Categorie archief: 20e eeuw

28 april 1945

zeventig jaar geleden werd Benito Mussolini geëxecuteerd.

Benito MussoliniIn het voorjaar van 1945 hadden de geallieerden de Povlakte bereikt en namen de partizanen van Tito in het oosten enkele gebieden over terwijl Italiaanse partizanen op alle andere plaatsen de macht grepen. Mussolini vluchtte in allerijl naar Milaan toen hij hoorde dat de Duitsers in Italië hadden gecapituleerd. Net als Hitler die zich op dat moment in zijn Berlijnse bunker had opgesloten, was de Duce zijn laatste restje realiteitszin kwijt. Hij maakte een plan om met 3000 ‘trouwe fascisten’ een guerrillaoorlog te voeren in de Alpen. Slechts dertien getrouwen kwamen opdagen.

Daarna vluchtte hij naar Milaan waar hij probeerde te onderhandelen met het Italiaanse verzet. Dat mislukte en vervolgens nam hij de benen richting Zwitserland, vermomd als Duits militair. Hij sloot zich aan bij een SS-colonne die op weg was naar Oostenrijk. Op 27 april 1945 werd deze colonne in Musso, aan het Comomeer, aangehouden. Mussolini en zijn maîtresse Clara Petacci werden door de Italiaanse partizanen herkend en gearresteerd.

Op bevel van het Comitato di liberazione nazionale dell’Alta Italia werden ze de volgende dag beiden geëxecuteerd. Mussolini’s volgelingen en reisgenoten Bombacci, Pavolini, Starace en Buffarini werden ook doodgeschoten. De lichamen werden naar Milaan overgebracht waar ze tentoongesteld werden. Op de Piazzale Loreto werden de lijken van Mussolini en Petacci, samen met die van drie lotgenoten, aan de voeten opgehangen aan een balk van een benzinestation, waar ze werden bespot en toegetakeld door de menigte.

Italian partisans kill Mussolini [ news.bbc.co.uk ]

27 april 1945

zeventig jaar geleden: de uitbraak van het Negende Leger
op 25, 26, 27 en 28 april 1945 tijdens de Slag om Berlijn
De Slag om Halbe was een veldslag in de Tweede Wereldoorlog waarin het Negende Duitse Leger van Theodor Busse door toedoen van het Sovjet-Russische Rode Leger als strijdmacht ophield te bestaan.
 
Het 9e leger, ingesloten in de omgeving rond het Spreewald, probeerde uit te breken richting het westen, via Halbe, om zich bij het Twaalfde Leger van Walther Wenck te voegen met de intentie om zich dan over te geven aan de Westelijke geallieerden. Om dit te bereiken moest het Negende Leger door drie linies Sovjetsoldaten van het 1e Oekraïense front dat onder het commando stond van Maarschalk Ivan Konev. Ondertussen vielen onderdelen van het 1e Wit-Russische Front, onder leiding van Maarschalk Georgi Zjoekov, de achterhoede aan van het Negende Leger.
Slag bij Halbe
getroffen karavaan van burgervoertuigen in de bossen bij Halbe. Ook duizenden vluchtelingen uit het oosten probeerden onder bescherming van het Negende Leger door te breken door de verbindingslijnen van Konjev waar ze zich konden aansluiten bij het Twaalfde Leger van Wenck. Hun werkelijke hoop was waarschijnlijk gericht op de Amerikanen die het Twaalfde Leger vanuit het westen naderden.
Halbe - das letzte DramaNa zeer zware gevechten bereikte slechts 30.000 Duitse soldaten de “veiligheid” van de linies van het Twaalfde Leger. De rest werd gedood of gevangengenomen door de Sovjets. Dat er toch nog 30.000 soldaten van het Negende Leger de linies van het 12e Leger hebben bereikt was te danken aan het feit dat de commandant van het Twaalfde Leger, Wenck, het Negende Leger probeerde te ontzetten in plaats van op te rukken naar Berlijn, hiermee ging hij in tegen de orders van Adolf Hitler. Het restant van het Negende Leger heeft zich uiteindelijk samen met het 12e Leger overgegeven aan de Amerikanen.
 
nl.wikipedia.org

Tony le Tissier schreef een boek over de vernietiging van het Negende Leger in de Kessel von Halbe, die in de Engelse krijgsgeschiedenis bekend staat als de Spreewald Pocket.

Op het Waldfriedhof Halbe liggen 28.000 doden, voornamelijk slachtoffers die eind april 1945 tijdens de Slag bij Halbe zijn omgekomen.

Kessel von Halbe [ de.wikipedia.org ]

26 april 1945

zeventig jaar geleden werd in Berlijn vliegveld Tempelhof ingenomen
Het Achtste Gardeleger onder leiding van generaal Tsjoejkov had in 1943 meegeholpen om het Duitse leger uit Stalingrad te verjagen. Op 22 april 1945 brak Tsjoejkov door de Duitse verdedigingslinie bij Seelower Höhen en rukte op naar Berlijn. Zijn doel was het vliegveld Tempelhof, net buiten het centrum van de stad. Het vliegveld was niet alleen strategisch van belang, maar was ook de laatste ontsnappingsmogelijkheid voor de nazi-leiders in Berlijn. In ondergrondse bunkers stonden vliegtuigen klaar om hen uit de belegerde stad te evacueren. Had Tjoejkov eenmaal het vliegveld veroverd, dan waren ook de overgebleven nazi-kopstukken in handen van de Sovjets. De Duitse verdediging op het vliegveld bestond uit een mengelmoes van SS-eenheden, lokale luchtafweereenheden en het garnizoen van de vliegbasis. Ze boden urenlang hardnekkig weerstand tegen de Sovjet overmacht. Pas na een zwaar luchtbombardement en in allerijl aangevoerd artilleriegeschut werd Tempelhof op 26 april ingenomen.
 
Bron: liberationroute.nl
Tempelhof
Na de inname van Berlijn verschenen er in de stad Russische borden zoals deze, hier met de cyrillische transcriptie van het woord “Tempelhof”
Met ondergronds geparkeerde vliegtuigen klaar voor vertrek, was de Tempelhof luchthaven de laatste ontsnappingsmogelijkheid voor de nazi-leiding en had daarom prioriteit in Tsjoejkovs aanvalsplannen.

TempelhofEen paar dagen later maakte de oorlogsfotograaf Jergeni Khaldei op het dak van de luchthaven een beroemd geworden foto. Hierop poseren Sovjettroepen onder de Sovjetvlag naast de nazi-adelaar. Op 4 juli 1945, de Amerikaanse Onafhankelijkheidsdag, namen Amerikaanse troepen officieel de leiding over in hun bezettingszone in Zuidwest-Berlijn. Nog dezelfde dag kregen ze ook de controle over de luchthaven.
 
Bron: liberationroute.nl