Categorie archief: geschiedenis

denk aan mij… in 2016

wie gedenken we in 2016?

500e sterfdag
Jeroen Bosch

250e sterfdag
Gottfried Leibniz 14 november 1716 (geboren op 1 juli 1646)

250e geboortedag
Thomas Malthus 14 februari 1766 (overleden in 1834)
Anne Louise Germaine de Staël 22 april 1766 (overleden in 1817)
Joseph Radetzky von Radetz 2 november 1766 (overleden in 1858)

200e geboortedag
Charlotte Brontë 21 april 1816 (overleden in 1855)
Emanuel Leutze 24 mei 1816 (overleden in 1868)
Werner von Siemens 13 december 1816 (overleden in 1892)

150e geboortedag
George Gurdjieff 13 januari 1866 (overleden in 1949)
Erik Satie 17 mei 1866 (overleden in 1925)
Wassily Kandinsky 16 december 1866 (overleden in 1944)

Brontë en Dahl
Charlotte Brontë (van Jane Eyre, haar zuster Emily schreef Wuthering Heights) en Roald Dahl

100e geboortedag
Roald Dahl 13 december 1916 (overleden in 1990)
Walter Cronkite 4 november 1916 (overleden in 2009)
Jack Vance 28 augustus 1916 (overleden in 2013)
Olivia de Havilland 1 juli 1916 (hoopt op 1 juli 100 jaar te worden)

en wat herdenken we in 2016?
Dit jaar is het honderd jaar geleden dat de massaslachtingen bij Verdun (21 februari tot 20 december 1916) plaatsvonden. Op 1 juli 2016 is ook het honderd jaar geleden dat Engeland de Slag aan de Somme herdenkt, de allergrootste nederlaag uit de Britse krijgsgeschiedenis.

gevallen vrouw

gezien: Anna Karenina (2012)

Anna Karenina 2012Het klassieke verhaal van de vrouw die zich door haar ontrouw te gronde richt, is al vaak verfilmd. De eerste niet zwijgende verfilming is uit 1935 met Greta Garbo in de hoofdrol. De Zweedse sfinx staat misschien wel voor altijd in het geheugen gebeiteld als dé Anna Karenina, met een gezicht dat haar noodlot in de verte reeds ziet opdoemen. Na de Tweede Wereldoorlog volgden verfilmingen met Vivian Leigh (1948), een Russische verfilming uit 1967 met Tatyana Samoylova en een uit 1997 met Sophie Marceau. Daarnaast verschenen een tv-film (1985) en enkele miniseries (2000, 2009 en 2013).

Ondanks al deze filmische interpretaties van Tolstoj’s klassieker, durfde men het in 2012 toch aan opnieuw een grote productie te maken met publiekslieveling Keira Kneightly in de hoofdrol. Je weet van te voren dat ze er beeldig uitziet, maar zou ze ook in staat zijn de diepe tragiek over te brengen van de deugdzame echtgenote die zich toch in het verderf stort door vrijwillig te bezwijken voor Vronski?

Het production design heeft gekozen voor een setting en choreografie a la Moulin Rouge (2001). Het tsaristische Rusland wordt als een theatrale idee gepresenteerd en het verhaal speelt zich af terwijl de decors zichtbaar gewisseld worden. Zoals in de roman speelt ook in deze versie de stoomtrein een belangrijke rol. Het is de metafoor van het noodlot die als een machine genadeloos haar voorbestemde weg gaat en die de hoofdfiguur tenslotte letterlijk verplettert.

het tragische einde van Anna Karenina. Welke actrice geeft beste representatie? Garbo, Leigh, Samoylova of Kneightly?

Anna Karenina [ focusfeatures.com ]

nachtgedachten

The Complaint or Night Thoughts (1743) van Edward Young

Nog twaalf keer scheuren en Filosofie Scheurkalender is afgescheurd. Maar er ligt alweer een nieuwe klaar. Vandaag een citaat van de Engelse dichter en dominee Edward Young (1683-1765). De Deense filosoof Kierkegaard gebruikte het honderd jaar later als motto voor zijn filosofisch debuut Enten/Eller (1843): Are passions, then, the Pagans of the soul? / Reason alone baptized? alone ordain’d / To touch things sacred?.

Are passions, then, the Pagans of the soul? / Reason alone baptized? alone ordain’d /
To touch things sacred?

Edward Young, The Christian Triumph

Het citaat komt uit The Christian Triumph, het vierde deel van het lange gedicht The Complaint or Night Thoughts dat uit negen delen bestaat en in 1743 voor het eerst gepubliceerd werd. Het gedicht werd in heel Europa beroemd en had vooral veel invloed op de romantici, die zich afkeerden van het koele verstand en zich overgaven aan de stroomversnellingen van het gevoel. In 1797 verscheen een uitgave die geïllustreerd was door William Blake.

The Complaint
eerste uitgave van The Complaint
or Night Thoughts (1743)

The Complaint or Night Thoughts
 
1. Life, Death, and Immortality (opgedragen aan Arthur Onslow);
2. Time, Death, Friendship (opgedragen aan Spencer Compton);
3. Narcissa (dedicated to Margaret Bentinck);
4. The Christian Triumph (opgedragen aan Philip Yorke)
5. The Relapse (opgedragen aan George Lee)
6. Glories and Riches (eerste deel van The Infidel Reclaim’d)
7. The Nature, Proof, and Importance of Immortality (tweede deel)
8. Virtue’s Apology of The Man of the World Answered
9. The Consolation (opgedragen aan Thomas Pelham-Holles)

Blake
illustratie van William Blake (1797) bij “Night the First” [ credits: blakearchive.org ]
During the century after its publication in 1742, Night Thoughts was one of the most popular, widely read and influential poems in the English language. However, there have been no editions of the poem since the middle of the nineteenth century. This edition contains a critical introduction setting the poem in the context of the eighteenth-century sublime. There is a commentary which explains historical and linguistic obscurities, and a history of the poem’s publication. The text is based on the first editions of the separate ‘Nights’, and the old spelling has been retained. The editions are collated here, and all substantive variants recorded. Dr Cornford’s critical introduction discusses the conception of the poet’s role; Young‘s attitude to the ‘imagination’ in the context of contemporary epistemology; eighteenth-century attitudes to death and immortality as expressed in sermons and devotional literature; and the critical reception of the poem in Britain and Europe. This discussion seeks to explain why a poem of Christian consolation, orthodox and ancient in its theology, became a seminal work in a secular cult of sepulchral melancholoy.
 
Bron: cambridge.org