Categorie archief: geschiedenis

taxi de la Marne

100 jaar geleden: Frankrijk zet taxi’s in voor het Marne Offensief

Op 6 september 1914 stonden de Duitse troepen op enkele tientallen kilometers ten noordoosten van Parijs. Het Franse leger had alle taxi’s in de hoofdstad gevorderd. Deze moesten binnen twee dagen tienduizenden manschappen naar de nieuwe frontlijn brengen die ten noordoosten van Parijs was ontstaan. Deze maatregel maakte deel uit van een landelijke krachtinspanning waarbij ook paarden gevorderd werden en meer dan drie Franse miljoen boeren hun ploegscharen moesten inleveren. Deze werden tot kanonnen omgesmeed.

taxi de Marne
een geretoucheerde foto van een taxi de la Marne die het terrein van de Dom des Invalides verlaat om naar het front te rijden.

De bedenker van het plan, de militaire gouverneur van Parijs, generaal Joseph Gallieni, gaf alle Parijse taxichauffeurs het bevel om zich te verzamelen op het grasveld voor de gouden koepel van de Dom des Invalides. In deze kerk bevindt zich het graf van Napoleon Bonaparte en in het complex ernaast is een militair museum ingericht ter ere van de oorlogsslachtoffers.

taxi de Marne
het monument voor de Renault AG1
(taxi de la Marne) in Levallois Perret

Het moet een spectaculair gezicht zijn geweest om de taxi’s vanaf deze plek in colonne naar het front te zien pendelden. De motor moest nog met de hand aangezwengeld worden. In iedere rode auto met gele spaken zat een half dozijn soldaten met een chauffeur. We moeten ons realiseren dat de automobiel aan het front in die tijd net zo innovatief was als de inzet van onbemande drones in de conflicten van vandaag.

De Parijse taxi’s uit de slag aan de Marne [ wereldoorlog1418.nl ]
France recalls centennial of ‘Taxis of the Marne’ [ ww1.canada.com ]
France Hails Taxi Drivers in WWI Commemoration [ abcnews.go.com ]

Tusschen twee vuren

vandaag wordt het Paviljoen Nederland en de Eerste Wereldoorlog geopend

Tot zo’n 25 jaar geleden was er in Nederland nauwelijks belangstelling voor de Eerste Wereldoorlog. Wanneer ik vroeger aan mijn ouders (die van 1930 zijn) iets over de Grote Oorlog vroeg, was hun antwoord meestal “dat was net vóór onze tijd” of “daar hebben we op school nooit iets over geleerd”. Maar de Tweede Oorlog was ook net voor mijn tijd en ik heb daar op school van alles over geleerd, dacht ik dan. Het lijkt logisch: Nederland was in de Tweede maar niet in de Eerste Wereldoorlog bezet, zodat na 1945 altijd alle aandacht naar de Tweede Wereldoorlog is gegaan.

website WO I nu
na de opening van het paviljoen bij Huis Doorn gaat op 1 oktober de website Eerste Wereldoorlog Nu in de lucht

Toch hebben mijn grootouders in Nederland de Eerste Wereldoorlog meegemaakt, zij het op afstand. Mijn oma gebruikte soms een Vlaams woord, dat had ze als meisje geleerd van Belgische vluchtelingen die in Nederland werden opgevangen. Gelukkig worden we er ons steeds meer van bewust dat de Eerste Wereldoorlog niet aan ons land voorbijgegaan is. De tentoonstelling die vandaag in het nieuwe tentoonstellingspaviljoen bij Huis Doorn geopend wordt, is een van de vele evenementen waarmee we in Nederland stil staan bij de Eerste Wereldoorlog. Wie deze van heel dichtbij wil ervaren, kan het beste nog altijd naar West-Vlaanderen gaan, waar de Grote Oorlog al honderd jaar dagelijks aanwezig is.

H.K.H. Prinses Beatrix zal op 4 september 2014 het nieuwe tentoonstellingspaviljoen openen. De voormalige garage van de Duitse keizer Wilhelm II is verbouwd en uitgebreid met een glazen uitbouw. In de historische garage is de vaste tentoonstelling ‘Tusschen twee vuren’ gewijd aan het neutrale Nederland, dat tussen 1914 en 1918 letterlijk ligt ingeklemd tussen de oorlogvoerende grootmachten. Aan de hand van vijf thema’s: vluchtelingen, mobilisatie, economie/schaarste, publieke opinie en democratie wordt het verhaal verteld. In de uitbouw zullen tijdens de herdenkingsjaren 2014-2018 wisselende presentaties worden gemaakt over de betekenis van de Eerste Wereldoorlog voor het moderne Nederland en Europa. Er bestaat in Nederland nog geen ander museum dat alle kanten belicht van de gevolgen van de Eerste Wereldoorlog voor Nederland. Het nieuwe paviljoen krijgt de status van officiële herdenkingsplaats 1914-1918.
 
Bron:huisdoorn.nl

eerstewereldoorlog.nu | huisdoorn.nl

de Grote Oorlog op Twitter

het nieuws van 100 jaar geleden op Twitter

Op 1 september 1914 was het precies vier weken na de Duitse inval in België. Volgens het Plan Schlieffen moest Parijs binnen zes weken met een tangbeweging worden ingenomen zodat, net als 44 jaar eerder, Frankrijk zou capituleren. Daarna hoefde Duitsland nog maar op één front te vechten en kon het alles inzetten tegen Rusland. Eind augustus was een cruciale fase in de oorlog die nog geen maand oud was. Op 9 september was het Schlieffen Plan mislukt: de Franse legers en het Engelse expeditieleger hadden de Duitse legers aan de Marne teruggeslagen. De oorlog liep hopeloos vast in een loopgravenoorlog.

tweets
tweets op twitter.com/Wereldoorlog1

De Franse legers moesten zich eind augustus van het opperbevel terugtrekken en het Eerste en Tweede Duitse Leger trokken op naar Parijs. Hier keerden zich de kansen voor het in het nauw gedreven Frankrijk. Het strategisch inzicht en de slagvaardigheid van de Franse opperbevelhebber Joseph Joffre en zijn generaal Joseph Gallieni hield de Duitse opmars tegen. Anders dan zijn Duitse college Helmuth von Moltke zat Joffre vlak achter het front en waren de verbindingslijnen dus kort. Von Moltke liet helemaal vanuit België zijn generaal Alexander von Kluck naar eigen inzicht handelen. Deze besloot met zijn Eerste Leger niet volgens het Schlieffen Plan westwaarts om de Franse hoofdstad heen te trekken, maar af te buigen naar het Tweede Leger van Karl von Bülow omdat de Fransen anders beide Duitse legers uit elkaar dreigden te drijven.

twitter
Twitterkanalen over de Eerste Wereldoorlog

Door deze voortijdige afbuiging naar het oosten zou het Schlieffen Plan definitief mislukken. Volgens veel militaire historici was het plan bij voorbaat al mislukt, omdat Von Moltke de rechtervleugel (met name het Eerste Leger) niet de sterkte had gegeven, die het oorspronkelijk in het aanvalsplan had. Er waren veel reservetroepen gedetacheerd om in België te vechten. Antwerpen moest bijvoorbeeld nog ingenomen worden.

Alfred von Schlieffen zou dit gevaar hebben voorzien en toen hij in 1906 stierf, zouden zijn laatste woorden zijn geweest: “Macht mir den rechten Flügel stark“. Toen het Duitse Eerste Leger naar het oosten afboog, stond de stelling er voor de Fransen plotseling gunstig voor. Joffre besloot tot een offensief aan de Marne. De Duitsers werden terugdrongen achter de Oise. Daar groeven ze zich in. Van het westelijk front kwam er “niets nieuws” meer.

meer nieuws van 1 september 1914
Lord Kitchener (1850-1916) ontmoet in Frankrijk de bevelhebber van het Engelse expeditieleger John French (1852-1925)
Duitsers bombarderen en nemen Soissons in
de naam Sint Petersburg wordt veranderd in Petrograd