De serene visie van Ludwig Mies van der Rohe en de geile blik van Hugh Hefner gaan zo de andere kant op dat ze elkaar eigenlijk niet kunnen kruisen. Maar even buiten Los Angeles is het wonder geschied en lijken Bauhaus en Playboy even met elkaar versmolten. Hier ligt het walhalla van het sexy modernisme. Het icoon van deze architectuur is waarschijnlijk het Stahl House, in 1959 gebouwd en na ruim een halve eeuw het decor van ontelbare films en photoshoots. Natuurlijk ontbreekt het ook niet op de covers van Taschen, ook zo’ n typisch kruispunt tussen Duits en Amerikaans, tussen stijlvol en sexy. Overigens woont uitgever Benedikt Taschen zelf in een andere icoon van modernistische architectuur: Chemosphere van John Lautner.

stahlhouse.com | the making of an icon

Honderd jaar geleden was het Manhattan Municipal Building van New York in aanbouw. Het is ontworpen in de neo-barokke stijl van de Beaux Arts (zie kader). Op wirednewyork.com kwam ik een foto tegen die het gebouw vlak voor de voltooiing laat zien. Stalin was erg onder de indruk van het resultaat.

Terwijl na 1925 in de VS de klassieke wolkenkrabberstijl in zwang kwam en na de oorlog de internationale stijl bepalend werd, bleef Stalin‘s smaak onveranderd. De Staatsuniversiteit van Moskou die kort na de Tweede Wereldoorlog werd gebouwd, had het Manhattan Municipal Building als voorbeeld. Stalin’s hoogste suikertaart was uiteraard een stuk hoger (240m.) dan het Manhatten Municipal Building (177m.) Tot 1988 zou de Staatsuniversiteit van Moskou het hoogste gebouw van Europa blijven.

Beaux-arts is een ontwerp- en stijlstroming uit de periode tussen 1885 en 1920. De stijl is ontstaan in Frankrijk. In het Frans betekent de naam van oorsprong en letterlijk “schone kunsten”. De Beaux-arts stijl is vooral het product van bijna 250 jaar onderwijs en onderzoek, sinds 1671 aan de Académie royale d’architecture, en na een fusie in 1816 met de koninklijke academies voor andere beeldende kunsten en muziek aan de architectuurschool van de Académie des Beaux-Arts. De principes die hier werden onderwezen, hebben tot diep in de 20e eeuw vrijwel ongewijzigd de vormgeving van vele gebouwen bepaald. Na 1885 werd de stijl populair in de Verenigde Staten. Veel wolkenkrabbers in New York werden ermee vormgegeven. In 1926 kreeg het Metropolitan Museum of Art haar monumentale façade, als een Beaux-arts paleis ontworpen door Richard Morris Hunt, de eerste van vele Amerikanen die studeerden aan de École des Beaux Arts in Parijs.

New York in Black and White [ wirednewyork.com ]
meer wolkenkrabbers op deze blog

Zondagnacht herhaalde de ZDF de driedelige serie Superbauten die eerder dit jaar werd uitgezonden. Drie highlights uit de Duitse architectuur worden historisch en bouwkundig belicht : Schloss Neuschwanstein, de Kölner Dom en de Dresdner Frauenkirche. Deze Superbauten vertegenwoordigen drie bouwstijlen: gotiek, barok en historisme. Net zoals in de serie die Deutschen worden kosten noch moeite gespaard om de geschiedenis tot leven te laten komen. Indrukwekkende computeranimaties en 3D-modellen maken daarnaast bouwkundige oplossingen inzichtelijk. Acteur Sebastian Koch is ingehuurd om alles aan elkaar te praten en om de exportwaarde van de serie te bevorderen. De afleveringen worden met een website ondersteund, waardoor deze serie evenals Die Deutschen een boeiend crossmedia project is geworden.

De drie geselecteerde Duitse Superbauten zijn toeristische attracties en hebben tegelijkertijd een eigenaardige ontstaansgeschiedenis. Het kitschkasteel Schloss Neuschwanstein heeft bijvoorbeeld weinig met de Middeleeuwen te maken maar alles met een wereldvreemde en verwende koning van Beieren. Het geldt als het hoogtepunt van het negentiende eeuwse historisme, een premoderne mengelmoes van stijlen. De gothische Dom van Keulen heeft wéll een Middeleeuwse oorsprong, maar de inwijding was pas in 1880, nadat de kathedraal vanaf het begin van de zestiende tot het begin van de negentiende eeuw driehonderd jaar lang in een Doornroosje-achtige slaap was ingedommeld. En de barokke Dresdener Frauenkirche werd in 1739 ingewijd, maar stortte na het bombardement van Dresden in 1945 volledig in. Dat de Frauenkirche er nu weer staat, is een even groot wonder als het feit dat de Dom van Keulen na de vele bombardementen er in 1945 nog steeds stond.

Superbauten [ terra-x.zdf.de ]