Maandelijks archief: maart 2006

zondag van de orthodoxie

Eerste Zondag van de Grote Vasten

De Zondag van de Orthodoxie is toegewijd aan het herstel van de ikonen, dat plaatshad in 843 door de Keizerin Theodora. De Triomf van het Rechte Geloof (Orthodoxie) wordt gesymboliseerd met de processie van de Heilige Ikonen, dat in de Kerken plaatsgrijpt.

triomf van de Orthodoxie
icoon van de triomf van de Orthodoxie, Constantinopel omstreeks 1400
The overthrow of Iconoclasm in AD 843 was seen as a triumph for the orthodox branch of the Christian church. This icon portrays the annual Festival of Orthodoxy celebrated on the first Sunday in Lent. It was painted in egg tempera on gold leaf on a wooden panel covered with gesso and linen.
 
The icon of the Virgin Mary Hodegetria appears at the centre of the top register on a stand draped with red and gold cloth. This, the most famous icon of Constantinople, was believed to have been painted by the Evangelist St Luke, and thus to be an actual life portrait of the Virgin. The regent Empress Theodora and her young son, the emperor Michael III (reigned AD 842-67) appear on the left, wearing jewelled crowns and robes. On the right is the Patriarch Methodios (in office from 843-7) together with three monks.
 
The lower register depicts eleven saints and bishops, some of whom triumphantly display icons. All were active iconophiles, such as the female figure on the far left, identified as St Theodosia of Constantinople who, at the outbreak of Iconoclasm, reputedly tried to save the famous icon of Christ placed over the Chalke (Bronze) Gate of the Imperial Palace.
 
Bron: thebritishmuseum.ac.uk

De Evangelielezing van vandaag (Joh. 1: 44-52) heeft betrekking op de geloofsbelijdenis:

44 Des anderen daags wilde Jezus heengaan naar Galilea, en vond Filippus, en zeide tot hem: Volg Mij.
45 Filippus nu was van Bethsaida, uit de stad van Andreas en Petrus.
46 Filippus vond Nathanaël en zeide tot hem: Wij hebben Dien gevonden, van Welken Mozes in de wet geschreven heeft, en de profeten, namelijk Jezus, den zoon van Jozef, van Nazareth.
47 En Nathanaël zeide tot hem: Kan uit Nazareth iets goeds zijn? Filippus zeide van hem: Kom en zie.
48 Jezus zag Nathanaël tot Zich komen, en zeide van hem: Zie, waarlijk een Israëliet, in welken geen bedrog is.
49 Nathanaël zeide tot Hem: Van waar kent Gij mij? Jezus antwoordde en zeide tot hem: Eer u Filippus riep, daar gij onder den vijgeboom waart, zag Ik u.
50 Nathanaël antwoordde en zeide tot Hem: Rabbi! Gij zijt de Zone Gods, Gij zijt de Koning Israëls.
51 Jezus antwoordde en zeide tot hem: Omdat Ik u gezegd heb: Ik zag u onder de vijgeboom, zo gelooft gij; gij zult grotere dingen zien dan deze.
52 En Hij zeide tot hem: Voorwaar, voorwaar zeg Ik ulieden: Van nu aan zult gij den hemel zien geopend, en de engelen Gods opklimmende en nederdalende op den Zoon des mensen.

Luister naar de hymnen die vandaag gezongen worden.

weergaloze virtuositeit

William-Adolphe Bouguereau (1825 – 1905) gerehabiliteerd

Opvattingen over kunst zijn altijd al aan mode onderhevig geweest. Waren honderd jaar geleden de salonschilders nog de helden van de schilderkunst, na de oorlog werd het werk van deze virtuoze schilders afgedaan als bombastische kitsch. Dat bleef zo de hele twintigste eeuw. Alleen binnen de ironie van de camp of bij de nouveau riche konden ze nog een plekje krijgen. Maar niet alleen binnen subculturen is er waardering. De laatste jaren staan salonschilders weer in de belangstelling van een breed publiek. De grote Lawrence Alma-Tadema tentoonstelling in het Van Gogh Museum in 1995 gaf deze trendverandering al aan.

William Bouguereau
De maagd met engelen [detail]
Museum at Forest Lawn Memorial-Park

artrenewal.org heeft de salonschilders in bescherming genomen en de bezoekers van deze site hebben de Franse salonschilder William-Adolphe Bouguereau zelfs uitgeroepen tot favouriete kunstenaar aller tijden. Zijn schilderijen zijn even weergaloos virtuoos als oppervlakkig. Maar het is in ieder geval knap vakwerk. De herwaardering van de negentiende eeuwse academische schilderkunst hangt dan ook samen met de herwaardering van de schilderkunst als ambacht.

In 1900 at the Universal Exposition in Paris, it is reported that Degas and Monet were approached by a newspaper reporter who asked who, in their opinion, would most likely be considered the greatest 19th century French artist in the year 2000. After a brief debate, both agreed on one man – William Bouguereau.
 
What did these two geniuses of French Impressionism see that their chief followers and supporters over the next hundred years did not? For Bouguereau, a true genius of the art of painting, was soon to fall so far from grace that art history students in the 1940s through to the 1980′s could study 19th century art and never hear his name, or see one of his paintings.
William Bouguereau
Nymphs and Satyr, Sterling and Francine Clark Art Institute

William Bouguereau studeerde aan de Académie Julian te Parijs. Zijn realistische genre-schilderingen en schilderijen over mythologische thema’s werden gedurende zijn hele actieve leven tentoongesteld op de jaarlijkse tentoonstellingen van de Parijse “Salon”. Na zijn dood werd hij lange tijd veronachtzaamd, wellicht vanwege zijn hardnekkige verzet tegen de impressionisten, maar de laatste 20 jaar is er weer nieuwe waardering voor zijn werk gekomen.
 
William BouguereauIn zijn eigen tijd werd Bouguereau algemeen beschouwd als een van de grootste schilders op aarde en zijn werken werden gretig gekocht door onder meer Amerikaanse miljonairs, doorgaans tegen hoge prijzen. Na 1920 is hij op merkwaardige wijze in diskrediet geraakt, mogelijk als gevolg van een bewuste lastercampagne van de kant van het nieuwe “establishment van kunstcritici”, dat hem zijn verzet tegen de nieuwe richtingen in de schilderkunst niet kon vergeven. Tientallen jaren lang werd zijn naam niet eens in encyclopedieën vermeld! Tegenwoordig zijn er weer heel wat mensen die Bouguereau beschouwen als een van de grootste schilders uit de 19e eeuw. Het Art Renewal Center zet zich heel energiek in voor zijn “rehabilitatie”.
 
Bron: nl.wikipedia.org

William Bouguereau
Caritas [detail] privecollectie

William Bouguereau in het Webmuseum en bij Artrenewal