Vandaag las ik een mooie uitspraak van Wilhelm Dilthey (1833-1911) op de Filosofie Scheurkalender :

Wilhelm Dilthey die op 1 oktober a.s. precies honderd jaar geleden stierf, is o.a. bekend geworden door zijn Kritik der historischen Vernunft, zijn onvoltooid gebleven levenswerk. Centraal in de filosofie van Dilthey staat zijn hermeneutiek, waarin hij de kenleer van Immanuel Kant oprekt, door het rationele kennen uit te breiden met een innerlijk verstaan en beleven van de wereld. Dilthey was zeker niet de enige filosoof die in de tweede helft van de negentiende eeuw kritiek had op de klassiek opvatting waarin het menselijk subject tegenover de objecten staat. Franz Brentano, de vader van de fenomenologie, zag een geheimzinnige betrokkenheid tussen subject en object die hij Intentionalität noemde. Dit begrip dat ook in de filosofie van Edmund Husserl een centrale plek inneemt, heeft ook veel invloed gehad op het denken van Martin Heidegger en daarmee op de existentiefilosofie van de twintigste eeuw. Dilthey, Brentano, Husserl en Heidegger stelden de menselijke beleving weer centraal, die door sciëntisme en positivisme was ondergesneeuwd.

Wilhelm Dilthey [ nl.wikipedia.org ] | zum 100. Todestag [ bbaw.de ]

Ik ben benieuwd naar het nieuwe Nederlandse praatdrama Geen Probleem! dat vanavond bij de VPRO op Nederland 3 van start gaat. Daarin spelen Wim van Helsen, Stefaan Van Brabandt en Theo Maassen drie veertigers die één keer per week bij elkaar komen. Geen Probleem! gaat over mannenvriendschap met subtiele en minder subtiele wendingen van ‘laat je niet kennen!’ naar emotionele ontboezemingen. Een soort kruising tussen de vrienden uit de bierreclame en dat andere Nederlandse praatdrama In Therapie misschien? We zullen vanavond wel zien…

Geen probleem! [ ed.nl ]

Als jongetje heb ik eindeloos gespeeld op het braakliggende stukje grond voor ons huis in de nieuwbouwwijk waar ik ben opgegroeid. Bijna iedereen kent uit zijn jeugd waarschijnlijk zo’n plekje dat aan niemand leek toe te behoren en wat je als kind je al spelende had eigen gemaakt. Tijdens haar studie Freiraum- und Landschaftsplanung in Kassel ‘ontdekte’ Michaela dat kinderen juist vaak spelen in de grijze gebieden van de ruimtelijke ordening, op plekken die niet gepland zijn om te spelen. Lucius Burckhardt (1925-2003), een van haar professoren en de vader van de Spaziergangwissenschaft schreef in de bundel Grün in der Stadt (Andritzki/ Spitzer; S. 114-115; Reinbek 1981.) over de betekenis van niemandsland voor kinderen in een woonwijk.

Het niemandsland is zo eigenlijk een soort metafoor van het onderbewustzijn. Wanneer het bewustzijn het onderbewustzijn opmerkt, is het onderbewustzijn niet meer het onderbewustzijn. Niemandsland speelt als filosofisch gegeven de hoofdrol in de film Stalker (1979) van Andrei Tarkovsky. Mijn Top 3 van het niemandsland in de cinema ziet er zo uit: 1. Stalker (1979) 2. Der Himmel über Berlin (1986) 3. Le Ballon Rouge (1956)