In november 2001 stuurde Michaela mij deze CD, die ik de laatste dagen weer aan het beluisteren ben. Het begint en eindigt met het schitterende Parce mihi, Domine van Cristóbal de Morales uitgevoerd door Jan Garbarek en The Hilliard Ensemble.

Het werk dateert uit 1550 en werd in 1993 door de Noorse Jazzsaxofonist Jan Garbarek letterlijk en figuurlijk nieuw leven ingeblazen. De track is o.a. gebruikt voor de film Loving Annabelle (2006).

Parce mihi, Domine
Parce mihi, Domine, nihil enim sunt dies mei.
Quid est homo, quia magnificas eum?
Aut quid apponis erga eum cor tuum?
Visitas eum diluculo et subito probas illum.
Usquequo non parcis mihi, nec dimittis me, ut glutiam salivam meam?
Peccavi, quid faciam tibi, o custos hominum?
Quare posuisti me contrarium tibi, et factus sum mihimetispsi gravis?
Cur non tollis peccatum meum, et quare non aufers iniquitatem meam?
Ecce, nunc in pulvere dormiam, et si mane me quaesieris, non subsistam.

translation:
Spare me, Lord, for my days are as nothing.
What is Man, that you should make so much of us?
Or why should you set your heart upon us?
You visit us at dawn,
and put us to the test at any moment.
Will you not spare me and let me be,
while I swallow my saliva?
If I have sinned, how have I hurt you,
O guardian of mankind?
Why have you set me up as your target,
so that I am now a burden to myself?
Why do you not forgive my sin
and why do you not take away my guilt?
Behold, I shall now lie down in the dust:
if you come looking for me I shall have ceased to exist.

Officium van Jan Garbarek en The Hilliard Ensemble

Bitterzoete film over een schooljongen van vijftien die als junior-popjournalist voor Rolling Stone Magazine in 1973 meetoert met de fictieve band Stillwater. Fijn tijdsbeeld van de nadagen van de flower power. En mooie rollen van Patrick Fugit als het onwapenende groentje en Kate Hudson als dolende groupie op zoek naar het echte leven. Beiden komen tot de ontdekking dat je beter eerlijk kunt zijn dan cool. Naast ontroerende momenten zijn er ook heel vermakelijke scenes in deze film; heb een paar keer echt moeten schateren.

Almost famous is geen realistische film, maar een sprookje. Kleine gebeurtenissen zijn uitvergroot en de anno 1973 niet (meer) zo gemoedelijke sfeer in de Amerikaanse rockscène is bewust geromantiseerd. Toch is het een eerlijke film. Almost famous is Cameron Crowe’s persoonlijke waarheid en bij het vertellen daarvan valt hij niet op leugens te betrappen. Zelfs niet in de scène waarin de beginnende, vijftienjarige popjournalist William Miller (Patrick Fugit) door een stel groupies wordt ontmaagd. Die valt in dezelfde categorie als de scène in High fidelity waarin John Cusack als tweedehands platenhandelaar een liefdesnacht beleeft met een mooie singer-songwriter – de categorie waarin de wens vader is van de gedachte en de grens tussen werkelijkheid en fantasie wat dunner is dan anders. En de waarheid verfraaien is, zoals iedere journalist weet, heel iets anders dan liegen.

Almost Famous

Gisterenavond naar een uitvoering geweest van een cantate die Bach voor de zondag na kerstmis componeerde: Sie werden aus Saba alle kommen Thuis ook weer eens geluisterd naar de uitvoering van BWV 65 op de tweede CD in de Box Cantatas Vol. X van de Bach Edition. Vijf jaar geleden kocht ik alle cantates van de Bach Edition op 60 CD’s in de uitvoering (2000) van het Holland Boys Choir uit Elburg o.l.v. Pieter Jan Leusink.

slotkoor van BWV 65

7. Choral
Ei nun, mein Gott, so fall ich dir
Getrost in deine Hände.
Nimm mich und mach es so mit mir
Bis an mein letztes Ende,
Wie du wohl weißt, dass meinem Geist
Dadurch sein Nutz entstehe,
Und deine Ehr je mehr und mehr
Sich in ihr selbst erhöhe.

Leusink houdt van een enthousiaste Bach. In veel cantates is dat een prima aanpak. Bij cantate 197: “Gott is unsere Zuversicht” krijg je bij Leusink een koor dat bruist van het enthousiasme. Dat enthousiasme hoor je soms wel terug bij Harnoncourt/Leonhardt, maar veel te weinig bij de anderen. Minder geslaagd bij Leusink zijn die koorfragmenten die om een ingetogen karakter vragen. Het openingskoor uit cantate 21: “Ich habe viel Bekümmernis” heeft echt geen dans-tempo nodig. Herreweghe heeft dat uitstekend door.
 
In de wat moelijker koren verliest Leusink het zonder meer van het koor van Herreweghe. Desalniettemin levert Leusink een prima resultaat, ondanks het feit dat het koor in bijv. cantate 198, de Trauerode, er een beetje tegenaan zingt. Kijken we bijv. naar BWV 31: “Der Himmel lacht, die Erde jubiliert”: Harnoncourt besluit om in dit lastige koor de sopraanpartij te laten zingen door de sopraan-solist. In Leusinks koor zingen alle jongetjes gewoon mee: het resultaat mag er zijn!
 
Bron: home.wanadoo.nl/jdpt/bijlagen/brilliant/Bach_Leusink.htm

Onder Leusink’s leiding kwamen vele cd, dvd & tv opnamen tot stand, waarvan 3 met goud en 1 met platina bekroond. Internationaal kwam zijn doorbraak met het realiseren van de integrale opnamen van Bach’s 200 geestelijke Cantates (60 cd’s!) in het Bach Herdenkingsjaar 2000, waarvan wereldwijd meer dan 5 miljoen werden verkocht. In tal van muziekvakbladen werd zijn vakmanschap geprezen! Voor zijn bijzondere verrichtingen als dirigent, musicus en Bach-specialist werd hij in 2004 door Hare Majesteit de Koningin benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw. Een hoge koninklijke onderscheiding.

De goedkope uitvoering (dankzij een enorme oplage van 5 miljoen!) van de cantates van Pieter Jan Leusink voor het Brilliant-label (te koop bij het Kruidvat) wordt door de meeste kenners als redelijk studiemateriaal beschouwd. Inmiddels is er door Ton Koopman & The Amsterdam Baroque Orchestra & Choir voor Antoine Marchand Records ook een complete registratie op 22 CD’s uitgebracht. Dit is een veel duurdere editie maar deze uitvoering wordt over het algemeen ook hoger gewaardeerd. Te koop in de webshop van deze website

De cantates van Johann Sebastian Bach [ hoogtelijnen.nl ] | bach-cantatas.com
De cantates en het kerkelijk jaar | kalender met een BWV-nummer voor elke dag