Categorie archief: geschiedenis

Napoleon in Egypte [ 2 ]

gelezen: Napoleon (2014) van Andrew Roberts
Hoofdstuk 7: Egypte (Napoleon’s expeditie naar Egypte 1798-1799)

De expeditie van Napoleon naar Egypte in 1798/1799 mocht in militair opzicht dan wel eindigen in een fiasco, de impact van zijn oosterse avontuur op de cultuur was enorm. Napoleon had dat bewust ook zo gewild. Niet voor niets reisden 167 zogenaamde “savants” mee, wetenschappers en kunstenaars die de Franse expeditie naar het land van de farao’s cultureel gewicht moesten geven. Misschien wel de grootse verdienste van deze militaire onderneming was de geboorte van een nieuwe wetenschap: de egyptologie.

Jean-Léon Gérôme
Jean-Léon Gérôme (1824-1904)
voorstudie van “Bonaparte devant le Sphinx” (1867)
Gérôme maakte er een educatieve voorstelling van, een schoolplaat avant la lettre. Dat de Fransen de neus van de sphinx zouden hebben afgeschoten, is overigens een fabeltje.

Ook voor de schilderkunst was de expeditie naar Egypte vruchtbaar en had tot ver in de negentiende eeuw invloed op schilders die zich oriëntalisten noemden. Terwijl Duitse schilders de geïdealiseerde Middeleeuwen als een grote inspiratiebron zagen, namen schilders in Frankrijk graag een duik in de sprookjeswereld van 1001 Nacht. De thema’s liepen uiteen van sprookjes tot historische taferelen. In de jaren zestig schilderde Jean-Léon Gérôme een paar schilderijen waarop Napoleon te zien is tijdens zijn veldtocht in Egypte. Het zijn oriëntalistische schilderijen die vooruitlopen op de vroege film van de twintigste eeuw waarin historische juistheid en dramatiek verenigd zijn.

Jean-Léon Gérôme
Jean-Léon Gérôme (1824-1904)
Bonaparte devant le Sphinx (1867-68)
Jean-Léon Gérôme
Jean-Léon Gérôme (1824-1904)
Napoleon en zijn Generale Staf (1867)

Napoleon in Egypte [ 1 ] | Napoleon en zijn schilders | Napoleon on the Nile

Napoleon in Egypte

aan het lezen in: Napoleon (2014) van Andrew Roberts
Hoofdstuk 7: Egypte (Napoleon’s expeditie naar Egypte 1798-1799)

In de dikke Napoleonbiografie van Andrew Roberts ben ik nog steeds in deel één (opkomst) dat loopt vanaf de geboorte van Napoleon op 15 augustus 1769 tot de winter van 1799. Met de staatsgreep van 9 november (18 Brumaire) wordt de pas 30-jarige generaal alleenheerser van Frankrijk en wordt de Franse Revolutie afgesloten. Het eerste deel bestaat uit negen hoofdstukken en de episode waar ik nu aan begonnen ben, de expeditie naar Egypte, beschrijft Roberts in hoofdstuk zeven.

Egypte
gravure uit Voyage dans la Basse et la Haute Égypte (Parijs, 1802) van Vivant Denon

Na de Italiaanse veldtocht (1796-1997) was Napoleon een volksheld geworden. Hij was met 28 jaar de populairste generaal van Frankrijk. Nu er afgerekend was met Oostenrijk bleef Engeland als enige vijand over. In plaats van een invasie van Engeland, besloot het Directoire tot een expeditie naar Egypte. Door een einde te maken aan de Engelse aanwezigheid in Egypte wilde Napoleon de Engelse handelsroute naar India blokkeren en zo mogelijk doorstoten naar India om de Engelse handel met Azië in het hart te treffen.

Egypte
uit± Voyage dans la Basse et la Haute Égypte

De expeditie naar Egypte die in mei 1798 begon, was meer dan een militaire campagne. Napoleon wilde ook dat er wetenschappers en kunstenaars meereisden naar de Nijl. Hij nam 167 zogenaamde savants mee: geografen, botanisten ,scheikundigen, oudheidkundigen, ingenieurs, historici, drukkers, astronomen, zoölogen, oriëntalisten, wiskundigen en economen. Ook musici, architecten, beeldhouwers en schilders scheepten zich in voor Egypte. Aanvankelijk wisten ze niet eens wat de bestemming van de expeditie was want voor Engeland moest het plan van het directoire geheim blijven.

Een van de kunstenaars die met Napoleon naar Egypte ging, was Dominique Vivant, Baron de Denon. Hij maakte tijdens deze reis meer dan tweehonderd schetsen. Tussen 1799 en 1801 werden deze in Parijs uitgewerkt en in 1802 verscheen Voyage dans la Basse et la Haute Égypte.

Vivant DenonDominique Vivant, Baron de Denon (1747-1825) was regelmatig te gast in de salon van Joséphine de Beauharnais en vergezelde in 1798 haar man, generaal Napoleon Bonaparte, tijdens zijn Expeditie naar Egypte. Hij volgde generaal Desaix tijdens zijn expeditie naar Opper-Egypte en maakte vele schetsen van de overblijfselen van het Oude Egypte. Zijn schetsen werden gepubliceerd in 1802 in het tweedelige Voyage dans la basse et la haute Egypte.
 
Bron: nl.wikipedia.org

Voyage dans la basse et la haute Egypte

Charlotte Brontë 200 jaar

vandaag 200 jaar geleden werd Charlotte Brontë geboren

Charlotte Brontë (1816-1855) was de oudste van de drie zusters Brontë maar werd slechts 38 jaar oud. Haar jongere zusjes stierven zelfs nog eerder. Emily Brontë (1818-1848) werd 30 jaar oud en Anne Brontë (1820-1849) werd maar 29 jaar.

Charlotte Brontë
Charlotte Brontë

De drie zusters Brontë schreven ieder minstens één roman. Jane Eyre van Charlotte en Wuthering Heights van Emily zijn de twee beroemdste en verschenen in 1847. In dat jaar verscheen ook de roman Agnes Grey (1847) van Anne.