Categorie archief: boeken

genadeklap

halverwege (blz. 85) in: Leven na de genadeklap van Arie de Rover
genadeklapIn Leven na de genadeklap beschrijft Arie de Rover het proces van een christen die opnieuw geboren wordt nadat hij de genade heeft ontdekt. En daarbij schuwt hij de confrontatie niet: “De christelijke wereld hangt van lievigheid aan elkaar, maar echte liefde is ontzettend zwaar. Het vraagt om overgave en vertrouwen; het vraagt om een leven waarin je alle zekerheden uit handen geeft.”
 
Arie de Rover (51) was jarenlang een succesvol manager en trainer in het bedrijfsleven. Na de draai in zijn leven werd hij spreker, trainer en coach op het gebied van identiteitsvragen.
 
Bron: eo.nl

Leven na de genadeklap [ buijten.nl ]

volg de meester [ 84 ]

kopie van Alexander von Humboldt door Friedrich Georg Weitsch (1806)

Friedrich Georg Weitsch (1758-1828) uit Braunschweig was misschien geen grote meester. Zijn naam leeft nu vooral voort door het beroemde portret van de Duitse natuurvorser Alexander von Humboldt (1769-1859). Deze laatste kwam de afgelopen jaren weer onder de aandacht door de roman Die Vermessung der Welt (2005) van Daniel Kehlmann.

Alexander von Humboldt
toonschildering op geprepareerd papier als basis voor een kopie in olieverf

Het portret van Weitsch is via de cover van Kehlmann‘s bestseller doorgedrongen in de massacultuur. Ik besloot om het te kopiëren omdat ik het een mooi beeld vind van de romantische wetenschapper. Von Humboldt wordt ook wel eens de laatste huomo universalis genoemd. Hij overleefde namelijk de onvermijdelijke Goethe.

volg de meester [ 1-84 ] | van oude meesters en dingen die niet voorbijgaan

“paranoia strikes deep”

gelezen: de eerste vier hoofdstukken van De fantoomterreur (2015)
en the kafirophage op de blog gatesofvienna.net

de fantoomterreurTweehonderd jaar geleden werd tijdens het Congres van Wenen de klok teruggedraaid, alsof er nooit een Franse Revolutie geweest was. In Frankrijk keerde de verbannen koning Lodewijk XVIII terug en besteeg de troon. Overal kwamen de monarchen weer stevig in het zadel te zitten. Zelfs ons land, dat tweehonderd jaar een republiek geweest was, werd tot een koninkrijk omgevormd.

Men wilde terugkeren naar de situatie van vóór 1789, maar de geest van de revolutie was nu uit de fles. Overal in Europa waren onder Napoleon liberale en nationalistische bewegingen opgekomen die na 1815 weer de kop ingedrukt werden. Tijdens de Restauratie (1815-1848) veranderden veel Europese monarchieën in een politiestaat. Het wemelde van de spionnen en sommige landen hadden een zeer strenge censuur ingesteld. Het Habsburgse Rijk, waar de angst voor de revolutie altijd het grootst was geweest, liep hierin voorop.

Ik las met Pinksteren de eerste vier hoofdstukken van De fantoomterreur van de Engels-Poolse historicus Adam Zamoyski, die getiteld zijn: Geestenbeswering, Angst, Besmettelijkheid en De oorlog tegen terreur. Tegelijkertijd las ik The kafirophage dat zondag op de blog gatesofvienna.net werd gepubliceerd. De parallel tussen de periode 1789-1848 die in De fantoomterreur beschreven wordt, en onze tijd met haar angst voor het jihadisme is groot. Het is een van de redenen waarom Zamoyski dit boek geschreven heeft.

kafirophage
op de blog gatesofvienna.net wordt de islam voorgesteld als bacteriofaag die de westerse wereld besmet heeft.
At the siege of Vienna in 1683 Islam seemed poison to overrun Christian Europe. We are in a new phase of a very old war.

gatesofvienna.net statement

Nadat op 14 juli 1789 in Parijs de revolutie was uitgebroken, verspreidde zich in heel Europa tot in Rusland toe de angst dat de revolutie in Parijs besmettelijk zou zijn en zich zou uitbreiden. Overal verschenen geschriften die deze angst rechtvaardigden. Een van de meest invloedrijke boeken was Mémoires pour servir à l’histoire du Jacobinism van de jezuïet Augustin Barruel (1741-1820). Achter de revolutie zag hij een grote internationale samenzwering die door de Vrijmetselarij geleid werd. Vrijmetselaars zouden geheime genootschappen opgericht hebben, waaronder de Jacobijnen, die de stuwende kracht achter de Franse Revolutie zouden worden.

De chriselijke Barruel zag niet alleen de Franse Revolutie maar ook de Verlichting als een vorm van “geestelijke kanker”. Atheïstische filosofen als Voltaire, Diderot, De laMettrie en d’Alembert waren immers de wegbereiders geweest naar de revolutie. Hun doel was volgens Barruel de omverwerping van de toenmalige christelijke orde in Europa. Mémoires pour servir à l’histoire du Jacobinism uit 1797 had enorme invloed, ook in Engeland waar het nog vóór het einde van de eeuw verscheen in een Engelse vertaling.

Het verleidelijke van complotdenken is altijd dat het de complexe en chaotische werkelijkheid terugbrengt tot een duidelijke orde, al is het dan een duistere orde waarbij geheime genootschappen de werkelijke macht achter de geschiedenis vormen. Zamoyski lijkt ons met zijn boek te willen waarschuwen tegen complotdenken en dat is natuurlijk prima. We kunnen beter het hoofd koel te houden en ons niet mee te laten slepen door wilde angstvisioenen over het grote gevaar dat ons bedreigt.

Paranoia leidt niet zelden tot self-fulfilling prophecy. Bovendien is het fanatisme waarmee het gevaar bestreden wordt meestal meer te vrezen dan het reëele gevaar. Het betekent echter niet dat het enige gevaar juist door de handelaren in angst wordt voortgebracht en dat er eigenlijk weinig te vrezen valt. Onderschatting van het gevaar kan net als overschatting van het gevaar erg gevaarlijk zijn!

Paranoia strikes deep.
Into your life it will creep.
It starts when you’re always afraid.
You step out of line, the man come and take you away.
 
from: For what it’s worth – Buffalo Springfield

In The kafirophage wordt de islam voorgesteld als bacteriofaag die de westerse wereld besmet heeft. Het doet sterk denken aan Barruel die de revolutie als een geestelijke kanker zag, die zich vanuit Frankrijk sinds 1789 aan het uitzaaien was en heel Europa bedreigde.

Volgens Zamoyski is de paranoia in het Habsburgse Rijk altijd het sterkste geweest. De blog gatesofvienna.net staat dus in een lange traditie. In haar titel en statement verwijst ze naar een historische gebeurtenis: in het jaar 1683 stonden de Osmanen voor de poorten van Wenen en werd heel Europa sinds de achtste eeuw opnieuw door de islam bedreigd.

gatesofvienna.net
header van de blog gatesofvienna.net
Onderschatting van het gevaar kan net als overschatting van het gevaar erg gevaarlijk zijn!
De auto-immune eigenschappen van de “Islamitische ziekte” werden versterkt door de verzwakte culturele immuniteit van het Westen, die in de loop van tientallen jaren aanzienlijk was afgenomen toen de islam eenmaal arriveerde. De krachten achter de opzettelijke culturele vernietiging – het neo-marxisme, het cultureel marxisme, de politieke correctheid, noem ze hoe je wilt, hadden de traditionele westerse instituties al verzwakt en uitgehold toen de eerste imams hun preken tijdens het vrijdaggebed van de kansels van gloednieuwe door Saoedi-Arabië gefinancierde moskeeën begonnen te verkondigen.
 
Bron: gatesofvienna.net

een geschiedenis van de complottheorie [ atheneum.nl ]

painting with words

gezien: David McCullough – painting with words (2008)
begonnen in de biografie van John Adams door David McCullough

John Adams biografieIn april keek ik op DVD naar de Amerikaanse miniserie John Adams (2008) over een van de founding fathers én de tweede president van de Verenigde Staten. Op een van de DVD’s in de box stond als bonus de documentaire David McCullough – painting with words. De biograaf van John Adams won tweemaal de Pulitzer Prize en is in de Verenigde Staten een beroemdheid. Zijn gepassioneerde houding tegenover geschiedenis spreekt mij erg aan. Naast zijn schrijverschap en televisiewerk is hij ook een amateurschilder. Schrijven is voor hem schilderen met woorden en de geschiedenis is daarbij zijn bron. Niet alleen van informatie maar ook van vreugde. McCullough: “History is the story of people.”

To me history ought to be a source of pleasure. It isn’t just part of our civic responsibility. To me it’s an enlargement of the experience of being alive, just the way literature or art or music is.

David McCullough

who the *) is … ? [ 11 ]

Claire Élisabeth Jeanne Gravier de Vergennes de Rémusat (1780-1821)

In het Rijk van de Geest is alles tegenwoordige tijd en alleen daar ben je onsterfelijk. Dat geldt in het bijzonder voor schrijvers. Immers, wie schrijft die blijft. Zolang we hen blijven lezen en gedenken, leven zij voort. En wanneer ze zijn weggezonken in het collectieve geheugen, kunnen ze met een lemma op wikipedia weer even tot leven worden gewekt. Vandaag: Claire Élisabeth Jeanne Gravier de Vergennes de Rémusat (1780-1821)

Madame de RémusatClaire Élisabeth Jeanne Gravier de Vergennes begon op haar eenentwintigste in 1802 als hofdame te werken voor Joséphine Bonaparte. Haar memoires uit de periode 1802-1808 werden in 1880 in twee delen uitgegeven door haar kleinzoon Paul de Rémusat. Deze memoires vormt een van de voornaamste primaire bronnen over het leven van Joséphine Bonaparte. Ook de meest recente biografie over Joséphine uit 2014 van Kate Williams maakt gebruik van “De Rémusat”. Een andere primaire bron waar uit geput wordt, is Mémoires de Napoleon door Louis Antoine Fauvelet de Bourrienne.

schaken met Napoleon
als hofdame was je vanzelfsprekend bereid om met Napoleon te schaken. Een schaakpartij uit 1805 tussen Napoleon en Claire de Rémusat is bewaard gebleven. In veertien zetten was Madame van het bord gespeeld.

Mémoires de Madame de Rémusat [ gutenberg.org ]

I will survive

aan het lezen in: Joséphine – verlangen, ambitie, Napoleon (2014)
van Kate Williams – Uitgeverij Prometheus – Bert Bakker

JosephineIn 2014 was het tweehonderd jaar geleden dat Joséphine de Beauharnais (1763-1814) stierf, de eerste vrouw van Napoleon Bonaparte. De Britse historica Kate Williams schreef een biografie over deze ooit machtigste vrouw ter wereld. Toen ik in de VPRO-gids van 18 maart 2014 het artikel des Keizers vrouw van Katja de Bruin las, wist ik al dat ik deze biografie wilde gaan lezen. Na het zien van de tentoonstelling Alexander, Napoleon & Joséphine, kocht ik het afgelopen woensdag in de museumwinkel van het Hermitage in Amsterdam.

Inmiddels heb ik van deze zeer vlot geschreven biografie ruim honderd bladzijden gelezen. Sympathie voor Joséphine heb ik nog niet en verwacht ik ook niet te krijgen. Haar belevingswereld is die van de boulevardpers en de showbusinessrubrieken uit de kranten. Na het schrikbewind van Robespierre vormde ze samen met Therésa Tallien, Juliette Récamier en Fortunée Hamelin de Merveilleuses. Joséphine werd een stijlicoon en heel Parijs wist nu wie ze was.

Les Merveilleuses
Juliette Récamier en Fortunée Hamelin, twee andere it-girls die samen met Joséphine de Beauharnais en Therésa Tallien in Parijs grote bekendheid genoten als Les Merveilleuses

Net als de Spicegirls tweehonderd jaar later, lieten Les Merveilleuses in de jaren negentig van de achttiende eeuw girl power zien en werden ze een rolmodel. Hun girl-power bestond vooral uit seksuele energie. In een maatschappij waarin mannen de dienst uitmaakten, kon de vrouw alleen delen in zijn macht wanneer ze hem wist te behagen. Wanneer ze een invloedrijke man wist te betoveren, kon ze de macht zelfs naar zich toetrekken. Dat is precies wat Joséphine deed. Ze was zes jaar ouder dan Napoleon Bonaparte (1769-1821) en had veel meer seksuele ervaring toen ze hem in 1795 voor het eerst ontmoette. Napoleon was 25, Joséphine 31. Kate Williams schrijft over haar cynische opvatting over liefde:

Romantiek en seks waren voor haar een manier om status en financiële zekerheid te verwerven; het waren transacties die een vrouw moest doen om te overleven.

Kate Williams

Voor overleven had Joséphine een groot talent. Misschien is haar wilskracht het enige dat ik na honderd bladzijden van haar biografie in haar waarderen kan. De manier waarop ze haar wil gebruikt om te overleven, door elke moraal aan de kant te schuiven, laat mijn waardering niet boven de walging uitkomen.

Josephine
Joséphine de Beauharnais liet zich in 1812 tijdens een bezoek in Genève portretteren door de Zwitserse schilder Firmin Massot. Zijn portret wordt beschouwd als de meest waarheidsgetrouwe weergave van haar karakter. Kenmerkend voor haar pose is de glimlach met de stijf opeen geknepen lippen om haar slechte gebit te verbergen. Firmin Massot kreeg opdracht om meer dan dertig kopieën van dit portret te schilderen die Joséphine als cadeautje aan haar relaties kon geven. Bovenstaand exemplaar is een van deze kopieën. Het origineel hangt op de tentoonstelling Alexander, Napoleon & Joséphine.

Joséphine de Beauharnais [ nl.wikipedia.org ]

20 april 1945

zeventig jaar geleden begon de Slag om Berlijn

Anthony Beevor - Berlin 1945De Duitse film Der Untergang (2004) is gebaseerd op het boek Der Untergang. Hitler und das Ende des Dritten Reiches (2002) van Joachim Fest. Het ooggetuigeverslag van Hitler’s secretaresse Traudl Junge bepaalde het perspectief van het scenario voor Der Untergang.

In 2002 verscheen ook het boek Berlin. The downfall 1945 van Anthony Beevor. Beide titels in de Nederlandse vertaling staan in mijn kast. Fest begint zijn boek op 16 april 1945 toen het Rode Leger begon aan de Slag om Berlijn. Beevor neemt een lange aanloop en start op nieuwjaarsdag 1945. Pas in hoofdstuk 17 zijn we op 20 april 1945, de laatste verjaardag van Adolf Hitler.

20 april 1945
Op zijn 56e verjaardag (20 april 1945) reikte Hitler onderscheidingen uit aan kindsoldaten. Dit moment is in Der Untergang gereconstrueerd.
Vrijdag 20 april was de vierde mooie dag op rij. Het was de zesenvijftigste verjaardag van Adolf Hitler. Als het vroeger op deze datum zo’n mooie dag was, plachten vreemden elkaar op straat te wijzen naar Führerwetter, met andere woorden: weer een wonder. Nu zinspeelde alleen nog de meest verdwaasde nazi op Hilter’s bovennatuurlijke krachten.
 
uit: Anthony Beevor, Berlijn. Hoofdstuk 17: de laatste verjaardag van de Führer