Maandelijks archief: oktober 2011

Kuifje en de Zonnetempel

precies 25 jaar geleden liepen we het Incapad naar Machu Picchu

krantenberichtOp 7, 8 en 9 oktober 1986 liepen we het Incapad (de zgn. ‘Mollepata’ route) naar Machu Picchu. Zonder begeleiding van een reisgids of dragers. Hoewel er geen poema’s in dit gebied meer voorkomen, was de tocht niet zonder gevaren. Precies twee jaar na ons werd een jong stel uit Amsterdam aan het Incapad vermoord.

The Inca trail to Machu Picchu (Camino Inca) consists of three overlapping trails: Mollepata, Classic and One Day. Mollepata is the longest of the three routes with the highest mountain pass and intersects with the Classic route before crossing “Dead Woman’s Pass” (Warmiwaàusq’a). Located in the Andes mountain range, the trail passes through several types of Andean environments including cloud forest and alpine tundra. Settlements, tunnels, and many Incan ruins are located along the trail before ending the terminus at the Sun Gate on Machu Picchu mountain. The two longer routes require an ascent to beyond 3,660 metres above sea level, which can result in altitude sickness.
 
Bron: en.wikipedia.org
Incatrail
kinderen nabij Wayllabamba, de laatste bewoonde plek aan het Incapad

De meeste toeristen lopen het pad in groepjes onder begeleiding van een reisgids. De totale lengte is niet meer dan 34 kilometer, maar vanwege de vele steile klimpartijen en de ijle lucht kun je er het beste drie dagen voor uittrekken. Veel reisgezelschappen doen het zelfs in vier dagen.

Incatrail
tegenover en bovenop de Warmiwaàusq’a Pas (4215 m.) een hele middag uit het dal klauteren

Het Inkapad is tegenwoordig ten prooi gevallen aan het massatoerisme en de Peruaanse regering heeft een quotum ingesteld van niet meer dan vijfhonderd wandelaars per dag. Maar vijfentwintig jaar geleden liepen we uren door de wildernis zonder een sterveling tegen te komen. Dat had ook te maken met de guerilla’s van het Lichtend Pad die er halverwege de jaren tachtig in geslaagd waren om het toerisme in Peru terug te dringen. Drie maanden voordat wij de route liepen was er nog een bomaanslag geweest op het boemeltje naar Machu Picchu waarbij zeven Amerikaanse toeristen om het leven waren gekomen.

Incatrail
landschap in de Andes
Incatrail
eindpunt Machu Picchu

reisverlag Inca Trail [ djoser.nl ]

bloedrode zon

gezien op DVD: Tora! Tora! Tora! (1970)

Tora! Tora! Tora!Vaak wordt de film Pearl Harbor (2001) vergeleken met Tora! Tora! Tora! (1970). De laatste film wordt dan meestal geroemd en de eerste film afgebrand. Dat komt vooral omdat de producers van Pearl Harbor ervoor hebben gekozen om in de historische gebeurtenissen een romance te verweven, waardoor het melodrama de boventoon is gaan voeren. In Tora! Tora! Tora! is dat zeker niet het geval. De film reconstrueert nauwkeurig de gebeurtenissen die voorafgaan aan de aanval op Pearl Harbor en brengt in de tweede helft op spectaculaire wijze de aanval in beeld.

In de eerste anderhalf (!) uur van de film worden zowel aan Japanse als aan Amerikaanse zijde veel verschillende personages opgevoerd en krijgen we veel dialogen te horen. Telkens wanneer een nieuw belangrijk personage geïntroduceerd wordt, lezen we onder in beeld wie het is. Het praterige eerste deel van de film is in feite een docudrama geworden. Door de droge registratie van de gebeurtenissen is het lastig om je met de personages te identificeren, maar je krijgt wel een goed inzicht in wat er zich achter de schermen heeft afgespeeld. En vooral ook wat er aan Amerikaanse zijde allemaal is misgegaan. Ik heb altijd gedacht dat de aanval op Pearl Harbor een pure verrassingsaanval is geweest. Maar in werkelijkheid was Amerika redelijk goed op de hoogte van het aanvalsplan en had veel schade voorkomen kunnen worden als de bureaucratie minder stroperig was geweest.

USS West Virginia
de getroffen USS West Virginia
I fear all we have done is to awaken a sleeping giant and fill him with a terrible resolve.

Admiraal Isoroku Yamamoto

Pearl Harbor StampAl op 16 oktober 1941 waren de Amerikaanse media zich bewust van de dreigende situatie. Ze besteedden in hun nieuwsartikelen dan ook enige aandacht aan deze dreiging. De inwoners van Amerika echter, voelden zich volledig beschermd door hun leger en besteedden weinig aandacht aan de artikelen. Henry Lewis Stimson, die op dat moment minister van defensie was in Amerika, was zich terdege bewust van de dreiging, want als reactie op de nieuwsartikelen sprak hij: Het is nu een tijd om te wachten, zodat Japan de eerste stap kan doen, waarna wij ze direct kunnen aanvallen. Japan en Amerika waren nog steeds in onderhandeling met elkaar, maar deze wilden niet vlotten. Op 5 november werden zes boodschappen onderschept waarin stond dat de onderhandelingen met Amerika voor 25 november afgerond zouden moeten zijn. De leider van de Japanse oorlogsoperatie, Yamamoto, wilde het hele Zuidelijke Pacifisch gebied in zijn macht krijgen en daarom ontwikkelde hij een strategie om Pearl Harbor, de Filipijnen en alle andere niet-Japanse plaatsen in dit gebied op het zelfde moment aan te vallen. Zijn plan hiervoor presenteerde hij op 7 november en hij noemde het plan Z.
 
Isoroku YamamotoNiemand bij de Japanse marine kende Pearl Harbor beter dan admiraal Isoroku Yamamoto. In zijn hut op zijn vlaggenschip Nagato hing een kaart van de basis waarop hij allerlei aantekeningen had gemaakt. Omdat alles op de basis met een vaste regelmaat verliep, kon hij weten wanneer hij daar de grootste scheepsconcentratie kon aantreffen. De luchtafweer was onvoldoende en hij geloofde dat een luchtaanval een grote kans van slagen had. Hij liet zich inspireren door admiraal Heihachiro Togo en noemde zijn plan naar diens Z-signaal tijdens de slag bij Tsushima (1905). Daarbij wist hij dat vierentwintig Britse vliegtuigen op 11 november 1940 bij een aanval op de Italiaanse vloot in Tarente drie slagschepen tot zinken brachten met een verlies van slechts drie toestellen. Ook de Amerikanen onderkenden het belang van deze aanval, maar admiraal Kimmel weigerde anti-torpedonetten te installeren omdat die de bewegingsvrijheid van zijn schepen hinderden.
 
Bron: nl.wikipedia.org

Het bijzondere van Tora! Tora! Tora! is dat het eigenlijk twee samengevoegde speelfilms zijn. De Japanse kant van het verhaal is geregisseerd door Kinji Fukasaku en wordt gespeeld door Japanse acteurs die uiteraard Japans spreken. Richard Fleischer regisseerde het Amerikaanse strijdtoneel.

Admiraal KimmelAdmiral Kimmel, in your opinion, why were you and General Short not notified well in advance that the attack was expected?
Admiral Kimmel: My belief is that General Short and I were not given the information available in Washington and were not informed of the impending attack because it was feared that action in Hawaii might deter the Japanese from making the attack. Our president had repeatedly assured the American people that the United States would not enter the war unless we were attacked. The Japanese attack on the fleet would put the United States in the war with the full suppport of the American public.
 
Bron: An Interview with Admiral Kimmel, 1958

Tora! Tora! Tora! [ imdb.com ] | Tora! Tora! Tora! [ en.wikipedia.org ]

zelfmoordeiland

gisteren gezien op DVD: Letters from Iwo Jima (2006)

Letters from Iwo JimaIn de Mad Men episode Guy walks in an advertising agency vindt er tijdens een feestje op het kantoor een bedrijfsongeval plaats met een motorische grasmaaier waarbij het bloed hoog tegen de muur opspat. “It’s like Iwo Jima out there”, reageert de sarcastische Roger Sterling op het macabere tafereel.

Iwo Jima. Deze naam zei mij een paar jaar geleden nog weinig. Het moest daar in elk geval een bloederige strijd zijn geweest, ergens in de Pacific. Vorig jaar ben ik mij meer gaan verdiepen in de oorlog in de Pacific en zo kreeg Iwo Jima enige betekenis voor mij. Na Saipan en de Marianen was Iwo Jima de volgende stepstone voor de Amerikanen om hun B-29 bommenwerpers dichterbij Japan te brengen. In Tokyo was men doordrongen van dit gevaar en daarom werd er alles aan gedaan om het eiland voor Japan te behouden. Maar de Japanse vloot stelde na de Slag om Saipan weinig meer voor. Bovendien wilde Tokyo het laatste deel van zijn vliegtuigen inzetten om het moederland te beschermen. Iwo Jima was daardoor geïsoleerd en de 22.000 soldaten die het eiland versterkt hadden, moesten een hopeloze strijd voeren.

De enige uitweg in de hopeloze strijd was eervol zelfmoord plegen.

aanvalsplanOok voor de Amerikanen werd het een zeer bloedige strijd. De Japanners hadden in de rotswanden van de uitgedoofde vulkaan Suribachi een gangenstelsel uitgehouwen en konden vanaf de rotsen de stranden en het eiland onder vuur nemen bij een invasie. Op 19 februari 1945 om half acht ‘s morgens begon de landing van 30.000 Amerikaanse mariniers op de stranden van Iwo Jima. Aanvankelijk hielden de Japanners zich stil. Toen de stranden vol waren met mariniers, werd het vuur geopend. De Amerikanen werden verschrikkelijk onder vuur genomen en zaten op het strand gevangen. Maar door de Amerikaanse overmacht waren de Japanners uiteindelijk overgelaten aan de genade van de vijand. Zélf kenden ze geen genade. De enige uitweg in de hopeloze strijd was eervol zelfmoord plegen. Iwo Jima werd een zelfmoordeiland. Na vijf weken vechten waren er 7000 Amerikaanse soldaten gesneuveld en 19.000 gewond. Van de 22.000 Japanse soldaten die het kleine eiland verdedigd hadden, overleefden er slechts tweehonderd. De rest werd in de strijd gedood of pleegde zelfmoord.

Iwo Jima 1944
Amerikaanse postzegel met de beroemde foto van Joe Rosenthal
Generaal KuribayashiGeneraal Kuribayashi vestigde zijn commandobasis op het noordelijke deel van het eiland. Zijn commandobunkers lagen ruim 20 meter onder de grond, verbonden met 200 meter lange tunnels. Bovengronds, in een stevige betonnen bunker, werkten 70 telegrafisten in ploegen. Heuvel 382 was na de vulkaan het hoogste punt van het eiland. Hier werd een weerstation en een radiostation gebouwd. Kolonel Chosaku Kaido was verantwoordelijk voor alle artillerie op het eiland en had zijn commando vlak bij het radiostation. Het grootste project was een 27 km lang stelsel van tunnels om alle grote defensieinstallaties te verbinden. Bij de landing door de Amerikanen was hiervan 13 km voltooid. De arbeid was extreem zwaar: de temperatuur bedroeg 30 tot 50 graden, men moest gasmaskers tegen de zwaveldampen dragen, en vanaf 8 december bombardeerde de Amerikaanse luchtmacht het eiland dagelijks. Ondanks de Amerikaanse blokkade door onderzeeërs en bommenwerpers bleven er versterkingen binnendruppelen. Uiteindelijk had generaal Kuribayashi de beschikking over 21.000 tot 23.000 man.
 
Bron: nl.wikipedia.org

iwojima.com | Letters from Iwo Jima [ official site ]