraan is het schoonheidsideaal volledig ontleend. Pas als ze bewijzen dat ze deze vaardigheden beheersen mogen ze naar levend model tekenen, in die tijd altijd een man want vrouwelijke modellen worden, evenals vrouwelijke leerlingen, op de École des Beaux-Arts niet toegelaten.

Rond 1830 beginnen jonge kunstenaars zich te verzetten tegen deze lesmethoden. Mede aangemoedigd door het nieuwe medium fotografie willen ze vastleggen wat ze zien en zich niet richten op een ideaal. Ze verkiezen het boerenland boven een idyllisch maar onwerkelijk landschap, interesseren zich meer voor de gewone man dan voor de helden uit de mythologie en ook het naakt zien ze liever realistisch en imperfect dan geïdealiseerd. Rondom het werk van Gustave Courbet en Auguste Rodin ontstaan grote schandalen: niet alleen beelden zij mensen af van vlees en bloed, ze doen dit ook nog eens op formaten die voorbehouden zijn aan het voorname historiestuk.
 
Bron: gemeentemuseum.nl