Voor zijn boek over de Slag om Berlijn deed Anthony Beevor jarenlang onderzoek. Hij had al een veelgeprezen boek geschreven over de Slag om Stalingrad en na de val van het communisme werd hem zelfs toegang verleend tot de oorlogsarchieven in Moskou. Daarbij kwamen veel nieuwe feiten aan het licht, vooral over het ongedisciplineerde gedrag van het Rode Leger. In de sovjetperiode rustte daar altijd een taboe op, maar tijdens de glasnost en vooral na 1991 zijn er steeds meer archieven opengegaan en is het historische onderzoek vanzelf enorm toegenomen. Daarbij worden schokkende feiten onthuld.
Tijdens het oprukken door Oost-Pruisen naar Berlijn en vooral ook in Berlijn zelf, zou het Rode Leger zich volledig te buiten zijn gegaan aan groepsverkrachtingen. Daarbij deden niet alleen de wodka en ongedisciplineerdheid onder de soldaten het werk. Met een flinke scheut propaganda werden ze nog eens extra opgejut. Vooral de haatcampagne die vanaf 1942 onder Ilya Ehrenburg werd gevoerd, zette de Russische soldaten op tot plunderen, verkrachten en moorden. Door groepsverkrachtingen moest het zuivere arische bloed tot in het zevende geslacht bezoedeld worden en het Duitse volk vernederd. Hadden de nazi’s de Russen immers zelf niet afgeschilderd als “untermenschen”? Nu keerde de propagandamachine van de nazi’s zich tegen zichzelf.
Ook laat de aflevering van vanavond iets zien van de oorlogsmisdaden van de Westerse bondgenoten, de massamoord op Duitse burgerbevolking door gruwelijke en grootschalige bombardementen. Geert Mak heeft ons twee weken geleden al gewaarschuwd: het gaat een nare aflevering worden. In de vpro gids deze week verder nog een artikel van Maarten van Bracht over het antwoord van de sovjets op de barbarij van de nazi’s: ‘oog om oog, tand om tand‘ en nog meer op de weblog
