Op een paar uur rijden van Jeruzalem ligt de Palestijnse stad Jericho op de Westelijke Jordaanoever. Vlak bij deze stad, die door velen beschouwd wordt als de oudste stad ter wereld, ligt een van de belangrijkste plaatsen uit de christelijke geschiedenis: de berg waar Christus door de duivel op de proef werd gesteld. Op een steile klif van deze berg werd het Grieks-orthodoxe klooster Qarantal gebouwd. Volgens het Evangelie vastte Jezus veertig dagen en werd Hij door de duivel verzocht. Het klooster bevindt zich volgens de Traditie op de plaats waar Jezus tot Zijn Vader gebeden heeft. In een steen zou een knieafdruk van Hem bewaard zijn gebleven.

De Grieks-orthodoxe monnik vader Gerasimos woont al 30 jaar in het klooster. Als laatst overgebleven monnik waakt hij als enige over het klooster op de islamitische Westelijke Jordaanoever. Ondanks het belang van het klooster voor het christendom, wordt het slechts door “verdwaalde” pelgrims bezocht. De stad Jericho is nu begonnen om het klooster aantrekkelijker te maken voor het toerisme. Tot ergernis van vader Gerasimos. Een rode kabelbaan loopt nu van de stad naar de heuvel. Zonder de goedkeuring van vader Gerasimos heeft een rijke Palestijnse zakenman deze laten bouwen. De 80-jarige monnik is eraan gewend de zware tocht van het klooster aan de rotswand naar de stad te voet te af te leggen. De kabelbaan is niet de enige ingreep. Aan de rand van Jericho zijn nu plotseling winkels gekomen en zelfs een casino!

Toch blijven de fel begeerde toeristen weg vanwege de onveiligheid op de Westelijke Jordaanoever. Met een werkloosheidspercentage van meer dan zestig procent onder de plaatselijke bevolking, zijn de toeristen in Jericho bijzonder welkom. Maar het casino is nog steeds leeg. Bovendien worden de archeologische opgravingen weer bedolven onder het zand. De weinige toeristen die het klooster nog willen bezoeken, komen soms voor een gesloten deur te staan omdat vader Gerasimos de deur dan weigert open te doen. En zo is er op de Westelijke Jordaanoever weer een conflict bijgekomen: dat tussen de inwoners van Jericho en de eenzame wachter van de “toeristische attractie” op de berg. Over één ding is iedereen het eens. Er moet eindelijk vrede komen op de Westelijke Jordaanoever.

Der Berg der Versuchung von Jericho [ arte.tv ]

Mooi kunstprogramma gisterenavond op Canvas met de Nederlandse illustrator en grafische kunstenaar Tim Enthoven. Hij kwam aan het woord in een passende ambience: een klein en kaal zolderkamertje met alleen een tafel vlak onder een dakraam. Een sterke metafoor van een autistisch leven. Altijd alleen op je eigen kamertje als een kluizenaar of een gevangene maar toch met een magistraal uitzicht op de hemel die alles en iedereen overspant. Herkenbaar?

Tim Enthoven doet op dit moment mee aan de manifestatie Pick Me Up in Londen met hedendaagse grafische kunstenaars. Enthoven, die drie jaar geleden cum laude afstudeerde, heeft zijn internationale doorbraak al achter zich. In de Verenigde Staten zal men hem vooral kennen van de cover van 18 november 2011 van The New York Magazine. Enthoven tekende 1028 kleine figuurtjes op één blad. Het doet denken zo’n ouderwets vel met ‘wrijffiguurtjes’ van letraset die op architectenbureau’s gebruikt werden voor de stoffage van bouwtekeningen. Op die vellen stonden hooguit twintig unieke figuurtjes in een loop maar bij Enthoven zijn echt alle 1028 figuurtjes uniek. Hij werkte er zestig uur aan. Zijn illustratie verbeeldt uiterst treffend de ongelijke ruil tussen 1027 Palestijnse gevangenen met de Israëlische soldaat Gilad Shalit.

Tim Enthoven liet in de canvasconnectie enkele van zijn favouriete prenten en illustrators zien, waaronder Egon Schiele, Titiaan en een prent van Lucas van Leyden. Een ontdekking is voor mij het werk van de Amerikaanse outsider artist Henry Darger. (1892-1973)

timenthoven.nl | michaelminneboo.nl

In eigen land zijn er documentaires gemaakt over kinderen van NSB’ers met als centrale vraag: “hoe is het om een kind te zijn van foute ouders?” Vaak kiezen de nakomelingen voor een van de uitersten. Ze breken volledig met hun ouders en vaak ook met de familie óf ze blijven de ouders verdedigen en keren zich vol wrok af van de maatschappij. Maar sommigen slagen erin om met hun belastende familienaam en zelfs met hun ouders in het reine te komen. De israëlische regisseur Chanoch Ze’evi maakte vorig jaar een documentaire over de afstammelingen van vijf monsters van het Derde Rijk: De achternichten van Hermann Goering en Heinrich Himmler, de kleinzoon van Rudolf Hoess, de dochter van Amon Goeth en de zoon van Hans Frank.

Het indrukwekkendste moment van de documentaire is het bezoek van Rainer Hoess aan Auschwitz. Hij bezoekt de villa waar zijn grootvader Rudolf Hoess als kampcommandant woonde en waar zijn vader opgegroeide. Op foto’s en Agfa filmopnames zie je zijn vader met zijn broertjes en zusjes spelen in een ommuurde idyllische tuin, terwijl daarbuiten de joden in de crematoria verbrand worden. De kinderen mochten de aardbeien uit de tuin alleen eten als ze eerst de as afspoelden. Rainer Hoess heeft in Auschwitz een ontmoeting met een groep Israëlische scholieren, die hem vragen mogen stellen. Hij wordt voorgesteld als de kleinzoon van de kampcommandant van Auschwitz. “Waarom bent u hier?” vraagt een mooi meisje hem met een vijandige blik. “Voelt u zich schuldig over de misdaden van uw grootvader?”, vraagt een ander. “Mijn familie is hier vermoord”, begint een meisje maar stikt in haar tranen.

Opvallend is dat de afstammelingen van de derde generatie en in de tweede lijn (achternichten Bettina Göering en Katrin Himmler) en ook kleinzoon Rainer Hoess zich beter verzoend hebben met hun afstamming dan Niklas Frank. De 73-jarige zoon van de gouverneur generaal van de bezette gebieden in Polen, rekende in 1987 met zijn vader af in zijn boek Der Vater: eine Abrechnung (Nederlandse titel: Vader, ik haat je) Hij wordt in de documentaire gevolgd tijdens de lezingen die hij geeft aan middelbare scholieren en volwassenen. We zien een eenzame en gekwelde man met een missie. Tijdens iedere lezing, leest hij een gedetailleerde beschrijving van de executie (ophanging) van zijn vader op 1 oktober 1946 in Neurenberg. In iedere lezing stelt hij zijn vader opnieuw terecht en knoopt hij hem op. Het vijfde gebod, eert uw vader en uw moeder, kan hij niet realiseren, verontschuldigt hij zich voor zijn publiek.

Voor Rainer Hoess is als kleinzoon de afstand groter, maar ook hij brak in 1984 definitief met zijn vader. Die groeide als kind op binnen de ommuurde tuin in Auschwitz en had geen schuld aan de misdaden van de grootvader. Maar Rainer kon zijn vader niet meer verdragen omdat hij zijn kinderen sloeg wanneer deze emoties toonden. In Auschwitz wordt Rainer omhelsd door een oude joodse man die het concentratiekamp overleefde. Hij huilt maar herstelt zich gedisciplineerd. Een loutering die je Niklas Frank ook van harte gunt.

Hitler’s children op het One Worl Festival [ oneworld.cz ]