Categorie archief: geschiedenis

Napoleon en zijn schilders [ 2 ]

Auguste Couder (1790-1873)
 

Weinig historische figuren zijn zo vaak geschilderd als Napoleon Bonaparte. Niet alleen tijdens zijn bewind maar ook tijdens de Restauratie bleven schilders historische gebeurtenissen vastleggen met Napoleon in het centrum van de aandacht. Tijdens de dictatuur en het Franse keizerrijk (1799-1814) was de ‘fotorealistische’ classicistische stijl de officiële stijl.

Couder
Auguste Couder 1833
Napoleon bij de trap van Percier en Fontaine in het Louvre
The architects Percier and Fontaine originally built the large staircase at the entrance to the museum (between 1809 and 1812). It has since been replaced by the Escalier Daru, which has provided access to the rooms housing the painting collections (Salon Carré and Grande Galerie). The Salles Percier et Fontaine, which constitute the former museum vestibule, are all that remain of the magnificent original decoration commissioned by Napoleon, with marble columns, sculpted ceilings decorated with allegorical paintings and trompe l’oeil bas-reliefs. Today they house frescoes marking the beginning of the presentation of Italian paintings. The windows on the right look out over the whole Cour du Sphinx.
 
Bron: louvre.fr
Couder
Napoleon in het Louvre (detail)

l’ Histoire par l’ Image [ histoire-image.org ]

Napoleon en zijn schilders [ 1 ]

Jacques Louis David (1748-1825) Paul DelaRoche (1797-1856)
François Bouchot (1800-1842) en Auguste Couder (1790-1873)
 

Weinig historische figuren zijn zo vaak geschilderd als Napoleon Bonaparte. Niet alleen tijdens zijn bewind maar ook tijdens de Restauratie bleven schilders historische gebeurtenissen vastleggen met Napoleon in het centrum van de aandacht. Tijdens de dictatuur en het Franse keizerrijk (1799-1814) was de ‘fotorealistische’ classicistische stijl de officiële stijl.

Photoshoppen was nog niet nodig; schilders manipuleerden tegen forse betaling en voor hun persoonlijke roem de geschiedenis from scratch. Anders was het nooit geweest. In 1802 lukt het Thomas Wedgwood al een primitieve foto te maken maar hij beschikte nog niet over een fixeermiddel. Het zou nog bijna vier decennia duren voordat Sir John Herschel negatieven kon fixeren. De ‘foto’s’ van Wedgwood konden alleen in een donkere kamer bij kaarslicht worden bekeken en zijn verloren gegaan. Tot ver in de negentiende eeuw zouden historische gebeurtenissen nog geschilderd moeten worden.

De schilderkunst had in de eerste helft van de negentiende eeuw een sterk objectiverende tendens. Dictators als Napoleon hielden hiervan omdat een gepolijst ‘fotorealistische’ voorstelling de Enige Werkelijkheid pretendeert weer te geven. Jacques Louis David werd tijdens het keizerrijk Napoleon‘s hofschilder zoals Hyacinthe Rigaud dat geweest was voor Lodewijk XIV. In 1816 moest David daarom in ballingschap naar Brussel verhuizen.

Napoleon trekt over de Alpen
David (1801) en DelaRoche (1850)
Napoleon trekt over de Sint Gotthard
Een beeld zegt meer dan duizend woorden …

Tijdens de Restauratie werd het beeld dat schilders van Napoleon hadden gegeven gecorrigeerd. Een bekende correctie van de historische feiten is het schilderij van Paul Delaroche uit 1850 dat David‘s heroïsche voorstelling van Napoleon uit 1801 corrigeert. In werkelijkheid was Napoleon niet op een steigerend wit paard maar op een ezeltje de Sint Gotthard overgestoken. Een beeld zegt nog altijd meer dan duizend woorden. Tegenwoordig heeft de fotojournalistiek de plaats van de historieschilderkunst overgenomen.

François Bouchot
François Bouchot 1840
Staatsgreep van 18 Brumaire

Een ander schilderij dat een historische gebeurtenis weergeeft maar veel later geschilderd is, is van François Bouchot. We zien hier Napoleon‘s Staatsgreep van 18 Brumaire (9 november 1799). Terug van zijn veldtocht in Egypte stapt de zelfverzekerde en brutale generaal de Raad van Vijfhonderd binnen die onder arrest komt van zijn grenadiers. De afgevaardigden zijn woedend en enkelen proberen door de ramen te ontvluchten.

François Bouchot
Staatsgreep van 18 Brumaire (detail)
François Bouchot
Staatsgreep van 18 Brumaire (detail)

Na de Staatsgreep van 18 Brumaire wordt er voor de vierde keer sinds 1789 aan een nieuwe grondwet gewerkt. Deze rechtvaardigt de staatsgreep en stelt Napoleon aan als eerste consul. Op eerste kerstdag (!) 1799 wordt de geboorte van de nieuwe Grondwet bekend gemaakt. Een week voor het begin van de negentiende eeuw heeft het Franse volk zijn dictator gekregen. In 1802 zal Napoleon zichzelf uitroepen tot consul voor het leven.

Couder
Auguste Couder
de invoering van de Conseil d’ État met Napoleon als eerste consul in het Palais du Petit-Luxembourg op 25 december 1799
Tijdens de staatsgreep van 18 Brumaire door Napoleon Bonaparte in 1799 verhuisde de Raad van Vijfhonderd tijdelijk van Parijs naar Château de Saint-Cloud, ten westen van de hoofdstad. Toen Bonaparte verscheen in de Oranjerie van het Château waar de Raad van Vijfhonderd in sessie was, werd hij aangevallen door woedende parlementsleden, en alleen door ingrijpen van zijn lijfwachten lukte het hem te ontsnappen. Napoleons broer Lucien Bonaparte, destijds voorzitter van de Raad, glipte de zaal uit en meldde aan de troepen die buiten stonden dat de Raad bedreigd werd door een groep met dolken gewapende afgevaardigden. Hierop marcheerden de troepen de Oranjerie in en ontruimden de zaal.Na de staatsgreep drukte Napoleon een nieuwe grondwet door, de Grondwet van het Jaar VIII (aangenomen op 24 december 1799), waarbij het Directoire vervangen werd door een nieuw regeringssysteem, het Consulaat, met Napoleon als Eerste Consul. De Raad van Vijfhonderd en de Raad der Ouden werden vervangen door een nieuw vierkamerig parlement.
 
Bron: nl.wikipedia.org

l’ Histoire par l’ Image [ histoire-image.org ]

Napoleon in Nederland

binnenkort verschijnt het tijdschrift Napoleon in Nederland 1811-2011

Napoleon in NederlandOmdat het in oktober precies tweehonderd jaar geleden is dat Napoleon een bezoek aan Nederland bracht, geeft thematijdschriften.nl dit jaar zes tijdschriften uit over Napoleon. Daarin staat telkens een bepaalde regio in Nederland centraal. Ook is het dit jaar tweehonderd jaar geleden dat Napoleon in ons land de burgerlijke stand invoerde. Iedereen die aan stamboomonderzoek doet, zal hem hiervoor dankbaar zijn, want het volgen van het voorgeslacht vóór 1811 is vaak een ondoenlijk karwei. Terwijl Napoleon‘s leven van dag tot dag gedocumenteerd is, is er heel weinig bekend over de tijd dat hij in ons land verbleef. De kleine dictator reisde van Zeeland naar Texel, van de kust in het westen tot aan de grens met Duitsland in het oosten. Twee weken logeerde hij met zijn nieuwe vrouw Marie Louise, de dochter van keizer Franz I van Oostenrijk in het paleis op de Dam. Napoleon in Nederland 1811-2011 is een combinatie van een historisch tijdschrift en een reisgids. Met het tijdschrift in de hand kunnen de voetstappen die Napoleon in ons land zette worden nagevolgd.

Napoleon
de zes tweemaandelijkse tijdschriften
die komend jaar zullen verschijnen

thematijdschriften.nl