Maandelijks archief: juni 2008

buitenstaanders [ 1 ]

tentoonstelling British Outsider Art
Halle Saint Pierre, Parijs, 24 maart – 1 augustus 2008
alt
Augustin Lesage
The works of British Outsider Art presented here at Halle Saint Pierre celebrate the unique vision of a mere handful of the many highly original creators working away from the public eye in Britain today, and honour those Art Brut creators of years gone by to whom we look back with wonder and delight. A far cry from the Brit Art revolution, here are the intimate expressions of those unaffected by styles or trends. Their influence is filtering through slowly seeping into the consciousness and creations of mainstream artists. We can only hope that in years to come these passionate creations will gain the recognition they deserve in their own country, and that in Britain there will emerge a permanent museum dedicated to the exhibition and study of which this art is so deserving.
 
britishoutsiderart.com

British Outsider Art | aanwezige kunstenaars

Adam Christie, Albert Louden, Andrew Kennedy, Ben Wilson, Farouq Molloy, Bethlam collection (anon), Gerard Dalton, Madge Gill, Nick Blinko, Perifimou, Richard Nie, Scottie Wilson, Vonn Ströpp

britishoutsiderart.com | hallesaintpierre.org | outsiderart.co.uk | rawvision.com

thuis

gelezen in Letter & Geest (Trouw) van het afgelopen weekend
Die kerk hoort bij mij door Kees Fens
“In de afgelopen vijftig jaar heeft het christendom in West-Europa zijn centrale rol verloren. Door die ontwikkeling is de gedaante van onze cultuur veranderd. De westerse cultuur is haar tweeduizend jaar oude perspectief kwijtgeraakt, een perspectief dat als bindmiddel diende. Het wezen van godsdienst is dat het mensen bij elkaar brengt en bij elkaar houdt. Geloof kun je alleen maar in gemeenschap ondergaan. Het is geen privézaak. De eerste christenen waren ervan overtuigd dat Christus snel zou terugkomen op aarde. Dat is niet gebeurd en het zal ook niet meer gebeuren.”
“Het wezen van godsdienst is dat het mensen bij elkaar brengt en bij elkaar houdt. Geloof kun je alleen maar in gemeenschap ondergaan. Het is geen privézaak.”
“Op die (…) schoolplaat was een scriptorium afgebeeld, een ruimte waar monniken boeken overschreven. Het zien van die plaat is een Paulus-moment voor mij geweest. Het raakte me diep. Ik werd geconfronteerd met een compleet afgezonderde, een gesloten, ideale wereld. De wereld van de Middeleeuwen op die plaat, en die van het oude christendom waarover ik later leerde, gaven het gevoel dat ik er thuis was gekomen.”
In een Middeleeuws klooster door Isings
“Het zien van die plaat is een Paulus-moment voor mij geweest. Het raakte me diep. Ik werd geconfronteerd met een compleet afgezonderde, een gesloten, ideale wereld.”
Het kerkelijk jaar opent het perspectief op de eeuwigheid. Zo verschijnt de hemel in het aardse.
“Het kerkelijk jaar geeft structuur aan het leven. Als alles is geweest, dan begint wélér de Advent met vier zondagen, dan wélér de kersttijd. In die cyclische voortgang lijkt het of de tijd wordt opgeheven. Het kerkelijk jaar opent het perspectief op de eeuwigheid. Zo verschijnt de hemel in het aardse. Niet alleen de kerkdiensten zijn daar de uitdrukking van. Ook het leven van alledag hoort voor een goede katholiek in het teken te staan van wat er later komt. De mens is enkel op aarde om een doortocht te maken van de geboorte naar de dood.”
Frits van der Meer“Een ander belangrijk boek is „De catechismus„ van Frits van der Meer geweest. Van der Meer was priester en kunsthistoricus. Hij behandelt de geloofsleer, de leerstellingen op een manier die duidelijk maakt dat hij de hele westerse beschaving overziet. Hij citeert met evenveel gemak de kerkvaders als Franse mystici uit de achttiende eeuw. Het boek is daardoor een complete cultuurgeschiedenis. Compleet, in de zin van samenhangend en dus in zekere zin gesloten, maar tegelijk ook met de weidsheid van eeuwen. Bij het lezen dacht ik opnieuw: dit is mijn wereld. Besloten en ruim tegelijkertijd.”
“Men is goed voor elkaar, men dient niet God maar de medemens. En na dit leven is het afgelopen. Daarmee is de kern uit het christendom gehaald. Er is geen hemel meer, de toekomst ligt op aarde.”
“Wij geloven niet meer dat wij in een eindtijd leven, we rekenen niet meer met de al zo vaak uitgestelde terugkeer van de Heer. Het verhaal is afgelopen. De tijd heeft gewonnen van de eeuwigheid. Veel mensen die nog wel zeggen te geloven doen dat in een aardse variant. Men is goed voor elkaar, men dient niet God maar de medemens. En na dit leven is het afgelopen. Daarmee is de kern uit het christendom gehaald. Er is geen hemel meer, de toekomst ligt op aarde.”

( Alle citaten komen uit Trouw ) | Holland Festival 2008

dagboek van een meeloper

meegelopen in kunstprocessie door centrum van Arnhem
in het kader van de internationale beeldententoonstelling Sonsbeek 10

GrandeurHedendaagse kunst blijft vaak gevangen in een gesloten circuit van kunststudenten, kunstenaars en degenen die in de kunstensector werkzaam zijn. Tentoonstellingsmakers staan even zo vaak voor de moeilijke opgave om de hedendaagse kunst onder de aandacht van een bre(e)d(er) publiek te brengen. Om de drempel te verlagen wordt de kunst soms letterlijk onder het volk gebracht en gaat ze de straat op. Als Mohammed niet naar de berg komt, komt de berg wel naar Mohammed. Maar wanneer je een beeld gewoon op straat plaatst, loopt het volk daar weer gemakkelijk aan voorbij. Het beeld zou eigenlijk pootjes moeten krijgen …

Anna Tilroe, de algemeen directeur van Sonsbeek 10 heeft ervoor gekozen om de beelden van Sonsbeek 10 in een processie door de stad te laten dragen, net zoals vroeger relieken, beelden van heiligen of (wonder)iconen één keer per (zoveel) jaar aan het gehele volk getoond werden. Een processie is van oorsprong een religieuze gebeurtenis waarin het volk via een heilig voorwerp met de hemel verbonden wordt. Deze plechtstatigheid wordt door Sonsbeek 10 ook gezocht. Uitdrukkelijk mocht het geen carnavalsoptocht worden waarin de religieuze processie heden ten dage is ontaard. wéll moest het een publiekstrekker worden met tromgeroffel en passende muziek.

Grandeur
verzamelen voor het begin van de processie

Als deelnemer aan een processie beleef je eigenlijk een omgekeerde processie: in plaats van dat je de beelden aan je voorbij ziet trekken, zie je het publiek aan je voorbijgaan. De processie-ervaring heeft zo twee kanten, die van de omstanders en die van de meelopers, en toch maakt al het volk deel uit van deze ene ervaring. Omdat ik geen gemakkelijk mens ben en graag nadenk over alles wat vanzelfsprekend lijkt, kon en wilde ik enkele bespiegelingen over kunst en religie niet van mij afhouden. Het meelopen zelf was voor mij eigenlijk niet zo gewoon. Precies twee weken geleden liep ik nog mee in een heel andere processie bij de Byzantijnse kapel in Nijmegen, waar een Russische parochie diensten viert. Deze processie-ervaring van ‘het samen-dragen’ ken ik goed en deze is heel specifiek verbonden met het christelijk geloof. Maar wat is eigenlijk het doel van de grandeur-processie? Het onder de aandacht brengen van Sonsbeek 10 onder nietsvermoedend koopvolk en de opgetrommelde media? Ongetwijfeld ook.

Grandeur
de processie beweegt zich langzaam door de nauwe straten van de Arnhemse binnenstad
Hoek Vijzelstraat – Bakkerstraat

Maar dit doel, aandacht vragen, zegt nog niets over de inhoud van de beelden. ‘Grandeur’ is het thema en bindmiddel van Sonsbeek 10 Maar wat wordt daar precies mee bedoeld?

De geselecteerde kunstenaars geven op volstrekt eigen wijze vorm aan de drang, de droom, het conflict en de strijd die onherroepelijk aan het streven naar grandeur zijn verbonden. Hun kunst toont “Grandeur met een menselijke maat”.

Deze ‘volstrekt eigen wijzen’ waaieren zover uiteen, dat het weer overal en nergens over lijkt te gaan. Zoveel individualisme moet bij elkaar gehouden worden. In de hedendaagse kunst gebeurt dat steeds vaker met de mantra van community art. Wanneer we in het ik-tijdperk weer elkaar zoeken, vinden we vaak vormen uit het verleden die een relgieuze oorsprong hebben. De grandeur-processie was voor mij zo’n vorm uit het verleden, losgewrikt uit de bedding van het christelijk geloof. Door de kakafonie van ‘volstrekt eigen wijzen’, hoorde ik voornamelijk één boodschap: “aandacht voor kunst a.u.b!” Daar is niets mis mee natuurlijk, maar een processie is in wezen veel rijker aan betekenis. Ik heb geen heimwee naar het rijke roomse leven, maar ik verlang wel naar een gedeeld geloof dat een samenleving bezield verband geeft.

Grandeur
podium op de markt met de bigband van
Guus Tangelder

Nadat we plechtig door de nauwe en snikhete straten waren geschreden, mondde de processie tenslotte uit op het kerkplein. Door al het volk dat zich op de markt verzameld had, was de Eusebiustoren voor mijn gevoel nog imposanter geworden. Als afsluiting stond een meezinger met Eric Mesie gepland op muziek van Guus Tangelder en een nogal bloedeloze tekst van Hanz Mirck. Maar het publiek gaf zich niet over. Pas toen Mesie , schijnbaar met tegenzin de Toontje Lager-klassieker ‘Stiekem met je gedanst’ nog moest zingen, kwam er bij sommigen nog wat los. Nostalgie werkt blijkbaar krachtiger dan goedbedoeld maar geforceerd gemeenschapsgevoel.

Song Grandeur

Ik zoek de kleur, grandeur
ik zoek een lied dat iedereen zingt

wie samen durft te zingen
merkt dat het verder draagt
wie samen durft te zingen
voelt hoe de wereld om je ademhaalt

tekst : Hans Mirck