ter ere van de vijftigste druk van Hersenschimmen (1984)
Bernlef: Er zijn twee concepten waarmee we ons door het leven slaan. Het ene is onze positie in de ruimte en het andere is onze positie in de tijd. Tijd en ruimte. Als die concepten worden aangetast, dan leef je in een eeuwig bedreigend heden. Elke handeling die je moet doen, is nieuw, onbekend. Dat is… ik bedoel… dit boek (Hersenschimmen) is maar een vage afspiegeling van hoe érg het is, hoe érg het moet zijn.Wim Brands: Dit is overigens ook wel aardig wat je zegt over het heden. Er zijn snuiters die zeggen: Het lijkt me zo mooi als je alleen maar ten volle in het heden leeft.
Bernlef: Haha, God hoort ze brommen!
Wim Brands: Dat is de hél.
Bernlef: Nou en of… of dat de hel is. Dat kan ik je verzekeren!
Bernlef en Wim Brands in Boeken
is dat je je totaal onbelangrijke dingen vaak het helderst herinnert
Bernlef
De onvermijdelijke vraag aan de schrijver, die inmiddels in de zeventig is, luidt of hij zélf niet bang begint te worden voor het vertroebelen van zijn eigen geest. Bernlef: “Mijn geheugen voor dingen in de tijd is slechter geworden: wanneer iets precies is gebeurd, weet ik soms niet meer. Het gekke met herinneringen is dat je je totaal onbelangrijke dingen vaak het helderst herinnert. Zo zie ik zo voor me hoe mijn moeder in een bepaalde lichtval een brood staat te snijden. Maar vraag me niet naar mijn eerste verliefdheid. Mensen zeggen weleens: „Wacht maar tot je ouder wordt, dan komen al je jeugdherinneringen weer haarscherp terug. Maar ik ben nu 73, en ik zit nog te wachten.” (bron)
Een uniek portret van het beertje Youk dat door een ongeluk zijn moeder verliest. Youk trekt alleen de wijde wereld in en maakt kennis met de reusachtige mannetjesbeer Kaar. Samen proberen ze te overleven in de overweldigende maar gevaarlijke natuur, en Youk leert met vallen en opstaan hoe een beer altijd op zijn hoede moet zijn. Maar het gevaar loert om de hoek want Kaar wordt achtervolgd door een stel jagers. De beer kan ontkomen maar moet de kleine Youk aan zijn lot overlaten. Youk wordt door de jagers gevonden en naar hun kamp meegenomen.
De Noorse schilder Odd Nerdrum (geboren 1944) is in eigen land een fenomeen. Al meer dan dertig jaar veroorzaken zijn figuratieve doeken, die in de grandioze stijl van de ‘oude meesters’ zijn geschilderd, felle debatten tussen bewonderaars en hen die zijn werk verafschuwen. Odd Nerdrum werkt al dertig jaar in een zelfgekozen isolement, hetgeen heeft geresulteerd in een oeuvre dat in alle opzichten merkwaardig kan worden genoemd. De Noorse kunstenaar ontwikkelde een eigen programma waarin hij zich afzet tegen het modernisme en aansluiting zoekt bij de schilderkunstige traditie van Caravaggio, Rembrandt, Goya en Courbet: grote schildersgenieën, revolutionairen eigenlijk, die volgens Nerdrum op net zo’n gespannen voet met hun tijd en tijdgenoten-kunstenaars leefden als hij met o.a. Beuys en Warhol. Behalve de ambachtelijke schildertechniek en de klassieke composities in clair-obscur, is de allegorische vorm, waarin existentiële thema’s als leven, dood, liefde, verlies en hoop zijn gevat, onvergelijkbaar met andere schilderkunst uit heden en verleden. Nerdrum situeert zijn allegorieën in onheilspellende landschappen die niet van deze wereld lijken.














