gisteren gezien in Utrecht: 80 iconen uit de school van Jan Verdonk
in Leeuwarden was op dat moment een optocht met bijzondere handdoeken
Mijn onderbuurvrouw maakte mij attent op een tentoonstelling van iconen uit de school van Jan Verdonk in de Nicolaïkerk in Utrecht. Zaterdag was er in de nabijgelegen Grieks-Orthodoxe Kerk Verkondiging aan de Moeder Gods aan de Springweg in Utrecht ook de jaarlijkse ontmoetingsdag van de Vereniging van Orthodoxen Nicolaas van Myra, dus het was ideaal met elkaar te combineren.
Na de viering van de Goddelijke Liturgie in de Grieks-Orthodoxe Kerk kwam ik met de tropaar van de heilige Nicolaas van Myra nog in mijn hoofd, aan bij de mooie Nicolaïkerk naast het Centraal Museum Utrecht. Het is dé lokatie voor een dergelijke tentoonstelling en heel toepasselijk was ook een reeks iconen tentoongesteld van het type heilige Nicolaas redt de zeevaarenden door leerlingen van Jan Verdonk. Maar de langste reeks (20 iconen van verschillende leerlingen) was die met het Mandylion als thema. Dat is de doek met het gelaat van Christus, die in de Kerk als de oericoon wordt gezien.
Mandylion door Dori Braat (19 x 25 cm)
een van de twintig iconen
uit een reeks met hetzelfde thema
In zo’ n reeks zie je het persoonlijke handschrift extra duidelijk naar voren komen, juist omdat het de intentie is om het voorbeeld zo getrouw mogelijk na te volgen. Wat het originaliteitsprincipe betreft, is de iconenschilderkunst tegengesteld aan de meeste moderne kunst, juist omdat het sinds de Renaissance vooral om de persoonlijke visie en uitdrukking van de individuele kunstenaar gaat. Maar er zijn uitzonderingen.
Bijvoorbeeld de handdoek van het kunstenaarsduo vGtO waarvan ik sinds vorige week een van de gelukkige eigenaren ben. Een persoonlijk handschrift zien we hier niet meer, wel een meerduidige visie. De handdoek maakt deel uit van een Community Art Project Camminghaburen hangt de was buiten van het cultureel centrum Parnas in Leeuwarden. vGtO gebruikt de handdoek meerduidig: in zijn triviale functie als handdoek én als banier, als zelfbeeld-versterkend vaandel. Wat we zien is de een duidelijke verwijzing naar het Mandylion, maar zonder het gelaat van Christus, als een soort negatieve icoon, een afbeelding van de ‘negatieve theologie’ uit de post-christelijke tijd. Maar het kleine hartje blijft hoopvol verwijzen. Voor de een naar het Heilig Hart, voor een ander naar Fryslân boppe en voor weer een ander naar de koffiemelk. Wat een tijd, waarin ieder zijn eigen invulling mag maken!
het godvormige gat van vGtO
[ mijn invulling ]
wéll eenduidig is de vacante identiteit
Er is een speciale ‘Camminghaburen-handdoek’ gemaakt die u, als bewoner, gratis kunt krijgen. Op de handdoek staat, als een symbool voor de wijk, het nieuw te bouwen MFC. In ruil voor deze handdoek wordt van u een gebruikte handdoek gevraagd en een portretfoto. Dit portret wordt op de door u gebruikte handdoek geborduurd. In plaats van een letterlijk portret zou het ook een motto of een symbool kunnen zijn, waarvan u vindt dat dat veel over u vertelt. Of desnoods alleen uw naam. Al deze geborduurde portretten, motto’s, symbolen en namen vormen straks gezamenlijk een groot groepsportret van de wijk.
Bron:
byld.nl/camminghaburen
de heilige Nicolaas redt de zeevaardenden
een icoon uit een serie van leerlingen van Jan Verdonk
Tropaar hl. Nicolaas van Myra
Als richtsnoer van het geloof
voorbeeld van zachtmoedigheid
leraar der onthouding
zo heeft de waarheid uwer daden
U aan de kudde getoond.
Door nederigheid hebt gij het verhevene gewonnen
door armoede de rijkdom
Vader en aartsbisschop Nicolaas
bid tot Christus God onze zielen te redden.
iconenschilderen.nl | iconenatelierverdonk.nl | vGtO
De jonge, naïeve Catherine Moreland is een temperamentvolle plattelandsschone die haar intrede doet in de liederlijke, maar welgestelde kringen van de Engelse plaats Bath in de achttiende eeuw. Haar dromen en fantasieën worden geïnspireerd door haar liefde voor de ‘gothic novel’. In Bath ontmoet ze twee mannen die allebei naar haar gunsten dingen. De zwierige, maar jaloerse John Thorpe en de zachtaardige, serieuze Henry Tilney. Tegen het advies van haar ondeugende nieuwe vriendin Isabelle in, ziet Catherine in beiden niets meer dan een vriend. Totdat ze een uitnodiging voor het landgoed Northanger Abbey aanneemt van Henry’s tirannieke vader, generaal Tilney.
