Vorig jaar schreef ik hier iets over The Big Steal (1949) die ik zag als onderdeel van een film noir DVD collection. Eigenlijk hoort deze film niet thuis in een film noir collectie. Het is namelijk een roadmovie waarin hier en daar elementen uit de film noir verwerkt zijn. Dat de distributeur ook nog eens voor de ingekleurde versie gekozen heeft, maakt deze film toch wel tot een vreemde eend in de box.

Zoals ik na een eerste kijkbeurt al opmerkte, loopt The Big Steal vooruit op comedy-suspensers als North by Northwest en James Bond. Het tempo is snel, er is veel op locatie gefilmd met exotische couleur locale en de hoofdpersonen zijn een voortvluchtige man plus aantrekkelijke jongedame. Om het succes van Out of the Past te herhalen, is het duo Mitchum/Greer weer in Mexico neergezet.

Met clichébeelden wordt het contrast tussen de snelle Amerikaan en de slome Mexicaan extra aangescherpt. Terwijl de Amerikanen over de high way racen, staan de Mexicaanse voorbijgangers als standbeelden langs de weg. In 1949 leken “de rijke Amerikaan” in het witte pak en “de luie Mexicaan” onder zijn sombrero nog springlevend…

The Big Steal [ noiroftheweek.com ]

The Private Life of Henry VIII heeft soms wel wat weg van Blackadder. Vier van de vijf huwelijken van Hendrik VIII van Engeland worden op satirische wijze in beeld gebracht. Hendrik VIII wordt leuk vertolkt door Charles Laughton die de Engelse koning neerzet als een olijke Dik Trom. Mede daardoor is The Private Life of Henry VIII eerder een historische komedie geworden dan een historisch drama. Er worden vaak grappen gemaakt over het huwelijk. Het was crisistijd en veel mannen zaten thuis zonder werk en voelden zich gevangen in het huwelijk. Velen vluchtten ‘s avonds de bioscoop in en maakten van hun vrouw een Garbo widow. Tachtig jaar geleden werd deze komedie een kaskraker in Engeland en Amerika.

De vrouwen van Hendrik VIII

Catharina van Aragon (gehuwd 11 juni 1509, gescheiden 1533)
Anna Boleyn (gehuwd 25 januari 1533, onthoofd op 19 mei 1536)
Jane Seymour (30 mei 1536, in kraambed gestorven op 24 oktober 1537)
Anna van Kleef (gehuwd 6 januari 1540, hetzelfde jaar gescheiden)
Catharina Howard (gehuwd 28 juli 1540, onthoofd op 13 februari 1542)
Catharina Parr (gehuwd 12 juli 1543, zij overleefde hem en overleed op 5 september 1548)

The Private Life of Henry VIII [ imdb.com ]

Deze maand is het 72 jaar geleden dat de eerste echte film noir in de Amerikaanse bioscopen draaide. The Maltese Falcon betekende niet alleen de doorbraak van dit filmgenre maar ook de doorbraak van Humphrey Bogart. In zijn eerste rol als private detective speelt hij geen Philipp Marlowe maar Sam Spade. Deze laatste was de schepping van Dashiell Hammett (1894-1961) die Raymond Chandler (1888-1959) inspireerde tot het schrijven van zijn eerste detective The Big Sleep (1939) waarin hij Philippe Marlowe introduceerde. The Maltese Falcon van Hammett was in 1930 verschenen en al in 1931 verfilmd. Beide detectives zijn wereldberoemde klassiekers geworden en blinken uit in stijl. De klassieke film noir heeft een eenvoudige formule: een privédetective komt door een femme fatale in een web van intriges terecht en moet zich daaruit zien te redden; meestal zit de politie daarbij op zijn nek.

The Maltese Falcon is het prototype van de film noir. Alles zit erin: de hard boiled detective (Bogart), de femme fatale (Astor), onverwachte plotwendingen, scherpe dialogen, humor, geweldige fotografie en een Mac Guffin, een element in een verhaal dat de plot in gang zet en grotendeels stuurt, maar verder nauwelijks in beeld komt. Pas tegen het einde van de film krijgen we het te zien, een potsierlijk beeldje van een vogel. In het spel van kat en muis tussen de femme fatale en de privé detective is de gehaaide Sam Spade zijn tegenspeelster toch te slim af. Zijn ondergang wordt het niet. Maar er volgde na The Maltese Falcon tientallen film noirs, die de man wel noodlottig werden, zoals Double Indemnity (1944), The Postman always rings twice (1946) en Sunset Boulevard (1950).

The Maltese Falcon [ en.wikipedia.org ]