Categorie archief: geschiedenis

Hollandsch Trotsch

Jan Frederik Helmers (1767-1813)

HelmersDe kans dat deze vroeg-negentiende eeuwse dichter en nationalist in de Canon van Nederland terechtkomt, is uiterst klein. Zijn tijdgenoot en medenationalist Tollens scoort overigens zeer laag in de test op canonvannederland.nl
We hoeven niet bang te zijn dat we met de Canon van Nederland het bombastische nationalisme weer in huis halen.
 
 

Van hier, van hier die onverlaat,
Wiens hart niet voor het heil van ‘t schoone Holland slaat;
Wiens borst zich niet verheft als hij dien naam hoort slaken!
Dien Goddelijken naam, die nooit verdwijnen zal,
Maar bij de slooping van ‘t heelal
Nog door de wrakken der verbrijzling heen zal kraken.

Uit de Dithyrambe “De Lof van Holland”, in de Gedichten van J.F. Helmers, 3de dr., Rotterdam, Immerzeel Jr., 1822
Bron: dbnl.org

Werken van Helmers
Bespiegeling, dichtstuk (1788)
De nacht (1788)
Socrates (1790)
Dinomaché of de verlossing van Athene (1798)
Over de oneindige volmaakbaarheid der menschelijke natuur.
Lierzang (1802)
Gedichten (1809-1810)
Hollandsche natie (1812)

cf.hum.uva.nl | dbnl.org

Luchtvaartpionier

Clément van Maasdijk (1885-1910)

Clement van MaasdijkGisterenmiddag was ik met Mojo aan het wandelen in het bos en passeerde het monument van Clément van Maasdijk op de Warnsbornse hei. Het markeert de plek waar 96 jaar geleden op 27 augustus het eerste Nederlandse slachtoffer in de luchtvaart viel.
 
 
 
Clement van MaasdijkEen bronzen borstbeeld van Clément van Maasdijk van de beeldhouwer August Falise, stond jarenlang naast het oude schoolgebouw bij het station van Arnhem (Sonsbeekzijde) waar ik van 1996 tot 1999 mijn atelier had. Zijn naam was mij dus welbekend. Na de sloop van het gebouw in 2001 en herinrichting van de publieke ruimte, is het borstbeeld verplaatst naar Schaarsbergen.
 
 
 

Op 30 juli 1910 vloog de eerste Nederlander, Clement van Maasdijk, een volwaardige vlucht boven Nederland! Na dit enorme succes werd hij voor meer demonstraties gevraagd: Den Haag, Arnhem en Leeuwarden. De vliegweek in Arnhem (zijn verloofde Jeanne Ladenius was Arnhemse) stond gepland van 28 tot en met 31 augustus 1910. De avond daarvoor, op de 27e, besloot hij een korte demonstratie te geven in aanwezigheid van zijn verloofde en het vliegcomité. De machine werd gestart en na 70 meter verhief de Sommer zich. Van Maasdijk cirkelde drie keer boven het vliegveld, maar bij de vierde rondgang ging het mis. In een scherpe bocht over links dook het uit buizen en doek bestaande vliegtuig vanaf een hoogte van 50 meter plotseling steil naar beneden. Van Maasdijk probeerde wanhopig het toestel op te trekken, echter zonder succes. Achter de provisorisch ingerichte hangar op de Warnsbornse heide (heitje van Maasdijk) stortte de Sommer neer. De aviateur werd verpletterd onder de 50 pk Gnôme-motor die achter de vlieger geplaatst was.
 
Bron: dorpsraadschaarsbergen.nl
Van Maasdijk
Van Maasdijk in zijn Sommer

Clément Guillaume Jean van Maasdijk
Clement van Maasdijk is op 9 augustus 1885 te ‘s-Gravenhage geboren. Hij volgt een studie aan de machinistenschool in Amsterdam, waarna hij praktijk opdoet in machinefabrieken in Duitsland. Tijdens een korte periode in de automobielbranche ziet hij in Den Haag Lefèbvre vliegen, en hij krijgt de vliegkoorts. Na een bezoek aan de internationale luchtvaarttentoonstelling in Frankfurt gaat hij naar Pau, waar hij eerst lest op Wright, maar al spoedig overstapt op Blériot. In augustus 1909 koopt hij een Blériot-XI met Anzani-motor, die hij kort daarna voorziet van een zwaardere motor. Op 21 april 1910, krijgt hij een ongeluk, waarna zijn Blériot „total loss„ wordt verklaard. Hijzelf mankeert niets. Voor 15.000 gulden koopt hij vervolgens een Sommer-tweedekker (biplan), waarmee hij enige vluchten maakt te Mourmelon. Op 22 juni 1910 wordt zijn brevet, nr. 130 van de Aero Club de France, uitgeschreven en hij biedt zich aan voor het geven van vliegdemonstraties. Na demonstraties in Heerenveen en Den Haag vindt Van Maasdijk, tijdens een proefvlucht bij Arnhem, op 27 augustus 1910 de dood. Op 30 augustus 1910 wordt de vliegenier op de begraafplaats Moscowa te Arnhem ter aarde besteld.
Bron: arneym.nl

Aviateur Clément van Maasdijk verongelukt [arneym.nl]

Philokalia [1]

Deze maand lees ik in de Philokalia

PhilokaliaTerug in Nederland uit het klooster waar ik in 1995 het eerste deel van de Philokalia kocht, ben ik weer in deze compilatie van geestelijke geschriften aan het lezen. Inmiddels heb ik alle vier de delen die vanaf 1979 bij Faber & Faber(London) zijn uitgegeven. De Philokalia is een compilatie teksten van woestijnvaders en Byzantijnse theologen tussen de vijfde en de veertiende eeuw. De oudste is Evagrios van Pontos (345-399) en de jongste Gregorios Palamas (1296-1359) De eerste maakte aan einde van zijn leven in 392 nog mee dat het Romeinse Rijk in een westelijk en oostelijk deel gesplitst werd. De laatste leefde in dat oostelijk deel van het Romeinse Rijk, beter bekend als het Byzantijnse Rijk, dat nog tot 1453 zou blijven bestaan.

Juist de politieke scheiding in 392 is bepalend geworden voor de ontwikkeling van het Avondland in cultureel en religieus opzicht. Na het schisma in 1054 heeft zich onder aanvoering van Rome definitief een westers Christendom ontwikkeld, het Rooms-katholicisme, dat in geestelijk opzicht anders is dan het oorspronkelijke Christendom. De Orthodoxe Kerk is trouw gebleven aan de Christelijke Traditie die zich sinds Paulus over de wereld verspreid heeft. Voor ons Westerlingen hebben de teksten van de vaders uit de Philokalia een andere smaak dan de scholastiek of reformatorische theologie. De Westerse theologie is over het algemeen verstandelijk en systematisch, terwijl de theologie van de (woestijn)vaders direct uit het hart spreekt en meestal niet zo strak geordend is. Het is het verschil tussen kennis van het hoofd en kennis van het hart. De vaders laten zien dat we God vooral leren kennen door met Hem om te gaan, niet door alleen over Hem te lezen. Het lezen in de Philokalia lijkt dus wat tegenstrijdig…

The Philokalia – Greek for “love of the beautiful/holy/exalted – was first assembled at Mount Athos by Ss. Nicodemus of the Holy Mountain and Makarios of Corinth. The first edition was published at Venice in 1782; a second was done at Athens in 1893, which included a prayer by Patriarch Kallistos; and a third at Athens between 1957 and 1963 by the Astir Publishing Company. All the original writings in the Philokalia were written in Greek with the exception of two, which were originally in Latin but then translated in Greek during the time of the Roman (“Byzantine”) Empire.
 
Soon the Philokalia was translated into multiple languages. In 1793, a Slavonic translation done by St. Paisii Velichkovskii (1722-1794), was published at Moscow under the title Dobrotolubiye, and later reprinted in 1822. This would be the version carried by the unnamed central character in The Way of a Pilgrim and was responsible for a spiritual revival in 19th century Russia, impacting a lot of her people, including Fyodor Dostoevsky. A second translation was published in 1857 and was done by St. Ignatii Brianchaninov (1807-1867). A third one was done by St. Theophan the Recluse (1815-1894), but he included other texts not in the Greek original as well as paraphrases or omissions of other sections. This translation was published in five volumes under the auspicies of the Russian Monastery of St. Panteleimon at Mount Athos in 1877. A Romanian translation first appeared in 1946 with Fr. Dumitru Staniloae presiding as editor (the fifth volume appeared in 1976 and it’s expected to be eight volumes). A French translation is currently in the works. Both of these use the Greek.
 
Bron: orthodoxwiki.org
Deel 1
St. Isaiah the Solitary (circa 400-491)
Evagrius the Solitary (345-399)
St. John Cassian (circa 360-435)
St. Mark the Ascetic (omstreeks 500)
St. Hesychios the Priest (8e-9e eeuw?)
St. Neilos the Ascetic (5e eeuw)
St. Diadochos of Photiki (circa 400-485)
St. John of Karpathos (7e eeuw?)
Deel 2
St. Theodoros the Great Ascetic (7e-9e eeuw?)
St. Maximos the Confessor (580-662)
Thalassios the Libyan (7e eeuw)
St. John of Damascus (675-749)
St. Theognostos (8e – 24e eeuw?)
   
Deel 3
St. Philotheos of Sinai (9e-10e eeuw?)
Ilias the Presbyter (omstreeks 1100)
Theophanis the Monk (?)
St. Peter of Damascus (11e-12e eeuw?)
St. Symeon Metaphrastis (Deze tekst blijkt van Makarios te zijn, circa 300-390)
Deel 4
St. Symeon the New Theologian (949-1022)
Nikitas Stithatos (circa 1000-1076)
Theoliptos of Philadelphia (circa 1250-1322)
Nikiphoros the Monk (13e eeuw)
St. Gregory of Sinai (circa 1265-1346)
St. Gregory Palamas (1296-1359)

Bron: orthodoxwiki.org
Van de vetgedrukte woestijnvaders en theologen wil ik de komende weken een aantal teksten gaan citeren.