Maandelijks archief: december 2024

Film noirs op YouTube [28]

gezien: Pitfall (1948)

Eigenlijk hou ik helemaal niet van misdaadfilms maar voor film noir heb ik een groot zwak. De zwartwit-cinematografie, belichting en het tijdsbeeld zuigen me altijd weer een nieuwe noir binnen. In het public domain staan honderden films waarvan het copyright om verschillende redenen niet verlengd is en die dus legaal via het internet getoond mogen worden, zoals op het YouTube-kanaal Cult Cinema Classics. In december kijk ik naar twaalf film noirs uit de periode 1945-1955.
Vandaag de laatste uit een serie van twaalf: Pitfall van André De Toth.

Pitfall 1948Pitfall is een soort huiselijke versie van Double Indemnity. Insurance-agent meets femme fatale. Maar dan zonder de acid stained dialogen van James McCain. Hoofdrolspelers Dick Powell, Lizabeth Scott en Raymond Burr zitten alle drie uitstekend in hun rol. Het verhaal concentreert zich meer op de morele keuze en psychologische worsteling van de hoofdpersonage dan op misdaad. Eigenlijk is het een psychologische studie van de gevolgen van de alledaagse zwakheden van een gewone (verzekerings)man. Double indemnity met een goede afloop.

So, the trick is, take only good pictures, and have only good dreams

John Forbes tegen zijn zoontje

John Forbes is een verzekeringsinspecteur die verveeld is met zijn monotone leven in de buitenwijken, ondanks een liefhebbende vrouw, Sue, en een jonge zoon. Tijdens een onderzoek naar een fraudezaak ontmoet hij Mona Stevens, de aantrekkelijke vriendin van een veroordeelde die verzekeringsgeld verduisterde.
 
Hoewel John aanvankelijk professioneel blijft, voelt hij zich al snel aangetrokken tot Mona. Hun wederzijdse sympathie leidt tot een korte, maar emotioneel beladen affaire. Ondertussen heeft privé-detective MacDonald, die door John’s bedrijf was ingehuurd om Mona te schaduwen, een obsessieve interesse in haar ontwikkeld.
 
Wanneer Mona afstand neemt van MacDonald en John hun relatie probeert te beëindigen, wordt de situatie gevaarlijk. MacDonald, gedreven door jaloezie, begint zowel Mona als John te bedreigen. Hij manipuleert de situatie om John in een kwaad daglicht te stellen, waardoor John’s gezin en reputatie op het spel komen te staan.
Tommy Forbes: Daddy, what makes a dream?
John Forbes: Well, the mind, mostly. The mind is like a very wonderful camera. You know how a camera works?
Tommy Forbes: Sure. It takes pictures.
John Forbes: Well, that’s right. That’s the way the mind works. Evidently, from the day we’re born, the mind takes pictures and stores them away. Now and then one of those pictures comes loose in our sleep, and that becomes a dream. So, the trick is, take only good pictures, and have only good dreams

Intro bij Pitfall door Eddie Muller in TCM’s Noir Alley op 3 april 2022
Meer afleveringen in deze reeks

Film noirs op YouTube [27]

gezien: Moonrise (1948)

Eigenlijk hou ik helemaal niet van misdaadfilms maar voor film noir heb ik een groot zwak. De zwartwit-cinematografie, belichting en het tijdsbeeld zuigen me altijd weer een nieuwe noir binnen. In het public domain staan honderden films waarvan het copyright om verschillende redenen niet verlengd is en die dus legaal via het internet getoond mogen worden, zoals op het YouTube-kanaal Cult Cinema Classics. In december kijk ik naar twaalf film noirs uit de periode 1945-1955.
Vandaag: Moonrise van Frank Borzage.

moonrise Net als The red house en They live by night is Moonrise een smal town noir die zich buiten de stad afspeelt. Het is een psychologische studie van een jongeman die worstelt met zijn identiteit. Zijn vader, die hij nooit gekend heeft, werd wegens moord veroordeeld tot de strop. Op school werd hij daarom door de andere kinderen gepest. Heeft hij ook moordenaarsbloed in zich?

Rond zijn twintigste doodt hij in een gevecht uit noodweer zijn rivaal. In de dagen daarna gaat hij gebukt onder een zwaar schuldgevoel. Moet hij zichzelf aangeven? Of zichzelf innerlijk afsluiten? Zijn vriendin kent zijn vreselijke geheim niet, maar ziet zijn worsteling: “It’s like being in a long dark tunnel…the way you look and act and talk.” Tenslotte volgt een loutering. De hoofdrollen worden gespeeld door Dane Clark en Gail Russell, die in de oorlogsjaren bekend werd als the Hedy Lamarr of Santa Monica. Net als Marilyn Monroe overleed ze al op 36-jarige leeftijd (in 1961) na een jarenlange noodlottige strijd tegen haar alcoholverslaving.

Danny Hawkins groeit op in een klein stadje in het zuiden van de Verenigde Staten, getekend door het stigma dat zijn vader werd opgehangen voor moord. Als kind wordt Danny voortdurend gepest en vernederd vanwege zijn familiegeschiedenis, wat leidt tot een diepgeworteld gevoel van minderwaardigheid en woede.
 
Wanneer Danny tijdens een ruzie per ongeluk zijn rivaal Jerry Sykes doodt, raakt hij verstrikt in een web van schuld en paranoia. Hij verbergt Jerry’s lichaam en probeert door te gaan met zijn leven, maar de herinnering aan de gebeurtenis en zijn angst om betrapt te worden blijven hem achtervolgen.
 
Ondanks zijn innerlijke strijd ontwikkelt Danny een liefdevolle relatie met Gilly Johnson, een jonge vrouw die hem hoop en steun biedt. Haar aanwezigheid dwingt Danny om zijn verleden onder ogen te zien en zichzelf te confronteren met de keuzes die hij heeft gemaakt. Terwijl de autoriteiten het net rondom hem sluiten, wordt Danny geconfronteerd met de mogelijkheid om zijn misdaden toe te geven en een pad naar verlossing te vinden.

Meer afleveringen in deze reeks

Film noirs op YouTube [26]

gezien: They live by night (1948)

Eigenlijk hou ik helemaal niet van misdaadfilms maar voor film noir heb ik een groot zwak. De zwartwit-cinematografie, belichting en het tijdsbeeld zuigen me altijd weer een nieuwe noir binnen. In het public domain staan honderden films waarvan het copyright om verschillende redenen niet verlengd is en die dus legaal via het internet getoond mogen worden, zoals op het YouTube-kanaal Cult Cinema Classics. In december kijk ik naar twaalf film noirs uit de periode 1945-1955.
Vandaag: They live by night van Nicholas Ray.

they live by nightThey live by night opent met een tracking shot dat voor die tijd zeer vernieuwend is. We zien de vluchtauto van de gangsters gefilmd vanuit een helikopter. Dat zet gelijk de toon, dit wordt een roadmovie. Maar het wordt ook een gangsterfilm, lovestory en een tragedie. Centraal in het verhaal staan een jongeman van 23 en een meisje van 16 die proberen te ontsnappen aan een leven van criminaliteit en wanhoop, maar die uiteindelijk ingehaald worden door hun duistere verleden.

Het jonge koppel wordt gespeeld door Cathy O’Donnell en Farley Granger. Dit bleek een zeer gelukkige combinatie. Regisseur Nicholas Ray heeft tijdens de casting goed gezien welke chemie er zat tussen deze acteurs en heeft dat voor de camera ten volle kunnen benutten. Het jonge stel weet nog niets van de liefde maar is al wel, tegen wil en dank, ingewijd in de (harde) misdaad. Het verhaal is geweven uit twee draden, de draad van lichte onschuld en die van gitzwarte misdaad. Dat maakt They live by night tot een echte tragedie. Het ontroerende liefdesverhaal wordt tenslotte overschaduwd door de rauwe werkelijkheid.

openingsequence van They live by night (1948)

Noem vijf films uit de outlaw cinema en deze film noir zit er meestal tussen, vaak samen met Gun Crazy (1950). De bekendste film met het thema couple on the run blijft evenwel Bonnie and Clyde (1967). Het scenario is gebaseerd op de roman Thieves like us uit 1937 van Edward Anderson. Het boek werd nog eens verfilmd door Robert Altman in 1974, nu onder de oorspronkelijke titel. In de film overleeft O’Donnell haar tegenspeler, maar in werkelijkheid stierf ze al in 1970 terwijl Granger pas in 2011 zou komen te overlijden.

Bowie Bowers, een jonge man die ten onrechte is veroordeeld voor moord, ontsnapt uit de gevangenis samen met twee oudere criminelen, Chicamaw en T-Dub. De drie mannen beramen bankovervallen om hun nieuwe leven te financieren, maar Bowie, die naïef en idealistisch is, verlangt naar een normaal bestaan.
 
Tijdens hun vlucht ontmoet Bowie een jonge vrouw, Keechie Mobley, die net als hij eenzaam en verloren is. De twee worden verliefd en besluiten samen een nieuw leven te beginnen, ver weg van de criminele wereld. Ze trouwen in het geheim en dromen van een toekomst samen.
 
Hun verleden blijft hen echter achtervolgen. Bowie’s betrokkenheid bij de overvallen en zijn status als voortvluchtige zorgen ervoor dat ze constant op de vlucht zijn. Tegelijkertijd raken Chicamaw en T-Dub steeds meer verstrikt in hun eigen gewelddadige levens. Bowie en Keechie proberen hun droom van vrijheid levend te houden, maar de autoriteiten komen steeds dichterbij.

Intro op They live by night door Eddie Muller in TCM’s Noir Alley op 2 juni 2017
Meer afleveringen in deze reeks