Categorie archief: Orthodoxie

Palmzondag

in de Orthodoxe Kerk wordt vandaag Palmzondag gevierd
waarom valt orthodox Pasen niet gelijk met westerse Pasen?

icoon van de Intocht in JeruzalemDe afgelopen twee jaar viel orthodox Pasen samen met westers Pasen, maar dit jaar is er één week verschil. In plaats van het Paasfeest wordt vandaag in de Orthodoxe Kerk de Intocht van Christus in Jeruzalem gevierd en volgt daarop de Goede Week. Miljoenen orthodoxe gelovigen in Servië, Roemenië, Bulgarije, Griekenland, Rusland, de Oekraïne, in de pre-Chalcedonische kerken én wereldwijd (waaronder tienduizenden orthodoxe gelovigen in Nederland en België) vieren Pasen of Pascha op 15 april. Waarom valt orthodox Pasen vaak op een andere datum?

In de eerste paar eeuwen na Christus vierde bijna iedere plaatselijke kerk Pasen op een verschillende datum. Sommige kerken bepaalden de datum aan de hand van het Joodse Pesach, andere vierden Pasen ieder jaar op 27 maart, en zo waren er nog meer tradities die allemaal een andere uitkomst gaven. Het eerste Oecumenische Concilie in Constantinopel (een algemene vergadering van de hele kerk) maakte daar een eind aan. Men wilde één regel gebruiken om de datum van het feest van de Opstanding te berekenen. Het Concilie besloot dat het feest van de Opstanding altijd na Pesach moest vallen, zoals ook de Opstanding zelf na Pesach was. Verder moest het een zondag zijn, de eerste dag van de week, als de nieuwe of Achtste Dag van de Schepping. Een vaste datum kwam dus niet in aanmerking. Het Concilie bepaalde dat het feest moest vallen op de eerste zondag na de eerste volle maan na de eerste dag van de lente. De datum van Pesach wordt op een soortgelijke manier berekend, en deze berekening zou meestal voldoende moeten zijn om Pasen na Pesach te laten vallen. Voor de jaren waarin dat niet zo was voegde het Concilie toe “na het Joodse Pesach“. Het verschil in paasdatum is niet alleen het gevolg van het feit dat de Orthodoxe Kerk nog eeuwen na 1582 (het jaar waarin Rome de Gregoriaanse kalender invoerde) de Juliaanse kalender heeft gebruikt, hoewel de paasdatum wel volgens de Juliaanse kalender wordt berekend. Lang daarvoor heeft de Orthodoxe Kerk al overwogen de berekening te hervormen, maar men wilde geen methode invoeren waardoor Pasen vóór Pesach zou kunnen vallen.
 
Bron: petrusenpaulus.eu

Volgend jaar is er zelfs een maximaal verschil van vijf weken tussen westers en orthodox Pasen maar in 2014 is er weer één gemeenschappelijke Paasdatum.

Berg der beproeving

vanmiddag om kwart voor vijf op ARTE :
documentaire van Piet Eekman over het klooster Qarantal

de verzoeking in de woestijnOp een paar uur rijden van Jeruzalem ligt de Palestijnse stad Jericho op de Westelijke Jordaanoever. Vlak bij deze stad, die door velen beschouwd wordt als de oudste stad ter wereld, ligt een van de belangrijkste plaatsen uit de christelijke geschiedenis: de berg waar Christus door de duivel op de proef werd gesteld. Op een steile klif van deze berg werd het Grieks-orthodoxe klooster Qarantal gebouwd. Volgens het Evangelie vastte Jezus veertig dagen en werd Hij door de duivel verzocht. Het klooster bevindt zich volgens de Traditie op de plaats waar Jezus tot Zijn Vader gebeden heeft. In een steen zou een knieafdruk van Hem bewaard zijn gebleven.

De Grieks-orthodoxe monnik vader Gerasimos woont al 30 jaar in het klooster. Als laatst overgebleven monnik waakt hij als enige over het klooster op de islamitische Westelijke Jordaanoever. Ondanks het belang van het klooster voor het christendom, wordt het slechts door “verdwaalde” pelgrims bezocht. De stad Jericho is nu begonnen om het klooster aantrekkelijker te maken voor het toerisme. Tot ergernis van vader Gerasimos. Een rode kabelbaan loopt nu van de stad naar de heuvel. Zonder de goedkeuring van vader Gerasimos heeft een rijke Palestijnse zakenman deze laten bouwen. De 80-jarige monnik is eraan gewend de zware tocht van het klooster aan de rotswand naar de stad te voet te af te leggen. De kabelbaan is niet de enige ingreep. Aan de rand van Jericho zijn nu plotseling winkels gekomen en zelfs een casino!

Qarantal klooster
het Grieks-orthodoxe klooster van Qarantal

Toch blijven de fel begeerde toeristen weg vanwege de onveiligheid op de Westelijke Jordaanoever. Met een werkloosheidspercentage van meer dan zestig procent onder de plaatselijke bevolking, zijn de toeristen in Jericho bijzonder welkom. Maar het casino is nog steeds leeg. Bovendien worden de archeologische opgravingen weer bedolven onder het zand. De weinige toeristen die het klooster nog willen bezoeken, komen soms voor een gesloten deur te staan omdat vader Gerasimos de deur dan weigert open te doen. En zo is er op de Westelijke Jordaanoever weer een conflict bijgekomen: dat tussen de inwoners van Jericho en de eenzame wachter van de “toeristische attractie” op de berg. Over één ding is iedereen het eens. Er moet eindelijk vrede komen op de Westelijke Jordaanoever.

Der Berg der Versuchung von Jericho [ arte.tv ]

boetedoening

gisterenavond gelezen: de boetecanon van Andreas van Kreta
en het leven van Maria van Egypte

Andreas van KretaIn de Orthodoxe Kerk wordt op de vijfde woensdagavond van de Grote Vasten traditioneel de gehele boetecanon gelezen van Andreas van Kreta en daarna uit het leven van Maria van Egypte. De boetecanon is opgedeeld in negen oden die weer bestaan uit troparen en de oden worden afgewisseld met een irmos. Andreas van Kreta geeft een soort catechese en herinnert ons in zijn boetecanon aan vele Bijbelse figuren, hoe zij God gediend hebben of hoe zij Hem afvallig zijn geworden. Maar het doel van de boetecanon is om de eigen zonden indachtig te zijn en ons te keren tot God, de Schepper en Rechter van ons leven.

Als een droom, als een bloem, glijdt ons leven voorbij.
Waartoe verwarren wij ons nog
in allerlei dwaasheid?

boetecanon van Andreas van Kreta
(vierde ode, maandag)

Steeds dichter komt het einde naderbij, mijn ziel, onophoudelijk komt het naderbij, en toch maakt gij u niet bezorgd en treft geen voorbereidingen? De tijd dringt: sta op, de Rechter staat voor de poorten. Als een droom, als een bloem, glijdt ons leven voorbij. Waartoe verwarren wij ons nog in allerlei dwaasheid?
 
uit de boetecanon van Andreas van Kreta (vierde ode, maandag)
Maria van Egypte
In onze iconenhoek hangt een reproductie van een Russische icoon van Maria van Egypte. De kleine afbeeldingen laten episoden uit haar leven zien.

De heilige Maria in kwestie werd geboren in Egypte en vluchtte op de leeftijd van twaalf jaar naar Alexandrië. Sommige bronnen noemen haar een prostituee anderen vermelden uitdrukkelijk dat ze geen geld vroeg voor haar diensten. Zeventien jaar later reisde ze met de pelgrims mee als marketentster naar Jeruzalem voor het feest van de kruisverheffing. Op een bepaald moment wilde ze de Heilige Grafkerk in Jeruzalem binnengaan maar werd verhinderd door een onbekende kracht. Ze vroeg vergiffenis voor haar levensstijl en bad tot een Theotokos icoon van de heilige Maria buiten de kerk. Nu kon ze wel de kerk binnengaan. Een stem zei haar dat ze rust zou vinden als ze de Jordaan overstak. Dus vertrok ze naar het klooster van de heilige Johannes de Doper aan de oever van de Jordaan en ontving de communie. De volgende morgen trok ze zich terug in de woestijn met drie broden en leefde de rest van haar leven in de woestijn.

verder lezen…

Maria van Egypte [ adolphus.nl ]