Maandelijks archief: mei 2007

de achterkant

Het mysterie achter het schilderij in Kasteel Huis Berg
in ‘s-Heerenberg tot 1 november 2007
het mysterie achter het schilderij
De bijzondere kunstcollectie die dr. Jan Herman van Heek (1873-1957) voor Huis Bergh bijeen heeft gebracht, omvat onder andere ruim tachtig Nederlandse en Duitse schilderijen uit de late Middeleeuwen. Veel van die schilderijen hebben niet meer hun oorspronkelijke formaat. Vanwege hun marktwaarde werden altaarstukken vaak uit elkaar gehaald en onderdelen los verkocht. De vraag naar Middeleeuwse portretten was zelfs zo groot dat panelen verzaagd werden om de portretten als zelfstandig kunstwerk te kunnen verkopen. Nieuw onderzoek naar de schilderijen in Huis Bergh en recente restauraties hebben veel interessante gegevens opgeleverd, over de herkomst van de schilderijen, over hun lotgevallen en over hun datering. „Het mysterie achter het schilderij„ toont de resultaten van dat onderzoek. De presentatie laat ook achterkanten van schilderijen zien en vertelt welke informatie daaraan is af te lezen. Van altaarluiken wordt nu ook de keerzijde getoond die tot nu altijd aan het oog was onttrokken.
 
Bron: huisbergh.nl

kruitvat

vandaag 94 jaar geleden:
einde van de Eerste Balkanoorlog op 30 mei 1913

In de eerste Balkanoorlog, die op 17 oktober 1912 was uitgebroken, werden de Turken in vier weken uit Europa gejaagd. Vervolgens waren er 63 diplomatieke ontmoetingen nodig om het vrijgekomen Macedoniëte verdelen en dus nieuwe grenzen op de Balkan vast te stellen. Tenslotte werd op 30 mei 1913 de vrede getekend door de betrokken landen, onder het toeziend oog van de Europese grootmachten. Maar deze vrede was van korte duur omdat Bulgarije zich tekort gedaan voelde ten opzichte van haar buurland Servië.

Griekenland moest daarentegen toezien hoe Bulgarije aan de Egeïsche zee kwam te liggen en op deze strategische plaats dus slavische (indirect Russische!) invloed moest tolereren. De Macedoniërs zelf werd niets gevraagd; ze moesten zich als ‘minderheid’ maar thuis voelen binnen het nieuwe Servië, Bulgarije en Griekenland. Precies een maand later brak alweer een Tweede Balkanoorlog uit, die op 10 augustus 1913 eindigde met een nederlaag voor Bulgarije. Een derde conflict op de Balkan, weer een jaar later, zou heel Europa in brand zetten.

In the spring of 1912, Serbia, Bulgaria, Montenegro and Greece, encouraged by Russia, aligned with the objective of taking control of some or all of the lands still occupied by the Ottoman Empire in Europe. Though the disparate Balkan peoples nursed intense hatreds of one another, they were compelled to join forces and act quickly in order to strike at Turkey – now ensnared in a war with Italy over territory in Libya – in its weakness. On October 8, 1912, Montenegro declared war on Turkey; Serbia, Bulgaria, and Greece followed suit on October 17.
Balkan 1912-1913
Nadat de Turken van Balkan verdreven waren, had het nationalisme helaas de overhand en ging dat ten koste van de eenheid van het orthodox-christendom.
Surprisingly, the Ottoman army was quickly and decisively defeated, as the Balkan forces drove the Turks from almost all of their territory in southeastern Europe over the course of a month. The great powers of Europe – Britain, France, Germany, Austria-Hungary and Russia – scrambled to exert control over the region in the wake of Turkey’s withdrawal, and a congress was convened with representatives of the belligerent nations in London in December 1912 to draw up post-war boundaries in the Balkans. Over the course of the next several months and 63 meetings, as well as renewed hostilities on the battlefield, an agreement was reached, and Macedonia was partitioned between the victors of the First Balkan War. Nevertheless, the peace concluded May 30, 1913, was only tenuous, as Bulgaria felt cheated out of its rightful share by Serbia and Greece.
etnische kaart van de Balkan in 1914
Zuid-Oost Europa is een etnische lappendeken en dus een haard voor conflict: welke grens je ook trekt, er ontstaan altijd relevante minderheden.
Exactly a month after the peace treaty was signed, on the night of June 29-30, Bulgaria turned against its former allies, Serbia and Greece, in a surprise attack ordered by King Ferdinand I without consultation with his own government. The attack led to the so-called Second Balkan War, in which Bulgaria was quickly defeated by forces from Serbia, Greece, Turkey and Romania. The Treaty of Bucharest, signed August 10, was negotiated by local states, rather than by the great powers. By its terms, Bulgaria lost a considerable amount of territory and Serbia and Greece received control of most of Macedonia.
 
Bron: history.com

(ver)taalwonder

gisteren was er een herdenkingsdienst voor archimandriet Adriaan
van het heilig orthodox klooster Johannes de Doper in Den Haag

Na het talenwonder van Pinksteren was er op Tweede Pinksterdag in Den Haag een herdenking van het ‘vertaalwonder’ (van) archimandriet Adriaan. Vader Adriaan heeft zeer veel betekend voor de orthodoxie in het Nederlandse taalgebied. Dankzij zijn enorme vertaalwerk kunnen orthodoxe gelovigen in Nederland, Vlaanderen en daarbuiten in hun eigen taal het Officie bidden van de Orthodoxe Kerk.

eeuwige gedachtenis archimandriet Adriaan
Eeuwige gedachtenis!
na de herdenkingsdienst in het klooster was er op de begraafplaats een panichida voor archimandriet Adriaan
De persoonlijke geschiedenis van vader Adriaan is de geschiedenis van zijn samenwerking van vladyka Jacob. Natuurlijk was er een periode daarvoor. Elk opgegroeid in een rooms-katholiek gezin, hadden ze als misdienaars de mis intens leren kennen. Vader Adriaan met diepe vreugde dat hij het mysterie van zo dichtbij mocht meebeleven, Vladyka als basis voor het vast besluit – toen al – zelf priester te worden.
eenvoud en intensiteit van het leven van de christenen der eerste eeuwen
Vader Adriaan en Vladyka ontmoetten elkaar in 1935, en sloten al gauw een vriendschap voor het leven. Zij boomden eindeloos met elkaar, vooral lopend langs het strand of elkaar steeds maar heen en weer naar huis brengend. Over Christus, geloof uitdragen, de (rooms-katholieke) Kerk. Daarbij hadden ze vaak kritiek op parochiepriesters die ze kenden. Het was typerend voor vader Adriaan dat hij het eerlijk vond zelf te proberen een betere priester te worden. Hij ging Latijn leren in de studieclub voor late roepingen van de oude Jezuïet pater Wilde en besloot als logisch vervolg in het klooster te gaan, en wel in het Belgische benedictijnenklooster Sint Andries. Aangemoedigd door vladyka, die erg betreurde dat het hem niet gelukt was. Ook vader Adriaan ontdekte in het klooster veel waardevols en was er gelukkig, maar ook zijn gezondheid was niet goed genoeg. Toen besloten zij te beginnen samen monnik te worden, het Officie in het Nederlands te bidden, en te streven naar de eenvoud en intensiteit van het leven van de christenen der eerste eeuwen.
 
Bron: ( Monachina Magdalena in het Jaarboek van de Vereniging van Orthodoxen 2003 )

Dankzij de inspanningen van archimandriet Adriaan is het grootste deel van de boeken voor de goddelijke diensten in het Nederlands vertaald en uitgegeven, onder meer: het boek Apostel, bestaande uit de niet-evangelische boeken van het Nieuw Testament, en het Evangelie, het Liturgikon (sloezjebnik), het boek van de uren Horologion, het Sacramentarion (trebnik), de menea voor de twaalf maanden, de triodia en de heiligenlevens. V. Adriaan was praktisch tot de laatste dagen van zijn leven bezig met vertalen en daarbij maakte hij succesvol gebruik van de computer, waar hij goed mee had leren werken. Ondanks zijn eerbiedwaardige leeftijd celebreerde hij in het klooster alle door het Tipikon voorgeschreven diensten van de dagcyclus en op de dag van zijn overlijden was hij ook nog aanwezig geweest tijdens de Goddelijke liturgie en had hij de Heilige Geheimenissen van Christus ontvangen.

Bron: ruskerk.nl

uitgaven van het klooster Johannes de Doper

het feest van de Geest

vandaag viert de Kerk haar geboortefeest
In the Church’s annual liturgical cycle, Pentecost is “the last and great day.” It is the celebration by the Church of the coming of the Holy Spirit as the end – the achievement and fulfillment – of the entire history of salvation. For the same reason, however, it is also the celebration of the beginning: it is the “birthday” of the Church as the presence among us of the Holy Spirit, of the new life in Christ, of grace, knowledge, adoption to God and holiness.
pinksteren
pinkstericoon
This double meaning and double joy is revealed to us, first of all, in the very name of the feast. Pentecost in Greek means fifty, and in the sacred biblical symbolism of numbers, the number fifty symbolizes both the fulness of time and that which is beyond time: the Kingdom of God itself. It symbolizes the fulness of time by its first component: 49, which is the fulness of seven (7 x 7): the number of time. And, it symbolizes that which is beyond time by its second component: 49 + 1, this one being the new day, the “day without evening” of God’s eternal Kingdom. With the descent of the Holy Spirit upon Christ’s disciples, the time of salvation, the Divine work of redemption has been completed, the fulness revealed, all gifts bestowed: it belongs to us now to “appropriate” these gifts, to be that which we have become in Christ: participants and citizens of His Kingdom.
 
Bron: ocafs.oca.org

tragische postzegel

Het oude Ieper op een Belgische postzegel uit 1915

Toen onderstaande postzegel op 15 oktober 1915 werd uitgegeven, was het middeleeuwse vestingstadje Ieper na twee verschrikkelijke veldslagen verwoest en stak de toen 600 jaar oude lakenhal als een ‘oude kies’ boven de ruïnes uit.

Ieper 1915
postzegel met markt van Ieper
de andere zegels uit deze serie
De eerste vermelding van een lakenhal te Ieper stamt uit 1173, dit gebouw was waarschijnlijk van hout. Rond 1260 werd begonnen met de bouw van de huidige lakenhal, die pas in 1304 afgerond werd. Maar toen stond er dan ook een gebouw dat zijn weerga in de Lage Landen en ver daarbuiten niet had. De Ieperse lakenhal heeft een lengte van 133 meter(!), 48 deuren gaven toegang tot een verkoopruimte van ca. 2500 m2… Met deze enorme afmetingen vormt deze lakenhal het grootste burgerlijke complex van West-Europa. het zal u dan ook niet verbazen dat de andere lakenhallen van Vlaanderen, die op zich toch vaak van ruime afmetingen zijn- Brugge, Gent, nogal schril afsteken bij dit meesterwerk van de vroege gotiek.In het midden van de voorgevel torent het 70 meter hoge belfort trots boven de stad uit, op de spits bevindt zich een draak, de trotse bewaker van Ieper. In de Eerste wereldoorlog werd de lakenhalle, net als de rest van de stad, door de Duitse strijdkrachten grotendeels vernietigd. Na de oorlog werd het gebouw met Duitse financiële steun herbouwd, pas in 1959 was men klaar. Doch toen was de feniks uit zijn as herrezen en tegenwoordig ligt het er weer prachtig bij.
 
Bron: denederlanden.web-log.nl
Ieper voor 1914
Ieper aan het einde van de Eerste Wereldoorlog
Ieper 2007
Ieper zoals ik het vorige week vrijdag zag

levende stripfiguren

de musical Kuifje en de Zonnetempel is in première gegaan
Miranda van Kralingen als Bianca Castafiore
„Ik lach bij „t zien van mijn schoonheid
in deez„ spiegel.“

Woensdag stond er op de voorpagina van Trouw een foto van Miranda van Kralingen als Bianca Castafiore. De Nederlandse operazangeres speelt op dit moment de Milanese Nachtegaal uit Kuifje in de musical Kuifje en de zonnetempel. Verderop in de krant een foto van de hele cast. Ik kreeg onmiddellijk medelijden met de hond die Bobbie moet spelen, zoals ik het met elk dier te doen heb dat avond aan avond in een musical moet komen opdraven. Sommige mensen kiezen ervoor, maar dieren wordt nooit wat gevraagd. Daarentegen werkte aan de muscial cats geen enkele kat mee, maar dat komt omdat katten te eigenzinnig zijn voor slaafse musicalpasjes en hun teksten niet kunnen onthouden. Maar de hond is door zijn spreekwoordelijke trouw onvermijdelijk de klos. Misschien dat Marianne Thieme het droevige lot van de musicalhond in de Tweede Kamer eens ter discussie kan gaan stellen…

Hans AldersOp een volgende pagina viel mijn blik op een foto van Hans Alders die ik altijd verwar met Hans Anders. Je hoeft maar een willekeurige Kuifje open te slaan, of je ziet wel ergens een Hans Alders lopen ergens op een trottoir op de achtergrond. Ik lees dat hij vertrekt als burgemeester van Groningen. Hij zou nu geweldig kunnen figureren in de Kuifjemuscial en daarna met een welverdiend pensioen naar Toontown.
 

musicalkuifje.com