Categorie archief: film

het loon van de angst

gisteren gezien op Arte: Le salaire de la peur (1953)

Le salaire de la peur van Henri-Georges Clouzot naar de gelijknamige roman van Georges Arnaud is een echte actiefilm maar tegelijkertijd ook een film noir.

Le salaire de la peur
still uit Le salaire de la peur
In Las Piedras, een klein, geïsoleerd gelegen stadje in de Centraal-Amerikaanse woestijn, ver van de beschaving, zoekt een grote oliemaatschappij vier dappere chauffeurs om een lading nitroglycerine naar een afgelegen oliebron te vervoeren. De route loopt door bergachtig gebied over onverharde wegen en de opslag in jerrycans op twee vrachtwagens is niet optimaal maar er is haast want de bron is ontploft en staat in brand. Het vuur kan alleen worden gedoofd door de omringende rotsen op te blazen. Na deze vlammende introductie bouwt de eerste helft van de film de spanning op met de selectie van de kandidaten voor dit lucratieve maar levensgevaarlijke karwei. Zij moeten beschikken over zenuwen van staal en uiterst koelbloedig de risico’s onderweg kunnen inschatten. De eigen werknemers van het bedrijf zijn aangesloten bij de vakbond en die heeft het werk verboden. Na de rauwe portrettering van de uitzichtloosheid van hun bestaan zijn de motivaties van de mannen duidelijk. Bimba en Luigi gaan voorop in de eerste vrachtwagen, de tweede vrachtwagen rijdt uit veiligheidsoverwegingen op een half uur afstand en wordt bestuurd door Mario (Yves Montand), een voormalige playboy die zijn moedeloze leven wil ontsnappen, met als bijrijder Jo. Eigenlijk was Jo niet geselecteerd maar hij neemt de plaats in van een gekozen chauffeur die op de dag van vertrek onder mysterieuze omstandigheden niet komt opdagen.
 
De tweede helft is te zien als een uitgestrekte actiescène, want niet alleen kan elke hobbel de laatste zijn, ook moeten er lawines worden opgeblazen, bandieten worden afgeschud, en geïmproviseerde hangbruggen worden overgestoken tijdens een loeiende storm. De fysieke en mentale obstakels verdiepen de karakters van de mannen en maken van Mario een held, maar in de traditie van de Franse film noir eindigt de film met een nihilistische clou.
 
Bron: nl.wikipedia.org
Le salaire de la peur trailer

onderscheidingen
Gouden Beer, Filmfestival Berlijn, 1953
Prix d’interprétation masculine voor Charles Vanel
Palme d’or lors, Filmfestival Cannes, 1953
Prix Méliès, 1953
BAFTA voor beste film, 1955

Le salaire de la peur [ imdb.com ]

God tussen de potten en pannen

gezien op DVD: il vangelo secondo Matteo (1964) van Pasolini

il vangelo secondo MatteoTheresa van Avila heeft wel eens gezegd dat God in de keuken rondwaart tussen de potten en de pannen. Dat aardse beeld past helemaal bij het Mysterie van de menswording van God. In deze tijd wordt dit Mysterie vaak niet meer begrepen. We hebben van de God-mens een mens gemaakt, een historische en inspirerende figuur. Maar Jezus van Nazareth als Gods Zoon die Zélf God is? Dat gaat er na de Verlichting nog moeilijk in. De volledig transcendente god van de moslims of ‘de god’ van de New Age, de voortdurende wedergeboorte van het Zelf, is voor ons verstand enigszins nog te begrijpen. Maar de ménswording van God? Jezus als dé Zoon van God? Misschien is dat wel hét Grote Verhaal waar de postmoderne mens afstand van heeft gedaan.

il vangelo secondo Matteo
Margherita Caruso als de jonge Maria

Italiaanse cineasten verstaan de kunst om van het alledaagse theater te maken. Het alledaagse zoals het is: een brood op tafel, de schaduw van een boom, een jongetje met ongewassen voeten. Caravaggio heeft dat, natuurlijk. Ladri di biciclette (fietsendieven, 1946) van Vittorio de Sica heeft het ook; in zijn film is het alledaagse verplaatst naar het naoorlogse Rome. Pasolini’s il vangelo secondo Matteo heeft het helemaal. Het droge Zuid-Italiaanse landschap en de Bijbelse wereld vallen in zijn film samen. De rauwe volkse koppen zijn die van tijdgenoten van Jezus, nog altijd. De tijd staat stil. En in dat magische moment vertelt Pasolini het Evangelie volgens Mattheus. Zonder franje. Ook al kijkt hij door een bril met dikke communistische glazen en maakt hij van Jezus een Che Guevarra look-a-like, het verhaal blijft recht overeind staan.

Voor zijn verfilming van het leven van Jezus van Nazareth ging Pier Paolo Pasolini uitsluitend uit van het eerste Evangelieboek, dat van Mattheüs: niets werd toegevoegd, alle gesproken teksten zijn letterlijke citaten. In tegenstelling tot de bombastische Hollywood-bijbelfilms uit de jaren „50 en „60 streefde Pasolini een eenvoudige, pure en poëtische stijl na. Hij liet een aan het volk toebehorende Christus zien, een Christus van de armen, strijdbaar en sociaal geëngageerd. De locaties vond hij in het arme zuiden van Italië. Alle acteurs (waaronder zijn moeder, die Maria op latere leeftijd speelt) zijn amateurs. Met deze film leverde Pasolini de meest zuivere en volgens velen de beste verfilming van het het leven van Christus af.
 
Bron: italiaansefilms.nl

Il vangelo secondo Matteo wordt door velen gezien als de beste film ooit over het leven van Jezus gemaakt. Pasolini’s film was zeker niet de eerste Jezusfilm. Toen het medium film nog maar net bestond werd er al een film over het leven van Jezus gemaakt. Volgens christianitytoday.com is La vie et la passion de Jésus Christ uit 1902-05 nog altijd de beste Jezusfilm aller tijden.

Pier Paolo Pasolini en zijn moeder
Pier Paolo Pasolini met zijn moeder die in de film Maria op latere leeftijd speelt
Right from its very first frames, when a visibly upset Joseph beholds a very pregnant Mary, this film challenges the soft-focus piety that affects many adaptations of the Gospels. Director Pier Paolo Pasolini, a gay Marxist atheist who was famous for his poetry before he turned to filmmaking, certainly wanted to confront the conventional spirituality of his day, and his Jesus is more aggressive than most. But nearly every single line of dialogue comes from Matthew’s Gospel (a pattern that would be followed decades later by Campus Crusade’s adaptation of Luke and the Visual Bible’s adaptations of Matthew and John), and the film’s gritty, down-to-earth realism underscores the revolutionary nature of Christ’s message; you can believe the authorities would want to crucify this guy. While the film is often hailed for stripping the story down to its basics, it also reflects Pasolini‘s belief in finding transcendence within the everyday, an effect that is especially achieved on the eclectic soundtrack, which includes Bach, Negro spirituals, and the Missa Luba.
 
Bron: christianitytoday.com

Il vangelo secondo Matteo [ movie2movie.nl ]

Kneuterdijk

gezien: De Troon elke zaterdagavond op Nederland 2 om 20.15
gelezen: De Drie Oranje Koningen van J.G. Kikkert

beginscene uit De TroonZaterdagavond ging de Nederlandse dramaserie De Troon van start. Regisseur Erik de Bruyn had in interviews al gezegd dat hij zich had laten inspireren door de dynamiek en eigentijdse frisheid van Marie-Antoinette van Sophia Coppola. Dat was meteen al aan de openingsscene te zien waarin we regentes Emma en een lakei door de paleistuin zien rennen. En ook daarna zie je geregeld opgewonden adel en hofhouding door paleizen rennen, gefilmd in handheld. Sophia Coppola was zeker niet de eerste die de achttiende eeuw met veel dynamiek in beeld gebracht heeft. Ook in Orlando (1992) en The Madness of George III (1994) zien we ‘rennende kostuums’ door paleistuinen en horen we opgejaagde muziek. Geen plechtige Shakespeare-achtige tableau vivants zoals in Willem van Oranje (1984). Zó moest De Troon dus niet worden en zo is het ook dus ook niet geworden.

De Troon
een deel van de stamboom met foto’s van de acteurs moet helpen om de serie beter te kunnen volgen…

Het taalgebruik is bewust hedendaags gehouden en dat lijkt mij een logische keuze. Men sprak aan het hof voornamelijk Frans en Duits en als er al een Nederlands woord zou zijn gevallen, dan zou dat Nederlands op z’n Bilderdijks zijn geweest. “We moeten alles doen om een troon onder onze kont te krijgen” zegt Willem Frederik (de latere koning Willem I) tegen zijn zoontje Guillot (de latere koning Willem II) als hij op audiëntie gaat bij Napoleon. Die scene heeft iets lachwekkend amateuristisch maar dat is waarschijnlijk bewust zo gedaan om de kneuterigheid van de Oranjes op het Europese toneel te benadrukken. De vrouw van koning Willem II en zus van tsaar Alexander I, Anna Paulovna, sprak met Russisch accent van Kneuterdijk en bedoelde daar dan ons land mee.

We moeten alles doen om een troon onder onze kont te krijgen

Willem Frederik tegen zijn zoontje Guillot

KikkertNaast de tv-serie De Troon lees ik in De Drie Oranje Koningen van Oranjekenner J.G. Kikkert. Dit boek leek mij een betere keuze dan het omstreden Voor de troon wordt men niet ongestraft geboren van Dorine Hermans en Daniela Hooghiemstra, het boek waarop Ger Beukenkamp het scenario van De Troon gebaseerd heeft. Jan Kikkert heeft een indrukwekkend aantal oranjebiografieën op zijn naam staan en Prins Bernhard noemde hem ‘een nephistoricus‘ wat zijn betrouwbaarheid dus vergroot. Koning Willem I komt na zijn bronnenonderzoek (de tekst is met veel noten) niet bijzonder sympathiek naar voren. Hij was toch vooral de man die de Oranje dynastie zijn fortuin gaf ‘over de magere ruggen van de Javanen en hun lotgenoten’, zoals Kikkert schrijft. Hij wist een trouwe aanhang voor zich te winnen door deze in de adelstand te verheffen. Schandalen gingen met zwijggeld in de doofpot. Als het boek al zo begint, wat heeft het dan nog in petto? De drie hoofdstukken die ieder een Willem behandelen, heten respectievelijk: “Dit verfoeylijk wezen”, “Laten we niet teveel van hem verwachten” en “Koning Gorilla”.

De Troon [ avro.nl ] | prorepublica.nl