Botanische Kunst t/m 13 december 2015

Bron: hetnoordbrabantsmuseum.nl

Met stijgende verbazing heb ik gisterenavond naar de reportage Nieuwsuur in Noord-Korea van Marieke de Vries en Ellen Brans zitten kijken. Toezichthouders hebben de schaduwzijden van hun “voorbeeldige land” angstvallig buiten beeld gehouden. Zien we dan wel wat van het echte Noord-Korea? Soms zien we aan een rand van het beeld hoe de verdrongen werkelijkheid eruit ziet. En bij de meeste propagandabeelden van zwemparadijzen, kinderoptredens en de flanerende elite op de boulevards langs de Taedong, kunnen we alleen maar vermoeden hoe de achterkant eruitziet: strafkampen, schrijnende armoede, angst.
Communisme heet atheïstisch te zijn, maar omdat in Noord-Korea Kim Jong-un een goddelijke status heeft, is het communisme hier een religie rond “de Briljante Kameraad”. Verafgoding van leiders is zo oud als de wereld: maak duidelijk dat de leider een goddelijke status heeft, bouw daar een cultus omheen en doe af en toe iets leuks voor het volk. Laat vooral ook zien dat er niet met je te spotten valt. De farao’s, de romeinse keizers, sommige pausen, Mohammed, Lodewijk XIV en Stalin gingen de Grote Leider voor.
Als in de reportage een vierjarig jongetje gevraagd wordt hoe zijn vader heet, antwoordt hij vastberaden en blij: “Mijn vader is de Grote Leider Kim Jong-un.” En op de vraag wie zijn moeder is: “Mijn moeder is de boezem van de Partij!” In Noord-Korea is de staat een kerk geworden. Christenen worden gezien als landverraders en worden daarom vervolgd. Hopelijk laat tweede deel van de reportage iets over het christendom in Noord-Korea zien.
Toen ik twaalf jaar geleden voor het laatst in Londen was, bezocht ik het Victoria & Albert Museum. Dit museum herbergt een reusachtige collectie kunstwerken en kunstnijverheid. Ik volgde de route van de Engelse geschiedenis. De Engelsen delen hun nationale geschiedenis in volgens de regeerperioden van dynastieën. Tudor (1485-1603), Stuart (1603-1714), Georgian (1714-1837), Victiorian (1837-1901) en Edwardian (1901-1914). Vaak worden deze nog onderverdeeld. Bekend is de Regency (1811-1820), de periode dat George IV regent was van zijn vader George III. Op de afdeling Engelse geschiedenis van het Victoria & Albert Museum zijn de zalen gerangschikt in deze opeenvolgende perioden.

De Georgian Era boeit mij op dit moment het meest. Deze begon met het einde van de Spaanse Successie Oorlog (1701-1713) die afgesloten werd met de Vrede van Utrecht (1713) en de Vrede van Rastatt (1714). De periode eindigde in 1837 met de dood van William IV. Engeland werd in deze tijd de machtigste handelsnatie in de wereld en bouwde het grootste koloniale rijk uit de geschiedenis op: The British Empire.
Dit enorme succes was mede te danken aan een sterk parlement en een relatief zwak koningschap. De liberale burgerij kon zich daardoor vrijer ontplooien, in tegenstelling tot een land als Frankrijk dat onder de absolute macht van de koning langer vasthield aan het mercantilisme en daardoor haar internationale handelspositie tekort deed. In de achttiende eeuw bleek de vrijhandel het meest succesvolle handelssysteem zodat Engeland als kapitalistische handelsnatie kon uitgroeien tot het machtigste land ter wereld.
Een stijlperiode die samenviel met de Georgian Era, was het rococo dat tussen 1730 en 1770 in Frankrijk en in de katholieke delen van Duitsland de heersende stijl was. Rococo had zich ontwikkeld vanuit de barok en was een uitdrukking van het aristocratische levensgevoel. Het paste eigenlijk niet zo goed bij Engeland, dat zich met haar liberale maatschappij onderscheidde van de dominante Franse hofcultuur. Toch oefende het rococo invloed uit in Engeland, bijvoorbeeld op de portretten van Thomas Gainsborough.
In de voetsporen van Heidegger
Voetnoten bij de 19e eeuw
Amerikaanse Burgeroorlog
Napoleon en zijn schilders
Landschapsschilders uit de Goethezeit
Schilders in Italië
De schilder en zijn broodheer
De waakzaamheid van het hart
Ovidius’ Metamorphosen
Dantes Divina Commedia
Wolkenkrabbers
Op zoek naar de atoomstijl
Een avontuur van luitenant Blueberry
My favourite things