Eigenlijk hou ik helemaal niet van misdaadfilms maar voor film noir heb ik een groot zwak. De zwartwit-cinematografie, belichting en het tijdsbeeld zuigen me altijd weer een nieuwe noir binnen. In het public domain staan honderden films waarvan het copyright om verschillende redenen niet verlengd is en die dus legaal via het internet getoond mogen worden, zoals op het YouTube-kanalen Full Moon Matinee en Cult Cinema Classics. In april keek ik naar vijffilm noirs en neo noirs uit de periode 1946-1956. Vandaag: The Spiral Staircase van Robert Siodmak
The Spiral Staircase is een verfilming van de gelijknamige gothic thriller van Ethel Lena White uit 1933. De jaren veertig-setting, de privédetective en de grootsteedse criminelen, die zo kenmerkend zijn voor de meeste film noirs, ontbreken. Het decor wordt gevormd door een stadje in de dunbevolkte en groene staat Vermont rond 1906. David Lynch was niet de eerste met een voorkeur voor bedrieglijke vreedzame locaties in zijn mystery drama’s. De film heeft dezelfde claustrofobische sfeer als de verfilming van de beroemde mystery novel And then there were none van Agatha Christie.
De film is een klassieke Gothic thriller met expressionistische camerawerk (veel schaduwen, storm, dreigende close-ups), gebouwd rond spanning en suspense in plaats van expliciet geweld. Het combineert horror met noir-stijl en wordt vaak gezien als een belangrijke voorloper van het moderne slasher-genre. Centraal staan thema’s als kwetsbaarheid, trauma, afhankelijkheid en de kracht van overleving.
Kortom: een sfeervolle, spannende en visueel indrukwekkende klassieker uit de jaren ’40, met een sterke, bijna woordeloze performance van Dorothy McGuire. Een must-see voor liefhebbers van oude Hollywood-thrillers en gothic horror.
