Maandelijks archief: januari 2013

kampkomedie

zondagmiddag gezien op Een: Stalag 17 (1953)

Stalag 17Stalag 17 begint zoals de meeste andere films van Billy Wilder met een voice over: “I don’t know about you, but it always makes me sore when I see those war pictures… all about flying leathernecks and submarine patrols and frogmen and guerillas in the Philippines. What gets me is that there never w-was a movie about POWs – about prisoners of war.”

Omdat Stalag 17 zich helemaal afspeelt binnen het prikkeldraad van een krijgsgevangenkamp en het verhaal luchtig verteld wordt, mogen we spreken van een kampkomedie. Er zijn best goede kampkomedies gemaakt; La Vita e Bella van Roberto Benigni uit 1997 behoort tot de bekendste. Toch irriteert het genre mij. Lachen in de hel, dat doe je niet. Maar waarschijnlijk is dat juist de manier om in een kamp te overleven.

Stalag 17
Harvey Lembeck als Sgt. Harry Shapiro verkleed als Betty Grable (rechts) en Robert Strauss als Sgt. Stanislaus ‘Animal’ Kuzawa (links) nemen in bovenstaande scene uit Stalag 17 een voorschot op Some Like it Hot

De eerste generatie films over de Tweede Wereldoorlog werden vaak met kluchtige korte sketches opgeleukt. Zo balanceert The Longest Day uit 1962 op het randje van een oorlogskomedie. Saving Private Ryan geeft natuurlijk een veel realistischer beeld van D-Day, maar deze film kon alleen gemaakt worden omdat de afstand tot de gruwelijke oorlogservaringen groter geworden was.

In het scenario van Billy Wilder en Edwin Blum zitten een aantal goede grappen. Wanneer met kerst de krijgsgevangenen post van het thuisfront ontvangen, zit er ook een brief bij voor gevangene Triz’ Trzcinski. Zijn reactie: “I believe it. My wife says, “Darling, you won’t believe it, but I found the most adorable baby on our doorstep and I’ve decided to keep it for our very own. Now you won’t believe it, but it’s got exactly my eyes and nose.” Why does she keep saying I won’t believe it? I believe it! I believe it.”

Stalag 17 [ imdb.com ]

Liebermann postzegel

op 2 januari verscheen een Duitse postzegel met Max Liebermann

Michaela heeft de Duitse jaarcollectie van 2012 compleet en gaat in 2013 door met verzamelen. Vorige week verscheen alweer de eerste postzegel van 2013. Deze is gewijd aan de Duitse impressionist Max Liebermann (1847-1835) In 1880 reisde hij naar Nederland en schilderde o.a. in het Brabantse Dongen. Het schilderij Die Rasenbleiche dat op de postzegel staat afgebeeld, schilderde hij in 1882 in het Noord-Hollandse Laren.

Max Liebermann
Duitse postzegel met het schilderij Die Rasenbleiche (Bleekvelden bij Laren)
door Max Liebermann 1882
Max Liebermann lernte die französischen Impressionisten erst sehr spät kennen. Während seines Pariser Aufenthalts ließ er sich nicht von ihnen, sondern von den Malern der Künstlerkolonie in Barbizon beeinflussen. Für ihn blieb die Natur grau. In der Tönung, nicht im Farbkontrast, sah er die richtige Wiedergabe der Atmosphäre. Die Rasenbleiche ist eines seine Meisterwerke. Er hat das anspruchsvolle Bild im niederländischen Laren gemalt. Der Berliner fand dort die gewünschte Ruhe und eine noch landwirtschaftlich geprägte Welt.
 
wallraf.museum

Neue Portowerte 2013 [ philatelie.deutschepost.de ]

Cabiria

gekeken naar de eerste episode van Cabiria (1914)
de film die D.W.Griffith en Cecil B. DeMille beïnvloedde

CabiriaHet is dit jaar honderd jaar geleden dat de opnamen begonnen van het Italiaanse filmepos Cabiria (1914). Het verhaal speelt zich af tijdens de Tweede Punische oorlog tussen de Romeinen en Feniciërs. Deze oorlog is vooral bekend geworden door Hannibal die met olifanten over de Alpen trok. Het filmscenario is voor een deel gebaseerd op de historische roman Salammbô (1862) van Gustave Flaubert. De Italiaanse schrijver Gabriele d’Annunzio heeft aan het scenario van Cabiria meegewerkt.

De jonge Cabiria wordt tijdens een uitbarsting van de Etna door piraten ontvoerd. Ze wordt als slaaf verkocht in Carthago. Daar wil men haar op een gegeven moment offeren aan het reusachtig afgodsbeeld van Moloch. Cabiria wordt gered door de Romeins edelman Fulvia Axilla en zijn slaaf Maciste. Maar net nadat Cabiria in veiligheid is gebracht, wordt Maciste gevangen genomen. Fulvio Axilla slaagt erin om Carthago te ontvluchten…

Cabiria
stills uit Cabiria
…de filmkunst maakte honderd jaar geleden nog veel gebruik van tableau vivants die laten zien dat cinema aanvankelijk verstaan werd als “levende beelden”, d.w.z. bewegende schilderijen…

Net als de meeste regisseurs van zijn tijd, liet Pastrone zich voor zijn visuele drama’s inspireren door de schilderkunst. Zo ontdekte ik op de site Burning Mirrors dat twee scenes met Archimedes twee tableau vivants zijn van schilderijen. In de eerste scene zien we Archimedes vlak voor zijn dood somber voor zich uit kijken. Zijn houding is overgenomen van een schilderij van de Italiaanse historieschilder Niccolò Barabino (1832-1891).

Archimedes
Pastrone liet zich voor een scene met Archimedes (rechts) inspireren door een schilderij van Niccolò Barabino (links)

In een andere scene heeft Pastrone een gravure van de Franse kunstenaar Gustave Courtois (1853-1923) als voorbeeld genomen. We zien Archimedes hier zoals Rafael hem rechts op de voorgrond op het fresco van de School van Athene heeft afgebeeld.

Archimedes
voor de bovenstaande scene met Archimedes (rechts) stond een gravure van Gustave Courtois (links) model.

Cabiria is niet alleen bekend omdat het D.W.Griffith geïnspireerd heeft tot het maken van Intolerance (1916). Het was ook de eerste populaire film waarin gebruik gemaakt werd van een bewegende camera. De tracking shot waarbij de camera op een dolly is gemonteerd, werd aanvankelijk ‘een Cabira’ genoemd. De actie kon nu met de camera gevolgd worden, waardoor de cinema zich kon gaan onderscheiden van het theater met zijn statische blik. Twee jaar later zou D.W.Griffith met een verticale tracking shot van Babylon in de film Intolerance, een zgn. kraan shot, laten zien wat voor een omwenteling de bewegende camera voor de film betekende.

Cabiria
still uit Cabiria
Under the pseudonym Piero Fosco, Cabiria’s director Giovanni Pastrone utilized innovative tracking dolly shots (before they were known as such) that not only freed the camera from the static proscenium effect imposed on the motion picture camera by theatrical and still photography traditions, Pastrone’s moving camera did much to replicate the point of view of an observer moving about within the scene. A first-time viewer of Cabiria can unconsciously expect the stone-still dramatic cinematography of standard silent era films. The first camera movement in Cabiria, only minutes into the film, can have an electric effect on even today’s viewers, and certainly must have been shocking, even unsettling, to audiences of 1914. And note that Pastrone’s camera movements are not the in-and-out movements of Griffith’s Intolerance, they are lateral movements that eschew right angles producing a profound cinematic experience. The influence of such groundbreaking cinematography was immediate and can be seen in American films that predate Intolerance, such as His New Job (1915).
 
Bron: silentera.com

Cabiria [ imdb. com ] | The historical imagination of Cabiria