Categorie archief: geschiedenis

verboden kerstvrede

vandaag 90 jaar geleden:
kerstmis aan het Westelijk Front, 24-25 december 1914
December 1914, geen nieuws van het Westelijk front. Duitsers aan de ene kant en Belgen, Fransen en Britten aan de andere hebben zich, vaak slechts zo„n honderd meter van elkaar verwijderd, diep ingegraven in de kleigrond, afgeschermd door prikkeldraad. Deze linie loopt van de West-Vlaamse Noordzeekust tot de Zwitserse grens. In het noordelijke gedeelte van dit front gebeurt er tijdens de kerstdagen iets onvoorstelbaars: het is er kortstondige vrede.
kerstvrede 1914
Duitse en Britse soldaten verbroederen tijdens de kerstvrede aan het Westelijk Front
De aanzet hiertoe geven uitgerekend de Duitsers, die de oorlog in augustus begonnen waren. Borden worden omhoog gehouden, eerst door hen en dan door hun vijanden: frohe weihnachten, merry christmas, we not fight, you not fight … Het nieuws van de „vrede„ in Vlaanderen verspreidt zich als een lopend vuurtje door de loopgraven; men legt de wapens neer en gaat samen kerstmis vieren. Kerstbomen worden neergezet in het niemandsland. De kaarsjes ontbreken niet. De vijanden zingen kerstliederen, de woorden „peace„, „Frieden„ en „paix„ zijn te horen.
 
De volgende dag worden de doden, die al wekenlang in het niemandsland liggen, in gezamenlijk gebed naar eeuwige rustplaatsen gebracht. En men ruilt tabak, pijpen, plumpudding, sigaren, rum, vaten bier, schnaps en wijn. De mannen tonen elkaar foto’s van hun familieleden, praten over heimwee, en dat de oorlog maar snel voorbij mag zijn. Er wordt zelfs gevoetbald.
 
De legerleiders, ver verwijderd van elk schot in hun generaalsstaven, worden echter onrustig van deze vrede. Er dreigt een vrede te groeien van onderop, tegen de wil van bovenaf. Zij dreigen daarom met strafmaatregelen en geven het bevel om weer te gaan schieten. Op de derde dag gebeurt dat dan ook: de bloedige slachtpartij begint van voren af aan. De oorlog zou nog jaren duren en rond negen miljoen mensen het leven gaan kosten.
 
Bron: metsenschilt.com

verboden kerstvrede | Christmas truce 1914

onvoltooide revolutie

deze dagen 15 jaar geleden:
decemberrevolutie in Roemenië, december 1989
In december 1989 brak er een grote opstand o.l.v. van een Hongaarstalige dominee uit in Timisoara, een stad die in het Hongaarse deel van het land ligt. Aanvankelijk was de orde gauw hersteld, maar tijdens het staatsbezoek van Nicolae en Elena CeauÅŸescu aan Iran (17-19 december 1989) laaide de opstand weer op. Vlak voor Kerst keerden de CeauÅŸescus weer terug naar Boekarest, de hoofdstad. Op 20 december sprak hij het land toe op de televisie, waarin hij de Westerse imperialisten de schuld gaf van de chaos in het land. Een dag later organiseerde de partijafdeling van Boekarest een massabijeenkomst van trouwe partijleden voor het gebouw van het Centraal Comite. Toen CeauÅŸescu aan zijn toespraak begon, begonnen de mensen voor het gebouw te demonstreren en eisten het aftreden van Ceausescu.
 
revolutieDie avond openden de Securitate het vuur op de demonstranten. Het leger koos de zijde van de opstandelingen en de volgende ochtend moesten Nicolae en Elena met een helikopter vluchten. Toen de brandstof van de helikopter opraakte landde de piloot en werd door de lijfwachten van CeauÅŸescu een auto gevorderd. Later stapten ze over in een andere auto. Laat in de middag werden de CeauÅŸescus echter herkend en gearresteerd. Nicolae en zijn vrouw Elena werden na een schijnproces geëxecuteerd. De executie op een binnenplaats in Tirgoviste werd als bewijs van hun dood gefilmd en wereldwijd per televisie vertoond. Later bleek dat de getoonde excutie op de tv in scene was gezet en dat de echte executie al iets eerder had plaatsgevonden. Nicolae CeauÅŸescu werd opgevolgd door de gematigde ex-communist Ion Iliescu.
 
Bron: nl.wikipedia.org

roemenieonline.nl
Reality in photos: Bucharest, December 1989
Romania: The Unfinished Revolution (Postcommunist States and Nations) by Steven D. Roper

de man van staal

vandaag 125 jaar geleden geboren:
Iosif Dzjoegasjwili of Jozef Visarionovitsj Stalin,
21 december 1879
Na 5 jaar priester-studie brachten zijn revolutionaire denkbeelden hem in contact met de bolsjewieken, door wie hij de man van staal Stalin werd genoemd. Zat enige malen gevangen en werd ook verbannen. Vanuit zijn verbanningsoord in Siberiëwist hij in 1903 te ontsnappen. In 1904 sloot hij zich aan bij Lenin’s bolsjevistische vleugel binnen de Russische Sociaal Democratische Arbeiderspartij (RSDAP). Als gedelegeerde van de partij woonde hij conferenties te Tammerfors (1905) en Stockholm (1906) bij. StalinStalin ontwikkelde zich tot kenner van de niet-Russische volkeren, en werd als zodanig door Lenin gerespecteerd. Zijn kennis van het marxisme was niettemin gering. In 1912 vestigde hij zich korte tijd in Wenen en schreef samen met Nikolaj Boecharin een boekje over het nationaliteitenvraagstuk in Rusland. In dat jaar werd hij in het Centraal Comité gekozen. Terug in Rusland werd hij gearresteerd en naar Siberiëverbannen waar hij tot de Februarirevolutie (1917) bleef. Na de Februarirevolutie vestigde hij zich in St. Petersburg en volgde hij nauwgezet de revolutionaire koers van Lenin. Na de Oktoberrevolutie, die de bolsjevisten an de macht bracht, werd Stalin benoemd tot volkscommissaris (minister) van Nationaliteiten. Gedurende de Russische Burgeroorlog (1918-1921) vervulde hij zijn dienstplicht en trad hij op als militair organisator en politiek commissaris in het Rode Leger. Hij wist als commandant de stad Tsaritsyn te verdedigen. Hij kwam echter spoedig in conflict met de volkscommissaris van Oorlog, Leon Trotski. De opperbevelhebber van het Rode Leger, Michail Toechatsjevski had regelmatig kritiek op Stalin.
 
In maart 1919 werd Stalin als één van de vijf leden in het zojuist opgerichte politburo van de Russische Communistische Partij gekozen. Toen Lenin besloot zich meer toe te leggen op het landsbestuur, verkreeg Stalin in april 1922 het ambt van secretaris-generaal van de partij. Niemand wist toen, dat dit ambt zou uitgroeien tot het belangrijkste en machtigste ambt in de Sovjet-Unie. Stalin wist geleidelijk aan zijn macht te consolideren.
 
Na de dood van Lenin in 1924 wist Stalin na een machtsstrijd (met als belangstrijkste tegenstrever Leon Trotski) zich van de macht in partij en staat van de prille Sovjetunie meester te maken (1928) en hield die vijfentwintig jaar in handen. Stalin behoorde aanvankelijk tot de rechtervleugel van de partij en in een bondgenootschap wist hij de linkervleugel buitenspel te zetten. In 1929 dankte hij zijn – tot dant toe – bondgenoten, van de rechtervleugel, Aleksej Rykov, Michail Tomski en de theoreticus Nikolaj Boecharin af. Stalin sprak zich nu openlijk uit voor collectivisering en planeconomie. De collectivisering werd een enorme ramp, daar de meerderheid der boeren haar vee liet slachten, zodat het geen staatseigedom kon worden. Door de collectivisering werden kolchozen (collectieve boerengemeenschappen) en sovchozen (staatsboerderijen) tot stand. Rijke boeren, de koelakken, werden opgepakt en verdwenen in de goelags of in gevangenissen.
 
De moord op Sergej Kirov (1934) luidde het begin van ‘De Grote Zuivering’ in. De Grote Zuivering was een meedogenloze heksenjacht: voormalige oppositieleiders binnen de partij, staatshoofden, premiers en partijleiders van de deelrepublieken, intellectuelen, kunstenaars, trotskisten (aanhangers van Trotski), zinovjevisten (aanhanger van Zinovjev), rechtsen, maar ook gewone burgers werden het slachtoffer van Stalin’s ‘zuiveringen.’ Bijna de halve legerleiding, waaronder de geniale maarschalk Michael Toechatsjevksi werden terechtgesteld. De goelags zaten overvol.
 
Reeds sinds 1929 werden de kerken, de islam en andere godsdiensten meedogenloos vervolgd. Stalin, een voormalig seminarist, had zich in zijn privé-uitspraken echter nooit kleinerend uitgelaten over de kerk, maar omdat Stalin zich alleenheerser achtte, dulde hij geen God naast zich. Het marxisme-leninisme gaf hem de theoretische basis om de godsdienst in het algemeen te vervolgen. Daarvoor in de plaats kwam een persoonsverheerlijking met religieuze trekken. Op schilderijen werd Stalin afgebeeld als een Christus. Op één der schilderijen bevind de Leider (of ‘Grote Baas’) zich tussen 11 aanhangers rond een tafel: een duidelijke verwijzing naar het Heilig Avondmaal.
 
lees verder …
Stalin
een hartstochtelijk Stalinist

Stalin Biographical Chronicle
Stalin Reference Archive [ marxists.org ]