virtueel stappen door Manhattan

Pulp heeft geen grote aantrekkingskracht op mij. Toch is deze groot genoeg om mij aan zelfkritiek bloot te stellen. Bij voorkeur doe ik dat terwijl ik een duik neem in de ranzigheid die pulp heet. Afgelopen vrijdag was het weer zover en keek ik naar de jongste remake van King Kong. Zoals bekend, verscheen de film King Kong 75 jaar geleden voor het eerst, bracht de beroemdste aap uit de filmgeschiedenis voort en maakte van de in 1933 piepjonge Empire State Building een celebrity.

Zoals we van pulp gewend zijn, is het verhaaltje een mix van horror, sensatie en erotiek. Als je wat Freudiaanse psychologie erop loslaat, lijkt het nog wat te worden: een variatie van the Beauty and the Beast. featuring: America’s proud phallus, the Empire State Building. Nee, daarvoor hoefde ik ook deze remake niet te zien. Maar wel voor de verbluffende reconstructie van New York anno 1933.

kingkongmovie.com | King Kong [moviemeter.nl]

Maandag kocht ik een catalogus over Classicisme en Biedermeier van het Weense Liechtenstein Museum omdat ik getroffen was door een delicaat meisjesportret van Friedrich von Amerling op de omslag. Amerling is bekend van zijn statieportret van Franz II uit 1832, een potsierlijk keizerlijk portret uit de Restauratie. Maar in de catalogus vond ik gelukkig een paar van zijn mooiste portretten. Ook zijn tijdgenoot Ferdinand Georg Waldmüller is in de collectie van het Liechtenstein Museum in Wenen vertegenwoordigd. In Nederland zijn hun namen nauwelijks bekend, maar wat mij betreft staan de landschappen van Waldmüller op eenzelfde niveau als die van Caspar David Friedrich en Karl Blechen en behoren de Biedermeierportretten van Von Amerling tot de top van de negentiende eeuwse portretschilderkunst.

Friedrich Amerling war der Sohn des Gold- und Silberdrahtziehers Franz Amerling und dessen Frau Theresia Kargl. Er studierte von 1815 bis 1824 an der Akademie der bildenden Künste in Wien. Nachdem er dort zunächst bei Josef Klieber die Graveurschule besucht hatte, wechselte er in die Klasse für “Historische Zeichnungsgründe” bei Hubert Maurer und Karl Gsellhofer. 1824 ging Amerling nach Prag zu seinem Onkel Heinrich und studierte an der dortigen Akademie als Schüler von Joseph Bergler dem Jüngeren bis 1826 weiter. 1827 und 1828 verbrachte er in London, wo er vom Portraitmaler Thomas Lawrence beeinflusst wurde. Weitere Reisen führten ihn nach Paris, wo er bei Horace Vernet arbeitete, und Rom, ehe er – seit 1828 wieder zurück in Wien – Aufträge des österreichischen Kaiserhauses, des Adels und Bürgertums ausführte.

1829 erhielt er den Reichel-Preis der Akademie in Wien. Amerling unternahm Zeit seines Lebens ausgedehnte Reisen: 1836 und 1838 nach Italien, 1838 in die Niederlande, 1839 nach München, 1840-43 nach Rom, 1882 nach Spanien, 1883 nach England, 1884 nach Griechenland, 1885 nach Skandinavien bis zum Nordkap und 1886 nach Ägypten und Palästina.
(Bron: de.wikipedia.org)

Het dwergstaatje Liechtenstein kennen we tegenwoordig voornamelijk van belastingontduiking. Minder bekend is dat Hans-Adam II, de vorst van Liechtenstein, een van de mooiste privécollecties ter wereld bezit, met o.a. een schitterend portretje van Clara Serena door Rubens. Een deel van deze collectie is sinds 2004 gehuisvest in het Liechtenstein Museum in Wenen. Op de prachtige en informatieve website staan veel goede reproducties waarvan je details kunt bekijken, zoals bij deze schilderijen van Amerling en Waldmüller.

Biedermeier in het Liechtenstein Museum | fuerstenhaus.li | Liechtenstein [wikipedia]