Dertien dagen geleden stond deze post ook al hier. Vandaag is de Juliaanse kalender zover en zijn we beland op 25 december. De Russisch-Orthodoxe Kerk is nog altijd trouw aan deze kalender. Dus vieren vandaag miljoenen Russen, maar ook Serviërs en oud-kalendaristen het Feest van de Geboorte van onze Heer en God en Verlosser Jezus Christus. Voor de wereld die de Gregoriaanse kalender volgt, lijkt het dat de gelovigen in Rusland achterlopen. Maar zij volgen wéll een kalender waarin geen 13 dagen ontbreken. Tussen 4 oktober en 15 oktober 1582 kon er in West-Europa niets meer gebeuren, deze data hebben namelijk nooit bestaan. Het “achterlopen” van oud-kalendaristen bestaat dus alleen vanuit het perspectief van een onmogelijke sprong in de geschiedenis, die opgevat wordt als “meegaan met je tijd “. Maar meegaan met je tijd is iets anders dan (13 dagen) tijd ontkennen.

de Gregoriaanse kalender

Er stond een filosofisch stukje in Trouw over Oud en Nieuw. Aan drie wijsgeren uit het filosofisch elftal werden de volgende vragen voorgelegd: Heeft het zin om goede voornemens te maken? Kan een mens een nieuw begin maken? Of zijn we gedoemd tot de eeuwige wederkeer van hetzelfde? Een van de spelers uit het filosofisch elftal is de rechtsfilosoof Andreas Kinneging. Na een onfortuinlijke flirt tussen Geert Wilders en zijn compaan Bart-Jan Spruyt van de conservatieve denktank Edmond Burke Stichting heb ik Andreas nog steeds hoog zitten.

Kinneging haalt Aristoteles erbij. Deze noemt de mens een gewoontedier. Want wanneer we eenmaal goede of slechte gewoonten hebben eigengemaakt, komen we daar niet snel van af, want éthos (gewoonte) wordt èthos (karakter). “Er is niets gemakkelijker dan te stoppen met roken”, zei Mark Twain. “Ik heb het al honderd keer gedaan.”

Als conservatief wijst hij op het betrekkelijke van “Nieuw” :

Het Christelijk geloof gaat nog verder dan de humanistische levensbeschouwing van Kinneging. Vergeving is niet “een teken van beschaving”, maar iets waar ons leven vanafhangt. Nogmaals en nogmaals, zeven maal zeventig… Vergeving ( én gebed, want zonder God’s hulp gaat het niet ) is een postitieve “eeuwige wederkeer van hetzelfde” omdat zij paradoxaal genoeg in de voortdurende herhaling wéll tot iets Nieuws in staat is.

Behalve drie bezoeken aan mijn geliefde en eentje aan mijn ouders ben ik dit jaar nog niet echt de deur uitgeweest. Ik heb mij dus nog steeds niet te hoeven identificeren op straat. Ook niet tegenover mijzelf trouwens. Nog altijd ben ik in het bezit van een redelijk consistent zelfbeeld. Maandagavond laat dreigde dat even te versnipperen, toen ik bij de strot gegrepen werd door de fantasievolle thriller “Donnie Darko”.

Donnie, een aan schizofrenie leidende 16-jarige jongen voert in deze bizarre vertelling gesprekken met een reuzenkonijn, dat luistert naar de naam Frank. Het herinnerde mij aan een periode dat ik in een deprimerende flat woonde in Arnhem-Zuid en bang was letterlijk mijzelf tegen te komen in de spiegel op de badkamer. Die ontmoeting is natuurlijk te verwachten bij een spiegel, maar de schrik slaat je om het hart wanneer je in of tegenover de spiegel een geheimzinnige en griezelige “rest” dreigt te ontdekken.

Maar gelukkig zijn “we” alweer jaren prettig congruent en ben ik niet bang voor reuzenkonijnen in de spiegel. Wel ben ik zo vrij geweest om mijn identiteitskaart aan te passen.

reacties van kijkers op Donnie Darko